II OSK 2982/20Zgoda na pobyt tolerowany decyzja o powrocie
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną L. H. od wyroku WSA w Warszawie, który utrzymał w mocy postanowienie Szefa Urzędu do Spraw Cudzoziemców o odmowie wszczęcia postępowania w sprawie udzielenia zgody na pobyt tolerowany. Skarżący kwestionował błędną wykładnię przepisów ustawy o cudzoziemcach, w szczególności art. 356 ust. 5 i art. 299 ust. 6 pkt 1, a także naruszenie przepisów postępowania administracyjnego. Argumentował, że obowiązek opuszczenia terytorium RP wynikający z art. 299 ust. 6 pkt 1 nie jest tożsamy z decyzją o zobowiązaniu do powrotu, a jego sytuacja (zawieszona kara pozbawienia wolności) uniemożliwia opuszczenie kraju. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, uznał ją za niezasadną. Sąd potwierdził stanowisko sądów niższych instancji, że postępowanie w sprawie udzielenia zgody na pobyt tolerowany na podstawie art. 351 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach może być wszczęte wyłącznie z urzędu i tylko wtedy, gdy została wydana ostateczna decyzja o zobowiązaniu do powrotu, która jest niewykonalna. Brak takiej decyzji stanowił podstawę do odmowy wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. Sąd podkreślił, że przepis art. 351 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach odnosi się do niewykonalności przymusowego wykonania decyzji o zobowiązaniu do powrotu, co wymaga uprzedniego wydania takiej decyzji. Sąd oddalił skargę kasacyjną, wskazując, że rozstrzygnięcie było zgodne z prawem niezależnie od kwestii, czy postępowanie mogło być wszczęte na wniosek, czy tylko z urzędu, ponieważ kluczowa była niewydana decyzja o zobowiązaniu do powrotu. Sprawa została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym ze względu na przepisy związane z COVID-19.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja warunków wszczęcia postępowania o udzielenie zgody na pobyt tolerowany w kontekście braku ostatecznej decyzji o zobowiązaniu do powrotu.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o cudzoziemcach i procedurą pobytu tolerowanego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy postępowanie w sprawie udzielenia zgody na pobyt tolerowany na podstawie art. 351 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach może być wszczęte, gdy nie została wydana ostateczna decyzja o zobowiązaniu do powrotu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, postępowanie to może być wszczęte jedynie wtedy, gdy została wydana ostateczna decyzja o zobowiązaniu do powrotu, która jest niewykonalna.
Uzasadnienie
Przepis art. 351 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach odnosi się do niewykonalności przymusowego wykonania decyzji o zobowiązaniu do powrotu, co wymaga uprzedniego wydania takiej decyzji. Brak takiej decyzji czyni postępowanie o pobyt tolerowany bezprzedmiotowym.
Czy obowiązek opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wynikający z art. 299 ust. 6 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach jest tożsamy z decyzją o zobowiązaniu do powrotu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, obowiązek wynikający z art. 299 ust. 6 pkt 1 nie jest tożsamy z decyzją o zobowiązaniu do powrotu.
Uzasadnienie
Ustawa o cudzoziemcach przewiduje odrębne instytucje: obowiązek opuszczenia terytorium RP wynikający z mocy ustawy (np. art. 299 ust. 6 pkt 1) oraz obowiązek wynikający z decyzji o zobowiązaniu do powrotu, która może być przymusowo wykonana. Tylko w przypadku tej drugiej przewidziano przymusowe wykonanie.
Czy postępowanie w sprawie udzielenia zgody na pobyt tolerowany na podstawie art. 351 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach może być wszczęte na wniosek, czy wyłącznie z urzędu?
Odpowiedź sądu
Sąd uznał, że kwestia ta nie jest istotna dla rozstrzygnięcia sprawy, ale wskazał, że art. 356 ust. 2 ustawy o cudzoziemcach bywa wykładany w sposób nie wykluczający obowiązku organu wszczęcia postępowania na wniosek.
Uzasadnienie
Sąd nie rozstrzygnął tej kwestii szczegółowo, ponieważ kluczowe było to, że nie wydano decyzji o zobowiązaniu do powrotu. Wskazał jednak na istniejącą w doktrynie i orzecznictwie wykładnię art. 356 ust. 2, która dopuszcza wszczęcie postępowania na wniosek w pewnych sytuacjach.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (19)
Główne
u.c. art. 351 § pkt 2
Ustawa o cudzoziemcach
Zgoda na pobyt tolerowany może być udzielona tylko wtedy, gdy zobowiązanie do powrotu jest niewykonalne z przyczyn niezależnych od organu i cudzoziemca, co implikuje istnienie ostatecznej decyzji o zobowiązaniu do powrotu.
k.p.a. art. 61 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy wszczęcia postępowania administracyjnego.
k.p.a. art. 61 § a § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
Dotyczy odmowy wszczęcia postępowania.
Pomocnicze
u.c. art. 356 § ust. 5
Ustawa o cudzoziemcach
Dotyczy wymogu poprzedzenia wydania decyzji o zezwoleniu na pobyt tolerowany wydaniem decyzji o zobowiązaniu do powrotu.
u.c. art. 299 § ust. 6 pkt 1
Ustawa o cudzoziemcach
Określa obowiązek opuszczenia terytorium RP wynikający z mocy prawa, który nie jest tożsamy z decyzją o zobowiązaniu do powrotu.
u.c. art. 310
Ustawa o cudzoziemcach
Dotyczy trybu wydawania decyzji o zobowiązaniu do powrotu.
u.c. art. 355 § ust. 1
Ustawa o cudzoziemcach
u.c. art. 329
Ustawa o cudzoziemcach
Dotyczy przymusowego wykonania decyzji o zobowiązaniu do powrotu.
u.c. art. 356 § ust. 2
Ustawa o cudzoziemcach
Dotyczy ograniczeń w wszczynaniu postępowań o udzielenie zgody na pobyt tolerowany na wniosek.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ustawa COVID-19 art. 15zzs4 § ust. 1
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
ustawa COVID-19 art. 15zzs4 § ust. 2
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
ustawa COVID-19 art. 15zzs4 § ust. 3
Ustawa z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postępowanie w sprawie udzielenia zgody na pobyt tolerowany na podstawie art. 351 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach może być wszczęte jedynie wtedy, gdy została wydana ostateczna decyzja o zobowiązaniu do powrotu. • Obowiązek opuszczenia terytorium RP wynikający z art. 299 ust. 6 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach nie jest tożsamy z decyzją o zobowiązaniu do powrotu.
Odrzucone argumenty
Błędna wykładnia art. 356 ust. 5 ustawy o cudzoziemcach. • Błędna wykładnia art. 299 ust. 6 pkt 1 ustawy o cudzoziemcach. • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c i art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. • Błędna wykładnia art. 61 § 1 i art. 61a § 1 k.p.a. w zakresie wszczęcia postępowania.
Godne uwagi sformułowania
Postępowanie w sprawie udzielenia zgody na pobyt tolerowany na podstawie art. 351 pkt 2 ustawy o cudzoziemcach może być wszczęte jedynie wtedy, gdy została wydana ostateczna decyzja o zobowiązaniu do powrotu. • Zatem już w treści powołanego przepisu mówi się o przymusowym wykonaniu decyzji o zobowiązaniu do powrotu, a nie o wykonaniu obowiązku wynikającego wprost z ustawy. • Brak takiej decyzji jest zatem inną uzasadnioną przyczyną, o której mowa w art. 61a § 1 k.p.a., z powodu której nie można wszcząć postępowania administracyjnego.
Skład orzekający
Zdzisław Kostka
przewodniczący-sprawozdawca
Arkadiusz Despot-Mładanowicz
sędzia
Tomasz Stawecki
sędzia del. WSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja warunków wszczęcia postępowania o udzielenie zgody na pobyt tolerowany w kontekście braku ostatecznej decyzji o zobowiązaniu do powrotu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z ustawą o cudzoziemcach i procedurą pobytu tolerowanego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego aspektu prawa migracyjnego i procedur administracyjnych, który może być interesujący dla prawników specjalizujących się w tej dziedzinie oraz dla osób zainteresowanych prawami cudzoziemców.
“Kiedy można ubiegać się o pobyt tolerowany? NSA wyjaśnia kluczowy warunek.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.