Orzeczenie · 2026-07-24

II SAB/Gl 185/26Bezczynność wojewody śląskiego w sprawie pobytu czasowego 5

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2026-07-24
NSAAdministracyjneWysokawsa
bezczynnośćprzewlekłość postępowaniapobyt czasowycudzoziemcykodeks postępowania administracyjnegoustawa o cudzoziemcachustawa o pomocy obywatelom Ukrainyprawo o postępowaniu przed sądami administracyjnyminaruszenie prawa

Skarżący Y. K. złożył skargę na bezczynność i przewlekłość Wojewody Śląskiego w sprawie rozpoznania wniosku o udzielenie zezwolenia na pobyt czasowy. Wniosek został złożony w lutym 2024 r., a ponaglenie w lutym 2026 r. Wojewoda argumentował, że bieg terminów został zawieszony przepisami ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy (art. 100d u.o.p.o.U.) oraz wskazywał na problemy kadrowe i duży napływ wniosków. Sąd uznał jednak, że przedłużenie obowiązywania art. 100d u.o.p.o.U. na okres po 30 czerwca 2024 r. narusza zasadę proporcjonalności oraz konstytucyjne prawo do sądu (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP). Sąd stwierdził, że od 1 lipca 2024 r. Wojewoda popadł w stan bezczynności, a działanie to nosi znamiona rażącego naruszenia prawa. Zobowiązano Wojewodę do wydania aktu w sprawie w terminie 30 dni od zwrotu akt, stwierdzono bezczynność z rażącym naruszeniem prawa i zasądzono koszty postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących zawieszenia terminów załatwiania spraw administracyjnych w kontekście prawa do sądu i zasady proporcjonalności, zwłaszcza po zmianach legislacyjnych dotyczących pomocy obywatelom Ukrainy.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przedłużaniem przepisów zawieszających terminy po 30 czerwca 2024 r. i może wymagać analizy w kontekście dalszych zmian legislacyjnych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy przedłużenie obowiązywania art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy po 30 czerwca 2024 r. jest zgodne z Konstytucją RP i prawem UE, w szczególności z prawem do sądu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przedłużenie obowiązywania art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy na okres po 30 czerwca 2024 r. nastąpiło z oczywistym naruszeniem zasady proporcjonalności oraz art. 45 ust. 1 Konstytucji RP i art. 47 KPP.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że dalsze przedłużanie przepisów zawieszających terminy załatwiania spraw administracyjnych dotyczących cudzoziemców po ustaniu stanu zagrożenia epidemicznego i konfliktu zbrojnego nie znajduje uzasadnienia w konstytucyjnych przesłankach ograniczenia prawa do sądu. Takie przedłużenia naruszają zasadę proporcjonalności.

Czy organ administracji publicznej dopuścił się bezczynności lub przewlekłości w rozpoznaniu wniosku o zezwolenie na pobyt czasowy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, Wojewoda Śląski dopuścił się bezczynności, która miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa.

Uzasadnienie

Wniosek o pobyt czasowy wpłynął w lutym 2024 r. Pomimo braku skutecznego zawieszenia biegu terminów od 1 lipca 2024 r., organ nie wydał decyzji ani nie podjął stosownych czynności w celu jej wydania, co stanowiło bezczynność.

Czy trudności kadrowe, duży napływ spraw lub pandemia mogą usprawiedliwiać bezczynność lub przewlekłość postępowania administracyjnego?

Odpowiedź sądu

Nie, trudności kadrowe, duży wpływ spraw ani pandemia nie stanowią usprawiedliwienia dla prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny i nie mogą być realizowane ze szkodą dla jednostki.

Uzasadnienie

Właściwa organizacja zadań i zapewnienie odpowiedniej kadry należą do zadań publicznych, które nie mogą być realizowane kosztem praw jednostki. Niedochowanie należytej staranności w zabezpieczeniu obsady kadrowej nie może być podstawą do usprawiedliwienia zwłoki.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Zobowiązano Wojewodę Śląskiego do wydania aktu w sprawie w terminie 30 dni od dnia zwrotu akt sprawy wraz z prawomocnym wyrokiem.

Przepisy (12)

Główne

k.p.a. art. 37 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Definicja bezczynności i przewlekłości postępowania.

k.p.a. art. 35 § § 1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Obowiązek załatwiania spraw bez zbędnej zwłoki.

u.o.c. art. 112a § ust. 1

Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach

Termin wydania decyzji w sprawie zezwolenia na pobyt czasowy (60 dni).

u.o.c. art. 112a § ust. 2

Ustawa z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach

Dzień, od którego biegnie termin 60 dni na wydanie decyzji.

u.o.p.o.U. art. 100d

Ustawa z dnia 12 marca 2022 r. o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa

Przepis zawieszający bieg terminów na załatwianie spraw dotyczących cudzoziemców. Sąd uznał jego przedłużenie po 30.06.2024 r. za niezgodne z Konstytucją.

p.p.s.a. art. 149 § § 1 pkt 1 i 3

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zobowiązanie organu do wydania aktu i stwierdzenie bezczynności.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzekanie o kosztach postępowania.

Pomocnicze

k.p.a. art. 61 § § 3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego

Moment wszczęcia postępowania administracyjnego na żądanie strony.

p.p.s.a. art. 53 § § 2b

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Dopuszczalność skargi na bezczynność poprzedzonej ponagleniem.

Ustawa z dnia 15 maja 2024 r. o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw art. 1 § pkt 3

Przedłużenie biegu terminów do 30 września 2025 r. (uznane za niezgodne z Konstytucją).

Ustawa z dnia 12 września 2025 r. o zmianie niektórych ustaw w celu weryfikacji prawa do świadczeń na rzecz rodziny dla cudzoziemców oraz o warunkach pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa art. 10 § pkt 1

Przedłużenie biegu terminów do 4 marca 2026 r. (uznane za niezgodne z Konstytucją).

Ustawa z dnia 23 stycznia 2026 r. o wygaszeniu rozwiązań wynikających z ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz o zmianie niektórych innych ustaw art. 17 § pkt 50

Przedłużenie biegu terminów do 4 marca 2027 r. (uznane za niezgodne z Konstytucją).

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przedłużenie stosowania art. 100d u.o.p.o.U. po 30 czerwca 2024 r. narusza Konstytucję RP i prawo UE. • Organ dopuścił się bezczynności w rozpoznaniu wniosku o pobyt czasowy. • Trudności kadrowe i inne okoliczności nie usprawiedliwiają bezczynności organu.

Odrzucone argumenty

Argumentacja Wojewody o zawieszeniu biegu terminów na podstawie art. 100d u.o.p.o.U. i innych przepisów. • Argumentacja Wojewody o problemach kadrowych, wpływie spraw i pandemii jako usprawiedliwieniu zwłoki.

Godne uwagi sformułowania

przedłużenie obowiązywania art. 100d u.o.p.o.U. na okres po 30 czerwca 2024 r. [...] nie miało już uzasadnienia w konstytucyjnej, traktatowej oraz konwencyjnej przesłance konieczności ograniczenia prawa do sądu • przedłużenie [...] nastąpiło z oczywistym naruszeniem zasady proporcjonalności, a tym samym z oczywistym naruszeniem m.in. art. 45 ust. 1 w zw. art. 31 ust. 3 Konstytucji RP oraz art. 47 w zw. z art. 52 ust. 1 KPP • Organ w okresie od dnia 1 lipca 2024 r. popadł w stan bezczynności • trudności kadrowe organu administracji publicznej ani też znaczny wpływ spraw nie stanowią usprawiedliwienia dla prowadzenia postępowania w sposób nieefektywny • działanie Organu dokonane z oczywistym naruszeniem zasady proporcjonalności nosi znamiona rażącego naruszenia prawa

Skład orzekający

Artur Żurawik

przewodniczący

Agnieszka Kręcisz-Sarna

członek

Krzysztof Nowak

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zawieszenia terminów załatwiania spraw administracyjnych w kontekście prawa do sądu i zasady proporcjonalności, zwłaszcza po zmianach legislacyjnych dotyczących pomocy obywatelom Ukrainy."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z przedłużaniem przepisów zawieszających terminy po 30 czerwca 2024 r. i może wymagać analizy w kontekście dalszych zmian legislacyjnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia konstytucyjnego prawa do sądu i zasady proporcjonalności w kontekście przepisów specustawy, co ma szerokie znaczenie praktyczne dla postępowań administracyjnych dotyczących cudzoziemców.

“Sąd: Przedłużanie zawieszenia terminów spraw cudzoziemców po 30 czerwca 2024 r. narusza Konstytucję!”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst