II SA/Bk 531/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi M. i M. Ś. na czynność Wójta Gminy S. z czerwca 2022 r. dotyczącą ustalenia numeru porządkowego dla ich budynku. Skarżący zarzucili organowi naruszenie przepisów Prawa geodezyjnego i kartograficznego oraz Kodeksu postępowania administracyjnego, wskazując na brak podstawy prawnej i materialnej dla ustalenia nowego numeru, zwłaszcza w kontekście wcześniejszego zniesienia numeru przez Wójta Gminy G. oraz prawomocnego stwierdzenia bezskuteczności poprzedniej czynności Wójta Gminy S. przez WSA w Białymstoku. Skarżący podkreślali, że ich nieruchomość od lat znajduje się w miejscowości P., gmina G., a zmiana adresu wiąże się z licznymi problemami. Wójt Gminy S. argumentował, że nieruchomość znajduje się na terenie jego gminy, co potwierdzają dane ewidencyjne i księga wieczysta od 2003 roku. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uznał skargę za zasadną. Sąd stwierdził, że choć czynność ustalenia numeru porządkowego jest czynnością materialno-techniczną, powinna być ona należycie uzasadniona. W ocenie Sądu, Wójt Gminy S. nie przedstawił wystarczającego uzasadnienia dla zmiany numeru, miejscowości i gminy, nie odnosząc się do konkretnych przesłanek z rozporządzenia w sprawie ewidencji miejscowości, ulic i adresów, co narusza zasady postępowania administracyjnego i prawo do informacji o podstawie prawnej działania organu. Sąd podkreślił jednak, że nieruchomość skarżących faktycznie znajduje się na terenie Gminy S. od 2003 roku, co potwierdzają dokumenty, i że poprzednia czynność Wójta Gminy G. dotycząca zniesienia numeru jest w obrocie prawnym. Sąd stwierdził bezskuteczność zaskarżonej czynności, jednocześnie wskazując organowi na potrzebę rozważenia porozumienia między gminami lub właściwej aktualizacji danych ewidencyjnych, aby uporządkować stan prawny i faktyczny nieruchomości.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie czynności materialno-technicznych przez organy administracji, obowiązek wyjaśniania przyczyn zmian adresowych i miejscowości, znaczenie danych ewidencyjnych i ksiąg wieczystych w sprawach administracyjnych, kontrola sądów administracyjnych nad czynnościami materialno-technicznymi.
Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji zmiany numeru porządkowego, miejscowości i gminy, co może ograniczać jej bezpośrednie zastosowanie do podobnych przypadków. Kluczowe jest jednak ogólne stanowisko sądu dotyczące wymogu uzasadnienia czynności organów.
Zagadnienia prawne (3)
Czy czynność ustalenia numeru porządkowego budynku przez wójta gminy, która polega na zmianie nie tylko numeru, ale także miejscowości i gminy, wymaga szczególnego uzasadnienia i czy może być uznana za bezskuteczną w przypadku jego braku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, czynność ustalenia numeru porządkowego, nawet jeśli jest czynnością materialno-techniczną, musi być należycie uzasadniona. Brak wyczerpującego uzasadnienia, które wyjaśniałoby przyczyny zmiany numeru, miejscowości i gminy oraz odnosiło się do przesłanek prawnych, czyni tę czynność bezskuteczną.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ nie wykazał wystarczająco, dlaczego doszło do zmiany numeru, miejscowości i gminy, nie odnosząc się do konkretnych przepisów rozporządzenia dotyczących wadliwości numeracji lub rozbieżności z innymi rejestrami. Brak takiego uzasadnienia narusza zasady postępowania administracyjnego i prawo strony do informacji o podstawie prawnej działania organu.
Czy czynność ustalenia numeru porządkowego może być oparta na wcześniejszym zniesieniu numeru przez inny organ, jeśli ta czynność zniesienia jest kwestionowana lub jej skuteczność jest wątpliwa?
Odpowiedź sądu
Czynność ustalenia numeru porządkowego może być oparta na wcześniejszym zniesieniu numeru, ale tylko jeśli czynność zniesienia jest skuteczna i znajduje się w obrocie prawnym. W tej sprawie, mimo że poprzednia czynność ustalenia numeru przez Wójta Gminy S. została uznana za bezskuteczną, czynność Wójta Gminy G. dotycząca zniesienia numeru była w obrocie prawnym (skarga na nią została odrzucona z powodu przekroczenia terminu), co oznaczało, że nieruchomość faktycznie nie posiadała nadanego numeru.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że nawet jeśli podstawa zawiadomienia Wójta Gminy G. o zniesieniu numeru była kwestionowana, to sama czynność zniesienia pozostawała w obrocie prawnym, ponieważ skarga na nią została odrzucona. To stworzyło stan, w którym nieruchomość skarżących nie miała nadanego żadnego numeru porządkowego.
Czy zmiana miejscowości i gminy w ramach ustalania numeru porządkowego budynku jest dopuszczalna i jak powinna być przeprowadzona?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Zmiana miejscowości i gminy nie jest trybem nadawania czy zmiany numeru porządkowego, lecz trybem aktualizacji danych ewidencji. Organ powinien rozważyć, czy właściwsza jest aktualizacja danych, a następnie nadanie nowego numeru, lub zawarcie porozumienia między gminami, aby uporządkować stan prawny i faktyczny nieruchomości, zwłaszcza gdy istnieją powiązania funkcjonalne i społeczne z inną miejscowością.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że zmiana miejscowości i gminy to nie to samo co zmiana numeru porządkowego. W takich przypadkach organ powinien rozważyć aktualizację danych ewidencyjnych lub porozumienie między gminami, aby uwzględnić historyczne i społeczne powiązania nieruchomości, zamiast arbitralnie zmieniać adres.
Przepisy (17)
Główne
p.g.i.k. art. 47a § ust. 1
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
Do zadań gminy należy ustalanie numerów porządkowych oraz zakładanie i prowadzenie ewidencji miejscowości, ulic i adresów.
p.g.i.k. art. 47a § ust. 5
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
Wójt (burmistrz, prezydent miasta) ustala numery porządkowe, z urzędu lub na wniosek zainteresowanych i zawiadamia o tym właścicieli nieruchomości lub inne podmioty władające tymi nieruchomościami.
Pomocnicze
p.g.i.k. art. 47a § ust. 4 pkt 5a
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
Ewidencja miejscowości, ulic i adresów zawiera dane adresowe określające numery porządkowe budynków.
p.g.i.k. art. 47b § ust. 1
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
Właściciele nieruchomości mają obowiązek umieszczenia tabliczki z numerem porządkowym.
p.g.i.k. art. 47b § ust. 5
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
Ustawodawca przewidział możliwość wydania rozporządzenia wykonawczego dotyczącego ewidencji miejscowości, ulic i adresów, z zachowaniem w jak najszerszym zakresie dotychczasowych danych adresowych.
Rozporządzenie Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 21 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji miejscowości, ulic i adresów art. 9 § ust. 1 pkt 6
Przesłanka do zmiany numeracji porządkowej: istniejąca numeracja zawiera wady utrudniające jej wykorzystywanie.
Rozporządzenie Ministra Rozwoju, Pracy i Technologii z dnia 21 lipca 2021 r. w sprawie ewidencji miejscowości, ulic i adresów art. 9 § ust. 1 pkt 7
Przesłanka do zmiany numeracji porządkowej: stwierdzone rozbieżności z innymi rejestrami publicznymi wskazujące na konieczność poprawy ewidencji.
p.p.s.a. art. 3 § § 2 pkt 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres kontroli sądów administracyjnych obejmuje inne niż decyzje i postanowienia akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.
p.p.s.a. art. 53 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Termin do wniesienia skargi na czynności z zakresu administracji publicznej wynosi trzydzieści dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o podjęciu czynności.
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych art. 1 § § 2
Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej.
p.g.i.k. art. 47a § ust. 7
Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne
Możliwość zawarcia porozumienia przez właściwych miejscowo wójtów w celu uporządkowania stanu prawnego i faktycznego nieruchomości przyległych do granic administracyjnych.
k.p.a. art. 61 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Zawiadomienie o wszczęciu postępowania administracyjnego.
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
k.p.a. art. 107 § § 3
Kodeks postępowania administracyjnego
Wymogi uzasadnienia decyzji administracyjnej.
k.p.a. art. 8
Kodeks postępowania administracyjnego
Zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej.
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada demokratycznego państwa prawnego.
Konstytucja RP art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Zasada działania organów władzy publicznej na podstawie i w granicach prawa.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak wystarczającego uzasadnienia czynności ustalenia numeru porządkowego. • Naruszenie przepisów Prawa geodezyjnego i kartograficznego oraz K.p.a. poprzez nieprawidłową wykładnię i oparcie czynności na bezskutecznych zawiadomieniach. • Zmiana miejscowości i gminy w ramach ustalania numeru porządkowego, zamiast aktualizacji danych ewidencyjnych. • Niewyjaśnienie przez organ przyczyn rozbieżności adresowych i braku ciągłości numeracji.
Odrzucone argumenty
Argument Wójta Gminy S. o położeniu nieruchomości na terenie jego gminy. • Argument Wójta Gminy S. o tym, że czynność ustalenia numeru była zgodna z wytycznymi WSA i poprzednim wyrokiem. • Argument Wójta Gminy S. o tym, że czynność zniesienia numeru przez Wójta Gminy G. jest w obrocie prawnym.
Godne uwagi sformułowania
czynność materialno – techniczna • brak uzasadnienia stanowiska organu czyni tę czynność wymykającą się spod kontroli Sądu • nie wiadomo zatem, czy jest ono zgodnie z treścią przepisów prawa materialnego • zmiana miejscowości to nie jest tryb nadawania czy zmiany numeru porządkowego, a tryb aktualizacji danych ewidencji • nieprawidłowości te dostrzega również Sąd • zachowanie w jak najszerszym zakresie dotychczasowych danych adresowych
Skład orzekający
Elżbieta Trykoszko
przewodniczący
Małgorzata Roleder
sędzia
Barbara Romanczuk
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie czynności materialno-technicznych przez organy administracji, obowiązek wyjaśniania przyczyn zmian adresowych i miejscowości, znaczenie danych ewidencyjnych i ksiąg wieczystych w sprawach administracyjnych, kontrola sądów administracyjnych nad czynnościami materialno-technicznymi."
Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznej sytuacji zmiany numeru porządkowego, miejscowości i gminy, co może ograniczać jej bezpośrednie zastosowanie do podobnych przypadków. Kluczowe jest jednak ogólne stanowisko sądu dotyczące wymogu uzasadnienia czynności organów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak skomplikowane mogą być kwestie adresowe i administracyjne, nawet w pozornie prostych sprawach. Pokazuje też, jak ważne jest prawidłowe uzasadnienie działań organów administracji publicznej i jak sądy administracyjne kontrolują te działania.
“Sąd stwierdził bezskuteczność zmiany adresu budynku. Organ nie uzasadnił, dlaczego zmienił gminę i miejscowość.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.