II OSK 1730/07
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpatrywał skargę kasacyjną D.R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach, który utrzymał w mocy decyzję odmawiającą wymeldowania J.T. z pobytu stałego. D.R., będąca współwłaścicielką lokalu, wniosła o wymeldowanie J.T., powołując się na naruszenie przepisów dotyczących ewidencji ludności, w tym zakazu meldowania bez zgody współwłaścicieli. Sąd pierwszej instancji oraz Wojewoda uznali, że nie zachodzą przesłanki do wymeldowania, podkreślając ewidencyjny charakter meldunku i brak zerwania więzi z centrum życiowym. D.R. zarzuciła w skardze kasacyjnej naruszenie prawa materialnego i procesowego, kwestionując ocenę sądu pierwszej instancji. Naczelny Sąd Administracyjny, analizując legitymację procesową skarżącej, stwierdził, że właściciel nieruchomości nie posiada interesu prawnego w sprawie o wymeldowanie osoby trzeciej. Sąd podkreślił, że postępowanie meldunkowe ma charakter ewidencyjny, nie rozstrzyga o uprawnieniach do lokalu, a oświadczenie właściciela ma jedynie charakter dowodowy. W związku z brakiem interesu prawnego D.R. w sprawie, NSA oddalił skargę kasacyjną, uznając ją za wniesioną przez podmiot nieuprawniony.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie stanowiska NSA co do braku interesu prawnego właściciela w postępowaniu o wymeldowanie oraz ewidencyjnego charakteru meldunku.
Dotyczy wyłącznie spraw o wymeldowanie i meldowanie w kontekście prawa administracyjnego. Nie rozstrzyga kwestii cywilnoprawnych związanych z prawem do lokalu.
Zagadnienia prawne (3)
Czy właściciel nieruchomości (współwłaściciel) posiada interes prawny w rozumieniu art. 28 k.p.a. w postępowaniu o wymeldowanie osoby trzeciej z lokalu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, właściciel nieruchomości nie posiada interesu prawnego w postępowaniu o wymeldowanie osoby trzeciej. Jego interes ma charakter jedynie faktyczny, a nie prawny.
Uzasadnienie
Postępowanie o wymeldowanie ma charakter ewidencyjny i służy jedynie doprowadzeniu stanu ewidencji ludności do zgodności ze stanem faktycznym. Nie rozstrzyga o uprawnieniach do lokalu. Interes prawny w takim postępowaniu ma jedynie osoba, której dotyczy decyzja o wymeldowaniu. Właściciel dla ochrony swoich praw do lokalu powinien korzystać z drogi postępowania cywilnego (eksmisja).
Jaki jest charakter prawny czynności zameldowania i wymeldowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Zameldowanie ma charakter rejestrowy (ewidencyjny), podobnie jak wymeldowanie, które polega na usunięciu z ewidencji ludności pod określonym adresem.
Uzasadnienie
Zameldowanie nie jest związane z rozstrzyganiem uprawnień do lokalu ani prawa do przebywania w nim. Jest jedynie aktem rejestracji danych pod wskazanym adresem. Podstawą do wymeldowania jest ustalenie przez organ faktu opuszczenia lokalu.
Czy właściciel nieruchomości może skutecznie zgłaszać zastrzeżenia dotyczące meldowania osób bez jego zgody?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, właściciel nieruchomości nie jest uprawniony do zgłaszania takich zastrzeżeń, gdyż nie ma podstaw prawnych do blokowania czynności meldunkowych.
Uzasadnienie
Ewidencja ludności jest rejestracją stanu faktycznego i nie stanowi formy kontroli legalności zamieszkania. Zameldowanie nie wymaga zgody właściciela, a jego potwierdzenie ma jedynie charakter dowodowy.
Przepisy (10)
Główne
u.e.l.i.d.o. art. 15 § ust. 2
Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych
Wymeldowanie następuje decyzją administracyjną w razie stwierdzenia faktu opuszczenia dotychczasowego miejsca pobytu, jednakże sam fakt wyjazdu za granicę nie jest równoznaczny z opuszczeniem miejsca pobytu stałego, uzasadniającym wymeldowanie. Konieczne jest stwierdzenie zamiaru opuszczenia lokalu z jednoczesnym zerwaniem wszelkich z nim związków i założenie w nowym miejscu ośrodka swoich osobistych i majątkowych interesów.
p.p.s.a. art. 50
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Postępowanie przed sądem administracyjnym może być uruchomione wyłącznie przez podmiot mający interes prawny.
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej.
Pomocnicze
u.e.l.i.d.o. art. 9 § ust. 2a
Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych
Zameldowanie nie jest związane z legitymowaniem się prawem do lokalu ani nie wymaga zgody właściciela. Zastrzeżenia właściciela dotyczące meldowania są bezskuteczne.
u.e.l.i.d.o. art. 15 § ust. 3
Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych
Niezastosowanie przepisu, mimo że osoba faktycznie opuściła miejsce stałego pobytu wyjeżdżając za granicę.
u.e.l.i.d.o. art. 29
Ustawa z dnia 10 kwietnia 1974 r. o ewidencji ludności i dowodach osobistych
Niezastosowanie przepisu w związku z zastrzeżeniem o niemeldowaniu bez zgody współwłaścicieli.
k.p.a. art. 28
Kodeks postępowania administracyjnego
Definicja strony postępowania administracyjnego, w tym interesu prawnego.
k.p.a. art. 33 § ust. 2
Kodeks postępowania administracyjnego
Naruszenie przepisów postępowania.
p.p.s.a. art. 145 § ust. 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do uchylenia lub stwierdzenia nieważności zaskarżonego aktu.
p.p.s.a. art. 141 § ust. 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Naruszenie przepisów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Właściciel nieruchomości nie posiada interesu prawnego w postępowaniu o wymeldowanie osoby trzeciej. • Postępowanie meldunkowe ma charakter ewidencyjny i nie rozstrzyga o prawach do lokalu. • Oświadczenie właściciela o fakcie przebywania osoby w lokalu ma jedynie charakter dowodowy.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 9 ust. 2a w związku z art. 29 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych poprzez niezastosowanie zakazu meldowania bez zgody współwłaścicieli. • Naruszenie art. 15 ust. 3 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych poprzez niezastosowanie, mimo faktycznego opuszczenia miejsca pobytu przez osobę wymeldowywaną. • Naruszenie art. 15 ust. 2 ustawy o ewidencji ludności i dowodach osobistych poprzez błędną wykładnię, że wyjazd za granicę nie świadczy o zamiarze trwałego opuszczenia miejsca pobytu. • Naruszenie przepisów postępowania (art. 109 p.p.s.a. w zw. z art. 35 i 37 p.p.s.a., art. 33(2) k.p.a., art. 145(1) pkt 1 lit. c oraz art. 141(4) p.p.s.a.).
Godne uwagi sformułowania
zameldowanie ma charakter rejestrowy /ewidencyjny/ • właściciel lokalu nie ma w sprawie o wymeldowanie interesu prawnego /nie może być uznawany za stronę/ • jego oświadczenie stanowi jedynie środek dowodowy, nie będąc stanowiskiem podmiotu mającego w kwestii zameldowania interes prawny • Ewidencja ludności jest rejestracją stanu faktycznego i nie stanowi formy kontroli legalności zamieszkania i pobytu, czyli posiadania prawa do korzystania z lokalu.
Skład orzekający
Alicja Plucińska-Filipowicz
przewodniczący sprawozdawca
Jerzy Bujko
sędzia
Jerzy Siegień
sędzia del. WSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska NSA co do braku interesu prawnego właściciela w postępowaniu o wymeldowanie oraz ewidencyjnego charakteru meldunku."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie spraw o wymeldowanie i meldowanie w kontekście prawa administracyjnego. Nie rozstrzyga kwestii cywilnoprawnych związanych z prawem do lokalu.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa wyjaśnia istotne kwestie proceduralne dotyczące interesu prawnego w postępowaniu administracyjnym, co jest kluczowe dla praktyków. Pokazuje też, jak prawo administracyjne różni się od prawa cywilnego w kwestii praw do lokalu.
“Właściciel nieruchomości nie ma prawa decydować, kogo można zameldować? NSA wyjaśnia!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Ta sprawa stanowi część linii orzeczniczej omawianej w naszych syntezach.
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.