Orzeczenie · 2025-10-01

II OSK 2556/24

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-10-01
NSAbudowlaneŚredniansa
prawo budowlanesamowola budowlananakaz rozbiórkiplan zagospodarowania przestrzennegowarunki technicznepozwolenie na budowęzgłoszenie budowyNaczelny Sąd AdministracyjnyWojewódzki Sąd Administracyjnykontrola administracyjna

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną M. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, który utrzymał w mocy decyzję nakazującą rozbiórkę budynku gospodarczego. Skarżący podniósł zarzuty naruszenia przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7, 77, 80 k.p.a.) poprzez błędną ocenę materiału dowodowego, wskazując, że budynek nie stanowił samowoli budowlanej. Zarzucił również naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego) przez przyjęcie, że budowa wymagała pozwolenia, mimo że obiekt miał nie przekraczać 35 m kw. na działce powyżej 500 m kw. Ponadto, skarżący kwestionował niezastosowanie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego oraz błędną interpretację § 12 ust. 2 Rozporządzenia ws. warunków technicznych, twierdząc, że budynek mógł być usytuowany blisko granicy działki. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że Sąd Wojewódzki prawidłowo ocenił materiał dowodowy i przepisy. Stwierdzono, że budynek gospodarczy o powierzchni zabudowy 30,89 m2, będący piątym lub szóstym obiektem na działce o powierzchni 1200 m2, wymagał pozwolenia na budowę, którego nie uzyskano. Dodatkowo, budynek naruszał warunki planu miejscowego i techniczne, usytuowany był częściowo w odległości 50-62 cm od granicy działki i z przekroczeniem granicy sąsiedniej, co uniemożliwiało jego legalizację. W konsekwencji, nakaz rozbiórki, orzeczony na podstawie art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego, został utrzymany w mocy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowoli budowlanej, limitów powierzchni zabudowy i liczby obiektów na działce, a także zasad usytuowania budynków względem granic działki.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w danym czasie, w tym specyfiki planu miejscowego i warunków technicznych.

Zagadnienia prawne (3)

Czy budynek gospodarczy o powierzchni zabudowy 30,89 m2, będący kolejnym obiektem na działce o powierzchni 1200 m2, wymagał pozwolenia na budowę zgodnie z art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym przed 19 września 2020 r.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, budowa wymagała pozwolenia na budowę, ponieważ powierzchnia zabudowy przekraczała 25 m2, a łączna liczba obiektów na działce przekroczyła limit dopuszczający budowę na zgłoszenie.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że budynek gospodarczy o powierzchni 30,89 m2, będący piątym lub szóstym obiektem na działce 1200 m2, przekroczył limit powierzchniowy i ilościowy dla obiektów budowanych na zgłoszenie, co skutkowało obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę.

Czy usytuowanie budynku gospodarczego w odległości 50-62 cm od granicy działki oraz z przekroczeniem granicy sąsiedniej działki narusza przepisy § 12 ust. 2 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, narusza, ponieważ budynek nie spełnia wymogów planu miejscowego ani warunków technicznych dotyczących odległości od granicy działki.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że budynek nie spełniał warunków planu miejscowego dopuszczającego budowę w granicy działki, a także warunków technicznych, gdyż został wybudowany w odległości mniejszej niż 1,5 m od granicy i z przekroczeniem granicy sąsiedniej.

Czy organ administracji i sąd pierwszej instancji prawidłowo oceniły materiał dowodowy i zastosowały przepisy art. 7, 77, 80 k.p.a. w sprawie nakazu rozbiórki samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, ocena materiału dowodowego i zastosowanie przepisów proceduralnych były prawidłowe.

Uzasadnienie

NSA uznał, że Sąd Wojewódzki prawidłowo zweryfikował ustalenia faktyczne organów obu instancji, stwierdzając, że materiał dowodowy został zebrany i oceniony zgodnie z regułami k.p.a., a zarzuty dotyczące błędnej oceny stanu faktycznego były ogólnikowe i niepodważone.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną od wyroku WSA w Lublinie, utrzymującego w mocy decyzję nakazującą rozbiórkę obiektu budowlanego.

Przepisy (13)

Główne

Prawo budowlane art. 29 § ust. 1 pkt 2

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Przedmiotowy budynek na powierzchnię zabudowy większą (30,89m2) niż wymagana tym przepisem (do 25 m2); z uwagi na powierzchnię działki 1200m2 inwestor mógł zrealizować na zgłoszenie jedynie cztery obiekty budowlane o kategorii wymienionej w tym przepisie tymczasem sporny obiekt był już piątym budynkiem (ewentualnie szóstym) zrealizowanym na działce.

Prawo budowlane art. 48 § ust. 2 i ust 3

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Brak możliwości doprowadzenia budynku gospodarczego do stanu zgodnego z prawem, ze względu na niezgodność obiektu budowlanego z miejscowym zagospodarowania przestrzennego oraz warunkami technicznymi budynków.

Prawo budowlane art. 48 § ust. 1

Ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane

Pomocnicze

Dz.U. 2022 poz 1225 § § 12

Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie

Błędna wykładnia przez Sąd I Instancji polegająca na uznaniu, że możliwość usytuowania budynków w odległości 1,5 m od granicy lub bezpośrednio przy tej granicy w przypadku obowiązywania miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego nie mieści się w przedziale od 0-1,5 m, a musi być usytuowana albo w odległości 1,5 m albo bezpośrednio przy granicy, podczas gdyż z treści przepisu nie wynika taki obowiązek podczas, gdyż ustawodawca w tym przepisie użył słowa lub, a nie albo, co oznacza możliwość usytuowania budynków również w odległości do 1,5 od granicy działki sąsiedniej.

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 174 § pkt 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 193 § zd. 2

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Budynek gospodarczy stanowił samowolę budowlaną, ponieważ jego budowa wymagała pozwolenia na budowę (przekroczenie limitu powierzchni zabudowy i liczby obiektów na działce), a nie zgłoszenia. • Budynek naruszał warunki miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz przepisy techniczno-budowlane dotyczące usytuowania obiektu w stosunku do granicy działki i sąsiednich nieruchomości, co uniemożliwiało jego legalizację.

Odrzucone argumenty

Budynek gospodarczy nie stanowił samowoli budowlanej, a jego budowa nie wymagała pozwolenia na budowę. • Niewłaściwa ocena materiału dowodowego przez organy administracji i sąd pierwszej instancji. • Błędna interpretacja art. 29 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego. • Niezastosowanie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego. • Błędna interpretacja § 12 ust. 2 Rozporządzenia ws. warunków technicznych.

Godne uwagi sformułowania

kwalifikacja przedmiotowego obiektu budowlanego jako samowoli budowlanej oparta została na niepodważonych ustaleniach faktycznych i przepisach prawa materialnego • ogólnikowe kwestionowanie stanu faktycznego przyjętego w zaskarżonym wyroku nie mogło odnieść skutku • przedmiotowy budynek na powierzchnię zabudowy większą (30, 89m2) niż wymagana tym przepisem (do 25 m2) • z uwagi na powierzchnię działki 1200m2 inwestor mógł zrealizować na zgłoszenie jedynie cztery obiekty budowlane • niezgodność przedmiotowego budynku z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego oraz przepisami techniczno-budowlanymi uniemożliwiała jego legalizację

Skład orzekający

Marzenna Linska - Wawrzon

przewodniczący-sprawozdawca

Roman Ciąglewicz

członek

Grzegorz Antas

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Prawa budowlanego dotyczących samowoli budowlanej, limitów powierzchni zabudowy i liczby obiektów na działce, a także zasad usytuowania budynków względem granic działki."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy konkretnego stanu faktycznego i przepisów obowiązujących w danym czasie, w tym specyfiki planu miejscowego i warunków technicznych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu samowoli budowlanej i jej konsekwencji, a także szczegółowej interpretacji przepisów Prawa budowlanego i warunków technicznych, co jest istotne dla praktyków.

Samowola budowlana: Kiedy budynek gospodarczy staje się problemem na lata?

Sektor

budownictwo

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane przepisy
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst