Orzeczenie · 2018-03-26

II OSK 2387/17Kara pieniężna przewoźnik brak dokumentów wjazdowych

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2018-03-26
NSAAdministracyjneŚredniansa
cudzoziemcystraż granicznaprzewoźnikkara administracyjnaustawa o cudzoziemcachtransport drogowykontrola dokumentówodpowiedzialność przewoźnika

Sprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła skargi kasacyjnej przewoźnika od wyroku WSA w Warszawie, który utrzymał w mocy decyzję Komendanta Głównego Straży Granicznej o nałożeniu na przewoźnika kary pieniężnej w wysokości 13.273,20 zł (równowartość 3.000 EURO). Kara została nałożona za przywiezienie do Polski obywatela Ukrainy, który nie posiadał ważnej wizy ani innego dokumentu uprawniającego do wjazdu i pobytu. Organ I instancji oraz organ odwoławczy uznały, że kierowca przewoźnika nie dopełnił obowiązku weryfikacji dokumentów, a ryzyko nieznajomości przepisów obciąża przewoźnika. WSA w Warszawie oddalił skargę przewoźnika, uznając, że organy prawidłowo zastosowały przepisy ustawy o cudzoziemcach, w tym art. 462 ust. 1, 2, 4 i 5. Sąd podkreślił, że obowiązek podjęcia wszelkich niezbędnych środków w celu zapewnienia, aby cudzoziemiec miał ważne dokumenty, spoczywa na przewoźniku, a kontrola ta powinna opierać się na sprawdzeniu dokumentów, a nie tylko na oświadczeniu podróżnego. Przewoźnik w skardze kasacyjnej zarzucił naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, argumentując, że podjął należyte działania, w tym szkolił kierowców. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że nie zawiera ona usprawiedliwionych podstaw. Sąd podkreślił, że obowiązek wynikający z art. 459 ustawy o cudzoziemcach spoczywa na przewoźniku, który ponosi odpowiedzialność za działania osób, którymi się posługuje. Wskazał, że weryfikacja dokumentów przez kierowców była nieprawidłowa, ponieważ poprzestali oni na zapewnieniu pasażera o posiadaniu dokumentów, zamiast je faktycznie sprawdzić. Sąd uznał, że okoliczność szkolenia kierowców nie zwalnia przewoźnika od odpowiedzialności, gdyż wymaga on profesjonalizacji usług i należytego nadzoru nad pracownikami. Stwierdzono, że organy zgromadziły wyczerpujący materiał dowodowy, a stan faktyczny pozwalał na stwierdzenie spełnienia przesłanki z art. 462 ust. 1 ustawy o cudzoziemcach.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Potwierdzenie odpowiedzialności przewoźnika za brak należytej staranności w weryfikacji dokumentów pasażerów, nawet przy przeszkoleniu kierowców.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy przewoźników wykonujących regularne przewozy w międzynarodowym transporcie drogowym (z wyłączeniem ruchu przygranicznego).

Zagadnienia prawne (3)

Czy przewoźnik wykonujący regularne przewozy osób w międzynarodowym transporcie drogowym ponosi odpowiedzialność administracyjną za przywiezienie do granicy RP cudzoziemca nieposiadającego ważnych dokumentów uprawniających do wjazdu i pobytu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, przewoźnik ponosi odpowiedzialność, jeśli jego kierowcy nie dopełnili obowiązku weryfikacji dokumentów pasażerów, nawet jeśli kierowcy byli szkoleni.

Uzasadnienie

Obowiązek podjęcia wszelkich niezbędnych środków w celu zapewnienia, że cudzoziemiec ma ważne dokumenty, spoczywa na przewoźniku. Odpowiedzialność ta wynika z profesjonalizacji usług przewozowych i konieczności zapewnienia zgodności z przepisami, w tym z dorobkiem Schengen i dyrektywami UE.

Czy przeprowadzenie szkoleń dla kierowców z zakresu kontroli dokumentów pasażerów zwalnia przewoźnika z odpowiedzialności za przywiezienie cudzoziemca bez ważnych dokumentów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, samo szkolenie nie zwalnia z odpowiedzialności, jeśli nie zapewniono należytego nadzoru i faktycznej weryfikacji dokumentów przez kierowców.

Uzasadnienie

Przewoźnik, jako profesjonalny podmiot, musi zapewnić właściwą organizację pracy i nadzór nad kierowcami, aby zapewnić zgodność z prawem. Weryfikacja dokumentów nie może ograniczać się do oświadczenia pasażera, lecz wymaga faktycznego sprawdzenia ich ważności.

Czy zapewnienie przez pasażera o posiadaniu ważnych dokumentów uprawniających do wjazdu jest wystarczające do zwolnienia przewoźnika z odpowiedzialności?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, zapewnienie pasażera nie jest wystarczające; wymagana jest faktyczna weryfikacja dokumentów.

Uzasadnienie

Obowiązek przewoźnika obejmuje żądanie przedstawienia dokumentów i ustalenie ich ważności. Poprzestanie na słownym zapewnieniu pasażera stanowi naruszenie tego obowiązku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną przewoźnika od wyroku WSA w Warszawie, który utrzymał w mocy decyzję o nałożeniu kary pieniężnej.

Przepisy (9)

Główne

u.c. art. 462 § ust. 1, 2, 4 i 5

Ustawa o cudzoziemcach

Nakłada karę administracyjną na przewoźnika za przywiezienie cudzoziemca bez ważnych dokumentów.

u.c. art. 459 § ust. 1 i 2

Ustawa o cudzoziemcach

Określa obowiązek przewoźnika do podjęcia wszelkich niezbędnych środków w celu zapewnienia, że cudzoziemiec ma ważne dokumenty uprawniające do wjazdu i pobytu.

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi, gdy zaskarżona decyzja nie narusza prawa.

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

u.c. art. 462 § ust. 3 pkt 2

Ustawa o cudzoziemcach

Przewiduje możliwość zwolnienia przewoźnika od odpowiedzialności pod warunkiem wykazania należytej staranności.

k.p.a. art. 7

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy zasady prawdy obiektywnej i podejmowania wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.

k.p.a. art. 77 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy obowiązku organu do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.

k.p.a. art. 80

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy zasady swobodnej oceny dowodów przez organ.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określa zakres rozpoznania sprawy przez NSA (granice skargi kasacyjnej).

Argumenty

Odrzucone argumenty

Przewoźnik podjął należyte działania, w tym szkolił kierowców, co powinno wykluczać nałożenie kary. • Kierowcy mieli wiedzę o konieczności sprawdzania dokumentów i sposobie ich weryfikacji. • Naruszenie przepisów k.p.a. przez WSA w zakresie ustalenia stanu faktycznego.

Godne uwagi sformułowania

ryzyko nieznajomości przepisów obowiązujących w tym zakresie obciąża przewoźnika • kontrola ta winna opierać się na sprawdzeniu przez przewoźnika, bądź inną wyznaczoną przez niego osobę, czy wszyscy podróżujący posiadają dokumenty niezbędne do przekroczenia granicy • nie można polegać jedynie na oświadczeniu cudzoziemca • obowiązek podjęcia wszelkich niezbędnych środków • przewoźnik ponosi także ciężar odpowiedzialności za ewentualne skutki działań osób, którymi w wykonywaniu działalności gospodarczej się posługuje • nie sprawdzono zatem, czy pasażer posiadał wymagany prawem dokument uprawniający do przekroczenia granicy, co oznacza, że weryfikacja dokumentów cudzoziemca była nieprawidłowa • nie zwalnia przewoźnika od sprawowania rzetelnego nadzoru nad wykonywanymi przez nich czynnościami

Skład orzekający

Zdzisław Kostka

przewodniczący

Małgorzata Miron

sędzia

Janina Kosowska

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie odpowiedzialności przewoźnika za brak należytej staranności w weryfikacji dokumentów pasażerów, nawet przy przeszkoleniu kierowców."

Ograniczenia: Dotyczy przewoźników wykonujących regularne przewozy w międzynarodowym transporcie drogowym (z wyłączeniem ruchu przygranicznego).

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje praktyczne konsekwencje niedopełnienia obowiązków przez profesjonalnych przewoźników w kontekście przepisów o cudzoziemcach i bezpieczeństwie granic.

“Przewoźniku, uważaj na dokumenty pasażerów! Nawet szkolenie kierowców nie uchroni Cię przed karą.”

Dane finansowe

WPS: 13 273,2 PLN

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst