II SA/Go 74/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła odmowy przyznania rodzinnego kapitału opiekuńczego (RKO) na dziecko I.W. Skarżąca A.W. złożyła pierwotnie wniosek na dziecko I.W., wskazując jako najstarsze dziecko S.W. Następnie, po błędnym pouczeniu przez pracownika ZUS, zmodyfikowała wniosek, wskazując jako najstarsze dziecko zmarłego J.W. Organ ZUS odmówił przyznania RKO, uznając, że zmarłe dziecko nie może być pierwszym dzieckiem w rozumieniu ustawy, jeśli zmarło przed urodzeniem dziecka, na które wnioskowano o świadczenie. Prezes ZUS utrzymał tę decyzję w mocy. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając naruszenie przepisów KPA, w tym brak wyjaśnienia rzeczywistej woli strony i niewłaściwe pouczenie. Sąd administracyjny uznał, że organy obu instancji naruszyły przepisy postępowania, w szczególności art. 79a KPA, który nakłada na organ obowiązek poinformowania strony o przesłankach zależnych od niej, które nie zostały spełnione, a które mogą skutkować wydaniem decyzji niezgodnej z żądaniem. Sąd podkreślił, że elektroniczna forma postępowania nie zwalnia organu z przestrzegania zasad ogólnych KPA. W związku z tym, że naruszenia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, sąd uchylił zaskarżoną decyzję.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaWażność zasad ogólnych KPA w postępowaniach prowadzonych w formie elektronicznej, obowiązki informacyjne organów administracji, interpretacja przepisów dotyczących rodzinnego kapitału opiekuńczego.
Dotyczy specyficznej sytuacji wnioskowania o RKO i błędnego pouczenia przez organ, ale zasady proceduralne mają szersze zastosowanie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy organ administracji publicznej, w przypadku wątpliwości co do treści żądania strony we wniosku o świadczenie, ma obowiązek podjąć działania wyjaśniające rzeczywistą wolę strony, zgodnie z zasadami KPA?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ ma obowiązek podjąć działania wyjaśniające, w tym pouczyć stronę o konsekwencjach prawnych jej oświadczeń, zgodnie z art. 7, 9, 10, 79a KPA.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organy administracji publicznej, rozpatrując wnioski o świadczenia, muszą przestrzegać zasad ogólnych KPA, w tym obowiązku wyjaśniania wątpliwości co do woli strony i informowania jej o potencjalnych negatywnych skutkach prawnych. Elektroniczna forma postępowania nie zwalnia z tych obowiązków.
Czy naruszenie przepisów postępowania, takich jak brak należytego pouczenia strony o konsekwencjach wskazania zmarłego dziecka jako najstarszego we wniosku o rodzinny kapitał opiekuńczy, może stanowić podstawę do uchylenia decyzji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli naruszenie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że naruszenie art. 79a KPA, polegające na braku poinformowania skarżącej o negatywnych skutkach wskazania zmarłego dziecka jako najstarszego, mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, co uzasadnia uchylenie zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.
Przepisy (7)
Główne
p.p.s.a. art. 134 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Uchylenie zaskarżonej decyzji z powodu naruszenia prawa materialnego lub procesowego, które miało wpływ na wynik sprawy.
u.r.k.o. art. 4 § 3
Ustawa z dnia 17 listopada 2021 r. o rodzinnym kapitale opiekuńczym
Określa warunki, w jakich rodzic nie traci prawa do kapitału mimo śmierci pierwszego dziecka.
Pomocnicze
k.p.a. art. 7
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek działania organu w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i prawnego sprawy.
k.p.a. art. 77 § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego.
k.p.a. art. 79a
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek informowania strony o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań, w tym o przesłankach zależnych od strony, które nie zostały spełnione.
u.r.k.o. art. 17
Ustawa z dnia 17 listopada 2021 r. o rodzinnym kapitale opiekuńczym
Reguluje formę komunikacji organu ze stroną w sprawach RKO, w tym elektroniczną, ale nie wyłącza obowiązków procesowych KPA.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przez organ przepisów postępowania administracyjnego, w szczególności art. 79a KPA, poprzez brak należytego pouczenia strony o konsekwencjach wskazania zmarłego dziecka jako najstarszego. • Naruszenie przez organ obowiązku wyjaśnienia rzeczywistej woli strony i uwzględnienia jej intencji.
Godne uwagi sformułowania
elektroniczna forma postępowania w żadnym wypadku nie wyłącza obowiązków procesowych wynikających z zasad ogólnych postępowania administracyjnego • obowiązkiem organu było pouczenie strony, że ze względu na obowiązujące przepisy (...) wskazanie we wniosku jako najstarsze dziecko w rodzinie - J. W. rodzi dla strony określone, negatywne skutki prawne • organ ma obowiązek wskazywać, że nie zostały spełnione przesłanki do wydania decyzji zgodnej z żądaniem strony • organ ma obowiązek dać stronie 'swoistą szansę wygrania sprawy'
Skład orzekający
Grażyna Staniszewska
sprawozdawca
Jacek Jaśkiewicz
członek
Jarosław Piątek
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ważność zasad ogólnych KPA w postępowaniach prowadzonych w formie elektronicznej, obowiązki informacyjne organów administracji, interpretacja przepisów dotyczących rodzinnego kapitału opiekuńczego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wnioskowania o RKO i błędnego pouczenia przez organ, ale zasady proceduralne mają szersze zastosowanie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak błędy proceduralne organów administracji mogą prowadzić do uchylenia decyzji, nawet w sprawach dotyczących świadczeń socjalnych. Podkreśla znaczenie prawidłowego pouczenia strony.
“Błąd ZUS kosztował uchylenie decyzji: Sąd przypomina o obowiązkach organów w postępowaniu elektronicznym.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.