II OSK 209/25Oddalenie skargi kasacyjnej wstrzymanie robót budowlanych
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi kasacyjnej R. K. od wyroku WSA we Wrocławiu, który oddalił skargę na postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych. Skarżący zarzucił naruszenie przepisów Prawa budowlanego, w tym błędną wykładnię art. 3 pkt 8 (remont), art. 48 ust. 1 (samowola budowlana) oraz art. 7 KPA (interes społeczny). Strona twierdziła, że odtworzenie zabytku o pierwotnych parametrach nie jest odbudową, a remontem. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że rozebranie obiektu wpisanego do gminnej ewidencji zabytków i budowa nowego obiektu stanowi samowolę budowlaną, a nie remont. Sąd podkreślił, że budowa nowego obiektu wymaga pozwolenia na budowę, a zgłoszenie prac remontowych nie było wystarczające. W związku z tym, że budynek został rozebrany i wybudowany od nowa, organy nadzoru budowlanego były właściwe do prowadzenia postępowania legalizacyjnego. NSA oddalił skargę kasacyjną, potwierdzając stanowisko WSA.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących remontu, odbudowy i samowoli budowlanej przy obiektach zabytkowych wpisanych do gminnej ewidencji.
Dotyczy specyficznej sytuacji rozbiórki i odbudowy zabytku wpisanego do gminnej ewidencji, a nie rejestru.
Zagadnienia prawne (4)
Czy odtworzenie zabytku o pierwotnych parametrach użytkowych i technicznych, po jego rozbiórce, stanowi remont, czy odbudowę?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Stanowi odbudowę, a nie remont.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że rozbiórka zabytku i budowa nowego obiektu od podstaw, nawet o tych samych parametrach, nie jest remontem, lecz budową (w tym odbudową), co wymaga pozwolenia na budowę.
Czy budowa nowego budynku mieszkalnego jednorodzinnego w miejscu rozebranego obiektu wpisanego do gminnej ewidencji zabytków, wykonana bez pozwolenia na budowę, stanowi samowolę budowlaną?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, stanowi samowolę budowlaną.
Uzasadnienie
Wykonanie obiektu budowlanego, w tym odbudowa, bez wymaganego pozwolenia na budowę, jest samowolą budowlaną.
Czy organy administracji budowlanej są zobowiązane do uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli przy rozpatrywaniu spraw dotyczących samowoli budowlanej?
Odpowiedź sądu
Tak, ale nie może to prowadzić do akceptacji naruszenia prawa.
Uzasadnienie
Choć organy powinny uwzględniać interesy, nie może to oznaczać ignorowania przepisów prawa budowlanego i akceptacji samowoli budowlanej.
Kiedy organ ochrony zabytków jest właściwy do wydania decyzji o wstrzymaniu robót budowlanych przy zabytku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Gdy zabytek jest wpisany do rejestru zabytków.
Uzasadnienie
Przepisy dotyczące właściwości konserwatora zabytków dotyczą obiektów wpisanych do rejestru zabytków, a nie tylko do gminnej ewidencji.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (16)
Główne
p.b. art. 48 § ust. 1 pkt 1
Prawo budowlane
Wstrzymanie robót budowlanych w przypadku samowoli budowlanej.
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa prawna do oddalenia skargi kasacyjnej.
p.b. art. 28 § ust. 1
Prawo budowlane
Wymóg uzyskania pozwolenia na budowę.
Pomocnicze
p.b. art. 3 § pkt 8
Prawo budowlane
Remont to odtworzenie stanu pierwotnego, a nie budowa nowego obiektu.
p.b. art. 30 § ust. 1b, 5, 6 i 7
Prawo budowlane
Przepisy dotyczące zgłoszenia robót budowlanych.
p.b. art. 39 § ust. 3
Prawo budowlane
Pozwolenie na budowę lub rozbiórkę obiektu z gminnej ewidencji zabytków wymaga uzgodnienia z konserwatorem zabytków.
u.o.z.i.o.z. art. 43 § ust. 1 pkt 2
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Dotyczy robót budowlanych przy zabytku wpisanym do rejestru.
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
Obowiązek uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu obywateli.
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do wniesienia skargi kasacyjnej z powodu naruszenia prawa materialnego.
p.p.s.a. art. 183 § ust. 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.
p.p.s.a. art. 193 § zdanie drugie
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres uzasadnienia wyroku oddalającego skargę kasacyjną.
p.b. art. 29 § ust. 1 pkt 1
Prawo budowlane
Wyłączenie obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę dla budynków mieszkalnych jednorodzinnych, których obszar oddziaływania mieści się w całości na działce.
p.b. art. 3 § pkt 20
Prawo budowlane
Definicja obszaru oddziaływania obiektu.
Dz.U. 2022 poz. 1225 z późn. zm. art. 12 § ust. 1
Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie
Przepisy dotyczące odległości budynków od granic działki.
p.b. art. 3 § pkt 6
Prawo budowlane
Definicja budowy, obejmująca odbudowę, rozbudowę, nadbudowę.
p.b. art. 3 § pkt 7
Prawo budowlane
Definicja robót budowlanych.
Argumenty
Odrzucone argumenty
Zarzut błędnej wykładni art. 3 pkt 8 Prawa budowlanego (remont vs odbudowa). • Zarzut błędnej wykładni art. 48 ust. 1 w zw. z art. 30 ust. 1b, 5, 6 i 7 Prawa budowlanego. • Zarzut błędnej wykładni art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego w zw. z art. 39 ust 3 Prawa budowlanego oraz art. 43 ust. 1 pkt 2 Ustawy o ochronie zabytków. • Zarzut błędnej wykładni art. 7 KPA dotyczący uwzględniania interesu społecznego.
Godne uwagi sformułowania
odtworzony zabytek o pierwotnych parametrach użytkowych i technicznych, nie mają charakteru remontu lecz stanowią odbudowę • istnieje możliwość rozbiórki budynku (zabytku ujętego w gminnej ewidencji zabytków), przy którym prowadzono roboty budowlane na podstawie zgłoszenia przyjętego bez sprzeciwu • organy administracji budowlanej jako organy administracji publicznej nie są zobowiązane przy załatwianiu spraw do uwzględnienia interesu społecznego i słusznego interesu obywateli • rozpoznać sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania • uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej • skarżący dopuścił się samowoli budowlanej • obszar oddziaływania obiektu, zdefiniowany w art. 3 pkt 20 p.b., stanowi teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych • budynek jednorodzinny mieszkalny został wybudowany w odległości około 2,82 m od granicy z działką nr [...] oraz około 0,77 m od granicy z działką drogową nr [...], a w związku z tym obszar oddziaływania odbudowanego budynku mieszkalnego jednorodzinnego wykracza poza teren inwestycji • nie można by zakwalifikować zrealizowanych robót jako remontu
Skład orzekający
Anna Klotz
sprawozdawca
Grzegorz Czerwiński
członek
Leszek Kiermaszek
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących remontu, odbudowy i samowoli budowlanej przy obiektach zabytkowych wpisanych do gminnej ewidencji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji rozbiórki i odbudowy zabytku wpisanego do gminnej ewidencji, a nie rejestru.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy konfliktu między prawem budowlanym a ochroną dziedzictwa kulturowego, a także interpretacji kluczowych pojęć jak 'remont' i 'odbudowa'.
“Czy odbudowa zabytku to remont? NSA rozstrzyga spór o samowolę budowlaną.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.