II PZP 4/94
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuUchwała Składu Siedmiu Sędziów Sądu Najwyższego z dnia 16 czerwca 1994 r. dotyczyła zagadnienia prawnego, czy decyzje organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej w przedmiocie istnienia lub nieistnienia choroby zawodowej, wydane w związku z postępowaniem przed organem rentowym, są sprawami należącymi do właściwości innych sądów, o jakich mowa w art. 196 § 4 pkt 7 k.p.a. Sąd Najwyższy podjął uchwałę, w której stwierdził, że decyzja organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej w przedmiocie istnienia lub nieistnienia choroby zawodowej podlega zaskarżeniu do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Ponadto, sąd powszechny rozpoznający sprawę o świadczenia z tytułu choroby zawodowej nie jest związany decyzją inspektora sanitarnego. Uzasadnienie podkreśla, że decyzja inspektora sanitarnego ma charakter deklaratoryjny i stanowi jedynie jedną z okoliczności, którą sąd ocenia samodzielnie, często poprzez dowód z opinii biegłych. Kontrola legalności decyzji inspektora sanitarnego należy do NSA, natomiast sąd pracy rozstrzyga o materialnoprawnych roszczeniach pracownika.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że decyzje inspekcji sanitarnej dotyczące chorób zawodowych nie są wiążące dla sądów powszechnych w sprawach o świadczenia, oraz że podlegają one kontroli NSA.
Dotyczy specyficznego stanu prawnego z 1994 roku, choć zasady interpretacji pozostają aktualne.
Zagadnienia prawne (2)
Czy decyzje organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej w przedmiocie istnienia lub nieistnienia choroby zawodowej, wydane w związku z postępowaniem przed organem rentowym o świadczenia z tytułu inwalidztwa spowodowanego chorobą zawodową, są sprawami należącymi do właściwości innych sądów, o jakich mowa w art. 196 § 4 pkt 7 k.p.a.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Decyzje organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej w przedmiocie istnienia lub nieistnienia choroby zawodowej podlegają zaskarżeniu do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Uzasadnienie
Decyzja inspektora sanitarnego jest decyzją administracyjną podlegającą kontroli NSA. Sąd powszechny rozpoznający sprawę o świadczenia z tytułu choroby zawodowej nie jest związany tą decyzją, gdyż ma ona charakter deklaratoryjny i sąd samodzielnie ocenia wszystkie okoliczności sprawy.
Czy sąd powszechny rozpoznający sprawę o świadczenia z tytułu choroby zawodowej jest związany decyzją inspektora sanitarnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd powszechny nie jest związany decyzją inspektora sanitarnego.
Uzasadnienie
Decyzja inspektora sanitarnego ma charakter deklaratoryjny i stanowi jedynie jedną z okoliczności, którą sąd powszechny ocenia samodzielnie w ramach wszechstronnego zbadania sprawy, często poprzez dowód z opinii biegłych. Sąd rozstrzyga o materialnoprawnych roszczeniach pracownika, a nie o legalności decyzji administracyjnej.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego | instytucja | wnioskodawca |
| Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego | instytucja | wnioskodawca |
| Janina Antosiewicz | osoba_fizyczna | prokurator |
Przepisy (19)
Główne
k.p.a. art. 196 § § 4 pkt 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Wyłączenie kontroli decyzji administracyjnych przez NSA musi wynikać z wyraźnej regulacji ustawowej. Brak takiego wyłączenia odnośnie do decyzji inspektora sanitarnego.
Pomocnicze
k.p. art. 229 § § 1
Kodeks pracy
Nakłada na zakład pracy obowiązek zgłoszenia organom Państwowej Inspekcji Sanitarnej i inspektorowi pracy każdego przypadku choroby zawodowej.
k.p. art. 231 § pkt 2
Kodeks pracy
Upoważnia Radę Ministrów do określenia wykazu chorób zawodowych, trybu ich zgłaszania i stwierdzania oraz organów właściwych.
k.p.c. art. 476 § § 1 pkt 3
Kodeks postępowania cywilnego
Definiuje sprawy z zakresu prawa pracy, w tym sprawy o odszkodowanie dochodzone od zakładu pracy na podstawie przepisów o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych.
k.p.c. art. 476 § § 2 pkt 1
Kodeks postępowania cywilnego
Definiuje sprawy z zakresu ubezpieczeń społecznych, w tym odwołania od decyzji organów rentowych.
Ustawa o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych art. 32 § ust. 1 pkt 2
Określa, że jednorazowe odszkodowanie przysługuje od Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w przypadku uszczerbku lub śmierci w nie uspołecznionych zakładach pracy.
Ustawa o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych art. 36
Stanowi, że ustalenie okoliczności i przyczyn wypadku przy pracy oraz stwierdzenie choroby zawodowej następuje w trybie określonym przepisami wydanymi na podstawie art. 231 k.p.
Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie chorób zawodowych art. 10 § ust. 1
Określa, że inspektor sanitarny wydaje decyzję o stwierdzeniu choroby zawodowej lub o braku podstaw do jej stwierdzenia.
Rozporządzenie Ministra Pracy i Spraw Socjalnych w sprawie składu komisji lekarskich do spraw inwalidztwa i zatrudnienia art. 22
Stwierdza wiążący charakter ustaleń Państwowej Inspekcji Sanitarnej w sprawie uznania schorzenia za chorobę zawodową dla komisji lekarskich.
k.p.c. art. 3 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Obowiązek wszechstronnego zbadania i rozważenia wszystkich istotnych okoliczności sprawy przez sąd.
k.p.c. art. 213
Kodeks postępowania cywilnego
Obowiązek wszechstronnego zbadania i rozważenia wszystkich istotnych okoliczności sprawy przez sąd.
k.p.c. art. 234
Kodeks postępowania cywilnego
Obowiązek wszechstronnego zbadania i rozważenia wszystkich istotnych okoliczności sprawy przez sąd.
k.p.c. art. 233 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Obowiązek wszechstronnego zbadania i rozważenia wszystkich istotnych okoliczności sprawy przez sąd.
Ustawa o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin art. 24
Definiuje przyczynę inwalidztwa w rozumieniu ustawy.
Ustawa o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych art. 9
Dotyczy świadczeń w przypadku uszczerbku na zdrowiu lub śmierci pracownika.
Ustawa o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych art. 12
Dotyczy świadczeń w przypadku uszczerbku na zdrowiu lub śmierci pracownika.
k.p.c. art. 11
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy związania sądu w postępowaniu cywilnym prawomocnymi wyrokami skazującymi wydanymi w postępowaniu karnym.
k.p.c. art. 403 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy przyczyn restytucyjnych.
Ustawa o rozpoznawaniu przez sądy spraw z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych
Ustawa powołująca sądy pracy i ubezpieczeń społecznych.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Decyzja inspektora sanitarnego o chorobie zawodowej nie jest prejudycjalna dla sądu powszechnego. • Sąd powszechny ma obowiązek samodzielnego badania wszystkich okoliczności sprawy o świadczenia z tytułu choroby zawodowej. • Decyzja inspektora sanitarnego podlega kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Odrzucone argumenty
Decyzja inspektora sanitarnego o chorobie zawodowej jest wiążąca dla sądu powszechnego. • Decyzje inspektora sanitarnego nie podlegają zaskarżeniu do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Godne uwagi sformułowania
Decyzja organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej w przedmiocie istnienia lub nieistnienia choroby zawodowej podlega zaskarżeniu do Naczelnego Sądu Administracyjnego. • Sąd powszechny rozpoznający sprawę o świadczenia z tytułu choroby zawodowej, nie jest związany decyzją inspektora sanitarnego. • Decyzja inspektora sanitarnego ma charakter deklaratoryjny. • Sąd pracy-sąd ubezpieczeń społecznych rozstrzygając roszczenie o rentę, bądź jednorazowe odszkodowanie z tytułu następstw choroby zawodowej jest zobowiązany z mocy art. art. 3 § 2, 213, 234 i 233 § 1 k.p.c. do wszechstronnego zbadania i rozważenia wszystkich istotnych okoliczności sprawy.
Skład orzekający
Jan Wasilewski
przewodniczący
Józef Iwulski
współsprawozdawca
Kazimierz Jaśkowski
członek
Jerzy Kwaśniewski
członek
Janusz Łętowski
członek
Teresa Romer
sprawozdawca
Maria Tyszel
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że decyzje inspekcji sanitarnej dotyczące chorób zawodowych nie są wiążące dla sądów powszechnych w sprawach o świadczenia, oraz że podlegają one kontroli NSA."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu prawnego z 1994 roku, choć zasady interpretacji pozostają aktualne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Wyjaśnia kluczową kwestię podziału kompetencji między sądem administracyjnym a sądem powszechnym w sprawach dotyczących chorób zawodowych, co jest istotne dla praktyków.
“Choroba zawodowa: Kto decyduje – sanepid czy sąd? Kluczowa uchwała SN.”
Sektor
ubezpieczenia społeczne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.