Orzeczenie · 2020-03-04

II OSK 468/20Uchylenie postanowienia o odrzuceniu skargi na bezczynność 21

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2020-03-04
NSAAdministracyjneŚredniansa
bezczynnośćponaglenieśrodki zaskarżeniawyczerpanie drogipostępowanie administracyjnecudzoziemcyNSAWSAformalizmprawo procesowe

Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej R. B. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, które odrzuciło skargę na bezczynność Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców. Sąd pierwszej instancji uznał, że skarżący nie wyczerpał środków zaskarżenia, ponieważ nie wniósł ponaglenia do właściwego organu zgodnie z art. 37 § 3 k.p.a. Wskazał, że ponaglenie powinno być skierowane bezpośrednio do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców, a nie do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji. Skarżący w skardze kasacyjnej zarzucił naruszenie przepisów k.p.a. i ustawy o cudzoziemcach, argumentując, że Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji sprawuje nadzór nad Szefem Urzędu do Spraw Cudzoziemców, a także że ponaglenie zostało złożone do Szefa Urzędu za pośrednictwem Ministra, a organ powinien był przekazać je do właściwego adresata zgodnie z art. 65 § 1 k.p.a. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną, uznał zarzuty za zasadne. Sąd podkreślił, że chociaż skarżący mógł wskazać niewłaściwy organ jako adresata ponaglenia, to fakt, że pismo wpłynęło do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców i zostało przez niego potraktowane jako ponaglenie (co wynikało z odpowiedzi na skargę), powinien być wystarczający do uznania wyczerpania środków zaskarżenia. NSA uznał stanowisko WSA za przejaw nadmiernego formalizmu i uchylił zaskarżone postanowienie, orzekając jak w sentencji.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja wymogów formalnych skargi na bezczynność organu, w szczególności kwestii wyczerpania środków zaskarżenia i prawidłowego wniesienia ponaglenia.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku organu wyższego stopnia i potencjalnego błędnego wskazania adresata ponaglenia.

Zagadnienia prawne (2)

Czy wniesienie ponaglenia do niewłaściwego organu administracji publicznej, które zostało przekazane (lub powinno zostać przekazane) do właściwego organu, stanowi wyczerpanie środków zaskarżenia w rozumieniu art. 52 § 2 p.p.s.a. i art. 37 § 3 k.p.a.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, wniesienie ponaglenia do niewłaściwego organu, które zostało prawidłowo odczytane przez właściwy organ i pozostawione w aktach, powinno być uznane za wyczerpanie środków zaskarżenia, a jego odrzucenie stanowi przejaw nadmiernego formalizmu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że fakt, iż ponaglenie zostało złożone za pośrednictwem Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców i wpłynęło do tego urzędu, a także zostało potraktowane jako ponaglenie (co wynikało z odpowiedzi na skargę), powinien być wystarczający do uznania wyczerpania środków zaskarżenia. Odmienne stanowisko WSA uznano za nadmierny formalizm.

Czy Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców posiada organ nadzoru w rozumieniu art. 37 § 3 pkt 2 k.p.a.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, nadzór nad Szefem Urzędu do Spraw Cudzoziemców sprawuje Minister właściwy do spraw wewnętrznych, zgodnie z art. 16 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach.

Uzasadnienie

Skarżący kasacyjnie argumentował, że art. 16 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach jednoznacznie wskazuje na Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji jako organ sprawujący nadzór nad Szefem Urzędu do Spraw Cudzoziemców w sprawach określonych w ust. 1 tego artykułu. NSA przyznał zasadność tej argumentacji, choć uznał ją za błędną w kontekście zarzutów skargi kasacyjnej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylenie postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 grudnia 2019 r., sygn. akt IV SAB/Wa 1628/19, odrzucającego skargę R. B. na bezczynność Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców.

Przepisy (15)

Główne

p.p.s.a. art. 52 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 52 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 53 § § 2b

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 37 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 37 § § 3

Kodeks postępowania administracyjnego

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 182 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 182 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 65 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

u.c. art. 16 § ust. 1

Ustawa o cudzoziemcach

u.c. art. 16 § ust. 2

Ustawa o cudzoziemcach

p.p.s.a. art. 185 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 203

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wniesienie ponaglenia do Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców za pośrednictwem Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, mimo błędnego wskazania adresata, powinno być uznane za wyczerpanie środków zaskarżenia, jeśli organ prawidłowo odczytał intencję strony. • Szef Urzędu do Spraw Cudzoziemców podlega nadzorowi Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji na mocy art. 16 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach.

Odrzucone argumenty

Skarżący nie wyczerpał środków zaskarżenia, ponieważ ponaglenie zostało wniesione do niewłaściwego organu (Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji zamiast Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców).

Godne uwagi sformułowania

przejaw nadmiernego formalizmu • kłócącego się z istotą i celem unormowanej w art. 37 § 1 k.p.a. instytucji

Skład orzekający

Teresa Zyglewska

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów formalnych skargi na bezczynność organu, w szczególności kwestii wyczerpania środków zaskarżenia i prawidłowego wniesienia ponaglenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku organu wyższego stopnia i potencjalnego błędnego wskazania adresata ponaglenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak sądy podchodzą do formalizmu procesowego i czy potrafią dostrzec intencję strony ponad literalnym brzmieniem przepisów, co jest interesujące dla praktyków prawa.

“Czy błąd w adresie ponaglenia przekreśla szansę na sprawiedliwość? NSA stawia na pierwszym miejscu intencję strony.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst