II SA/Rz 1167/25Uchylenie decyzji o ekwiwalencie policjanta 2
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuPrzedmiotem sprawy była skarga funkcjonariusza Policji B. A. na decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Rzeszowie odmawiającą uchylenia decyzji o odmowie wypłaty wyrównania ekwiwalentu pieniężnego za niewykorzystany urlop wypoczynkowy. Wniosek o zmianę pierwotnej decyzji oparty był na wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 2018 r., który uznał za niekonstytucyjny przelicznik 1/30 miesięcznego uposażenia przy obliczaniu ekwiwalentu za urlop. Organy administracji odmówiły uwzględnienia wniosku, uznając decyzję za ostateczną i nie znajdując podstaw w art. 154 § 1 K.p.a. (interes społeczny lub słuszny interes strony). Sąd administracyjny uznał skargę za zasadną. Sąd podkreślił, że niekonstytucyjny przepis nie mógł stanowić podstawy orzekania, a organy błędnie zinterpretowały art. 154 K.p.a., ignorując skutki wyroku TK i zasady konstytucyjne. Sąd stwierdził, że wypłata należnego świadczenia mieści się w słusznym interesie strony oraz interesie społecznym, a utrzymywanie w obrocie prawnym decyzji sprzecznej z Konstytucją jest niedopuszczalne. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Komendanta Powiatowego Policji, nakazując organom ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem wytycznych sądu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaStosowanie art. 154 K.p.a. w przypadku decyzji ostatecznych, gdy utrzymanie ich w mocy prowadzi do naruszenia Konstytucji RP, nawet jeśli organy powołują się na ostateczność decyzji lub brak interesu społecznego/słusznego interesu strony. Interpretacja skutków wyroków Trybunału Konstytucyjnego dla stosowania prawa przez organy administracji.
Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariusza Policji i ekwiwalentu za urlop, ale zasady interpretacji przepisów w świetle Konstytucji i wyroków TK mają szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy organ administracji publicznej może odmówić uchylenia ostatecznej decyzji odmawiającej wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop, powołując się na jej ostateczność i brak interesu społecznego/słusznego interesu strony, mimo istnienia wyroku Trybunału Konstytucyjnego uznającego wcześniejszy przelicznik ekwiwalentu za niezgodny z Konstytucją?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ nie może odmówić uchylenia takiej decyzji, jeśli jej utrzymanie prowadzi do stosowania przepisu niezgodnego z Konstytucją, a wypłata należnego świadczenia mieści się w słusznym interesie strony i interesie społecznym.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy błędnie zinterpretowały art. 154 K.p.a. i nie uwzględniły skutków wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Niekonstytucyjny przepis nie może być podstawą orzekania, a zasada trwałości decyzji administracyjnej nie może prowadzić do utrzymania w obrocie prawnym decyzji sprzecznej z Konstytucją.
Czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego dotyczący niekonstytucyjności przelicznika ekwiwalentu za urlop ma zastosowanie do stanów faktycznych zaistniałych przed datą ogłoszenia wyroku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wyrok TK ma zastosowanie również do stanów faktycznych sprzed daty jego ogłoszenia, a organy administracji powinny stosować przepisy w brzmieniu ukształtowanym wyrokiem TK, aby uniknąć 'wtórnej niekonstytucyjności'.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że nieodpowiadająca Konstytucji część art. 115a ustawy o Policji nie mogła być podstawą orzekania, a stosowanie jej również do stanów faktycznych sprzed daty ogłoszenia wyroku TK prowadziłoby do naruszenia zasady powszechnej mocy obowiązującej wyroków TK.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (6)
Główne
u.P. art. 115a
Ustawa o Policji
Przepis w zakresie, w jakim ustala wysokość ekwiwalentu pieniężnego za 1 dzień niewykorzystanego urlopu wypoczynkowego lub dodatkowego w wymiarze 1/30 części miesięcznego uposażenia, jest niezgodny z Konstytucją RP. Ekwiwalent powinien być obliczany według przelicznika 1/21.
k.p.a. art. 154 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Pozwala na zmianę lub uchylenie decyzji ostatecznej, która nie skutkuje nabyciem prawa przez stronę, jeśli przemawia za tym interes społeczny lub słuszny interes strony. Sąd uznał, że organy błędnie odmówiły zastosowania tego przepisu.
P.p.s.a. art. 145 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Określa podstawy uchylenia decyzji lub postanowienia przez sąd administracyjny (naruszenie prawa materialnego lub procesowego mające wpływ na wynik sprawy).
Pomocnicze
k.p.a. art. 138 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy utrzymania w mocy lub zmiany decyzji organu odwoławczego.
P.p.s.a. art. 135
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd stosuje środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy.
Ustawa o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych art. 9 § ust. 1
Wspomniana w kontekście interpretacji przepisów dotyczących ekwiwalentu za urlop i potencjalnej 'wtórnej niekonstytucyjności'.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wyrok Trybunału Konstytucyjnego K 7/15 stwierdzający niekonstytucyjność przelicznika 1/30 ekwiwalentu za urlop. • Obowiązek stosowania przepisów w brzmieniu ukształtowanym wyrokiem TK, aby uniknąć 'wtórnej niekonstytucyjności'. • Wypłata należnego ekwiwalentu mieści się w słusznym interesie strony i interesie społecznym. • Organy błędnie odmówiły zastosowania art. 154 K.p.a. i utrzymują w obrocie prawnym decyzję sprzeczną z Konstytucją.
Odrzucone argumenty
Argumentacja organów ostateczności decyzji i braku przesłanek z art. 154 § 1 K.p.a.
Godne uwagi sformułowania
nieodpowiadający Konstytucji RP część art. 115a u.P., nie mogła być dla Organów Policji podstawą orzeczenia • nie może budzić wątpliwości, także wobec utrwalonego w tej mierze orzecznictwa sądowoadministracyjnego • zaakceptowanie jako prawidłowej wykładni przepisu art. 9 ust. 1 ustawy o szczególnych rozwiązaniach dotyczących wsparcia służb mundurowych (...) prowadziłoby do zgody na zaistnienie zjawiska tzw. 'wtórnej niekonstytucyjności' • nie można doszukiwać się przeszkód, do zmiany lub uchylenia decyzji o charakterze związanym • nie podziela stanowiska Organów w tej sprawie o braku prawnej możliwości zastosowania nadzwyczajnego trybu weryfikacji decyzji administracyjnych ostatecznych z art. 154 § 1 K.p.a.
Skład orzekający
Paweł Zaborniak
przewodniczący sprawozdawca
Piotr Godlewski
sędzia
Jolanta Kłoda-Szeliga
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Stosowanie art. 154 K.p.a. w przypadku decyzji ostatecznych, gdy utrzymanie ich w mocy prowadzi do naruszenia Konstytucji RP, nawet jeśli organy powołują się na ostateczność decyzji lub brak interesu społecznego/słusznego interesu strony. Interpretacja skutków wyroków Trybunału Konstytucyjnego dla stosowania prawa przez organy administracji."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji funkcjonariusza Policji i ekwiwalentu za urlop, ale zasady interpretacji przepisów w świetle Konstytucji i wyroków TK mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak wyroki Trybunału Konstytucyjnego mogą wpływać na ostateczne decyzje administracyjne, nawet po upływie czasu, i jak sądy administracyjne egzekwują zgodność prawa z Konstytucją. Jest to przykład walki obywatela o należne świadczenie.
“Czy ostateczna decyzja administracyjna może być zmieniona po latach? Sąd: Tak, jeśli stoi w sprzeczności z Konstytucją!”
Sektor
administracja publiczna
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.