II PZP 7/08
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpatrywał zagadnienie prawne przekazane przez Sąd Okręgowy w Gdańsku, dotyczące nieważności postępowania w sytuacji, gdy wyrok został wydany przez skład sędziowski inny niż ten, który prowadził rozprawę poprzedzającą jej zamknięcie, a ponowne otwarcie zamkniętej rozprawy nastąpiło bez formalnego postanowienia. Sąd Okręgowy powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego wskazujące, że zmiana składu orzekającego po zamknięciu rozprawy i wydanie wyroku bez jej powtórnego otwarcia powoduje nieważność postępowania (art. 379 pkt 4 k.p.c.). Jednakże w analizowanej sprawie, mimo braku formalnego postanowienia o otwarciu na nowo zamkniętej rozprawy, strony zostały prawidłowo zawiadomione o terminie kolejnej rozprawy, w której uczestniczyły i podtrzymały swoje stanowiska. Sąd Najwyższy uznał, że wyrok został wydany przez skład, przed którym odbyła się rozprawa bezpośrednio poprzedzająca jego wydanie, co jest zgodne z art. 323 k.p.c. W związku z tym, uchybienie przepisom dotyczącym formy otwarcia na nowo zamkniętej rozprawy nie miało wpływu na ważność postępowania, ponieważ nie pozbawiło stron możliwości obrony ich praw i nie wpłynęło na cele postępowania sądowego. Sąd Najwyższy odmówił podjęcia uchwały, uznając, że zagadnienie prawne nie ujawniło się w sprawie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 323 k.p.c. i art. 379 pkt 4 k.p.c. w kontekście zmiany składu sądu po zamknięciu rozprawy i braku formalnego otwarcia na nowo.
Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie mimo braku formalności, strony brały udział w rozprawie.
Zagadnienia prawne (1)
Czy skutkiem uchybienia procesowego polegającego na braku postanowienia o otwarciu zamkniętej sprawy i wydaniu wyroku po przeprowadzeniu rozprawy przez inny skład sędziowski, niż ten z rozprawy poprzedzającej zamknięcie, jest nieważność postępowania w rozumieniu przepisu art. 379 pkt 4 k.p.c. w części dotyczącej sprzeczności składu orzekającego z przepisami prawa czy też jest uchybieniem, które nie ma wpływu na rozstrzygnięcie sprawy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Brak formalnego postanowienia o otwarciu na nowo zamkniętej rozprawy, przy jednoczesnym prawidłowym zawiadomieniu stron o terminie kolejnej rozprawy, jej przeprowadzeniu i wydaniu wyroku przez skład, który ją prowadził, nie powoduje nieważności postępowania.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że kluczowe jest, aby wyrok został wydany przez skład, przed którym odbyła się rozprawa bezpośrednio poprzedzająca jego wydanie (art. 323 k.p.c.). Nawet jeśli doszło do naruszenia przepisów dotyczących formy otwarcia na nowo zamkniętej rozprawy (art. 225 k.p.c.), to jeśli strony zostały prawidłowo zawiadomione, wzięły udział w rozprawie i nie zostały pozbawione możliwości obrony, uchybienie to nie prowadzi do nieważności postępowania na podstawie art. 379 pkt 4 k.p.c.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Monika D. | osoba_fizyczna | powódka |
| C.P. Spółka z o.o. w W. | spółka | pozwany |
Przepisy (5)
Główne
k.p.c. art. 379 § pkt 4
Kodeks postępowania cywilnego
Nieważność postępowania zachodzi w przypadku sprzeczności składu sądu orzekającego z przepisami prawa. Sąd Najwyższy uznał, że brak formalnego otwarcia na nowo zamkniętej rozprawy nie zawsze prowadzi do takiej sprzeczności, jeśli wyrok został wydany przez skład, który prowadził ostatnią rozprawę.
k.p.c. art. 323
Kodeks postępowania cywilnego
Wyrok może być wydany jedynie przez sędziów, przed którymi odbyła się rozprawa poprzedzająca bezpośrednio wydanie wyroku. Sąd Najwyższy stwierdził, że w analizowanej sprawie ten warunek został spełniony.
Pomocnicze
k.p.c. art. 225
Kodeks postępowania cywilnego
Otwarcie na nowo zamkniętej rozprawy następuje w formie postanowienia. Sąd Najwyższy uznał, że brak takiego postanowienia stanowi uchybienie, ale niekoniecznie prowadzi do nieważności postępowania.
k.p.c. art. 148 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Otwarcie rozprawy może być wydane na posiedzeniu jawnym. Sąd Okręgowy powołał się na ten przepis w kontekście braku postanowienia.
k.p.c. art. 390 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis umożliwiający sądowi drugiej instancji przedstawienie zagadnienia prawnego Sądowi Najwyższemu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wyrok został wydany przez skład sędziowski, przed którym odbyła się rozprawa bezpośrednio poprzedzająca jego wydanie (art. 323 k.p.c.). • Strony zostały prawidłowo zawiadomione o terminie rozprawy i w niej uczestniczyły, co wyklucza pozbawienie ich możności obrony praw (art. 379 pkt 5 k.p.c.). • Uchybienie przepisom dotyczącym formy otwarcia na nowo zamkniętej rozprawy nie prowadzi do nieważności, jeśli nie miało wpływu na prawa stron i cele postępowania.
Odrzucone argumenty
Wydanie wyroku przez inny skład sędziowski niż ten, który prowadził rozprawę poprzedzającą jej zamknięcie, powoduje nieważność postępowania (art. 379 pkt 4 k.p.c.). • Brak formalnego postanowienia o otwarciu na nowo zamkniętej rozprawy oznacza, że rozprawa taka nie odbyła się, a wyrok został wydany bez należytego rozpoznania sprawy.
Godne uwagi sformułowania
Wydanie wyroku przez sędziów, przed którymi odbyła się rozprawa poprzedzająca bezpośrednio jego wydanie nie powoduje nieważności postępowania (art. 379 pkt 4 k.p.c.), chociażby rozprawy nie poprzedziło podjęcie we właściwej formie postanowienia o otworzeniu na nowo rozprawy poprzednio zamkniętej. • Zmiana składu orzekającego po zamknięciu rozprawy i wydanie wyroku bez jej powtórnego otwarcia powoduje nieważność postępowania. • Uchybienie przepisom postępowania w zakresie formy podjęcia rozprawy na nowo, nie miało konsekwencji w zakresie uprawnień stron procesu i celów postępowania sądowego.
Skład orzekający
Roman Kuczyński
przewodniczący
Jerzy Kwaśniewski
sprawozdawca
Małgorzata Wrębiakowska-Marzec
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 323 k.p.c. i art. 379 pkt 4 k.p.c. w kontekście zmiany składu sądu po zamknięciu rozprawy i braku formalnego otwarcia na nowo."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej, gdzie mimo braku formalności, strony brały udział w rozprawie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Orzeczenie dotyczy istotnej kwestii proceduralnej, która może mieć wpływ na ważność postępowań sądowych. Wyjaśnia, kiedy drobne uchybienia formalne nie prowadzą do nieważności, co jest cenne dla praktyków prawa.
“Czy zmiana składu sądu po zamknięciu rozprawy zawsze oznacza nieważność? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.