Orzeczenie · 2025-12-04

II OSK 1619/23Oddalenie skargi kasacyjnej plan zagospodarowania

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2025-12-04
NSANieruchomościŚredniansa
planowanie przestrzenneprawo nieruchomościuchwała rady gminyinteres prawnyprawo własnościład przestrzennyochrona zabytkówdroga dojazdowainwestycje

Spółka F. sp. z o.o. sp.k. wniosła skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który oddalił jej skargę na uchwałę Rady Miasta St. Warszawy z dnia 6 grudnia 2018 r. nr II/27/2018 w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarżąca zarzuciła Sądowi I instancji naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 151 p.p.s.a. i art. 106 § 5 p.p.s.a. w zw. z art. 233 § 1 k.p.c., twierdząc, że Sąd błędnie ocenił materiał dowodowy i nie uwzględnił naruszenia jej interesu prawnego. Podniesiono również zarzuty naruszenia prawa materialnego, w tym przepisów ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym oraz Konstytucji RP, wskazując na bezprawne ograniczenie prawa własności i brak uwzględnienia wymagań ładu przestrzennego oraz dziedzictwa kulturowego. Skarżąca domagała się uchylenia wyroku WSA i stwierdzenia nieważności uchwały Rady Miasta. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej, oddalił ją. Sąd uznał, że Sąd Wojewódzki zasadnie orzekł o oddaleniu skargi, a Rada Miasta działała w granicach przysługującego jej władztwa planistycznego. Podkreślono, że uchwała jest zgodna z wiążącymi zapisami Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego, a przyjęte rozwiązania urbanistyczne, w tym utworzenie placu miejskiego z zielenią i alei pieszo-jezdnej, mają na celu wyeksponowanie zabytkowego budynku oraz wkomponowanie terenu w układ przestrzenny miasta. Sąd stwierdził, że nie doszło do nadużycia władztwa planistycznego ani naruszenia zasad sporządzenia planu, a interes publiczny został wyważony z interesem prywatnym skarżącej. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania nastąpiło na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja zasad planowania przestrzennego, wyważanie interesu publicznego i prywatnego przy uchwalaniu planów miejscowych, ochrona prawa własności w kontekście ograniczeń planistycznych, znaczenie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej związanej z planem zagospodarowania przestrzennego w Warszawie i ochroną zabytkowego budynku. Może być mniej bezpośrednio stosowalne w sprawach o innym charakterze.

Zagadnienia prawne (3)

Czy przeznaczenie części nieruchomości prywatnej na cele publiczne (plac miejski, droga) w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego stanowi naruszenie prawa własności i przekracza granice swobody planistycznej gminy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli jest proporcjonalne do celu, zgodne z ustaleniami studium i uwzględnia interes publiczny oraz wartości chronione, takie jak ład przestrzenny i ochrona zabytków.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że Rada Miasta działała w granicach przysługującego jej władztwa planistycznego, wyważając interes publiczny (ład przestrzenny, wyeksponowanie zabytkowego budynku, wkomponowanie w układ miejski) z interesem prywatnym skarżącej. Uchwała była zgodna z ustaleniami Studium i nie naruszała przepisów Konstytucji RP ani ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.

Czy uchwała rady gminy w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która ogranicza prawo własności, może zostać uznana za zgodną z prawem, jeśli służy realizacji celów publicznych i jest proporcjonalna?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, ingerencja w prawo własności jest dopuszczalna, o ile pozostaje w racjonalnej i odpowiedniej proporcji do celów, dla których ustanawia się ograniczenia, oraz uwzględnia zasady proporcjonalności i zakaz nadmiernej ingerencji.

Uzasadnienie

Sąd odwołał się do orzecznictwa NSA, wskazując, że choć przepisy Konstytucji RP dopuszczają ingerencję w prawo własności, musi ona być proporcjonalna i nie nadmierna. W analizowanej sprawie, przeznaczenie części nieruchomości na cele publiczne było uzasadnione potrzebą wyeksponowania zabytkowego budynku i wkomponowania terenu w układ przestrzenny miasta, co stanowiło realizację interesu publicznego.

Czy organ planistyczny, uchwalając miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, naruszył zasady ładu przestrzennego i poszanowania dziedzictwa kulturowego, przeznaczając część nieruchomości na cele publiczne?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, jeśli ustalenia planu uwzględniają stan dziedzictwa kulturowego i dóbr kultury współczesnej oraz przyczyniają się do poprawy ładu przestrzennego.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że przyjęte w planie rozwiązania, w tym utworzenie placu miejskiego z zielenią i alei pieszo-jezdnej, miały na celu wyeksponowanie zabytkowego budynku oraz wkomponowanie terenu w układ przestrzenny całego kwartału, co jest zgodne z zasadami ładu przestrzennego i poszanowania dziedzictwa kulturowego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną F. sp. z o.o. sp.k. od wyroku WSA w Warszawie z dnia 21 lutego 2023 r. sygn. akt VII SA/Wa 1626/22.

Przepisy (23)

Główne

u.p.z.p. art. 1 § 2 pkt. 1, 4, 6, 7

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 2 § 1

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 6 § 2 pkt 1

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

k.c. art. 140

Kodeks cywilny

Konstytucja RP art. 64 § 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 31 § 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

u.p.z.p. art. 10 § 1 pkt 1 i 4

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 151

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 147 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 106 § 5

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.c. art. 233 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

p.p.s.a. art. 183 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 204 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

u.s.g. art. 101 § 1

Ustawa o samorządzie gminnym

u.p.z.p. art. 28

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 3 § 1

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 4 § 1

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 6 § 1

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 35

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 2 § 1

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 1 § 2

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

u.p.z.p. art. 1 § 3

Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uchwała Rady Miasta w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego została podjęta z poszanowaniem przysługującego gminie władztwa planistycznego. • Plan miejscowy jest zgodny z ustaleniami Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego. • Przyjęte rozwiązania urbanistyczne, w tym utworzenie placu miejskiego z zielenią i alei pieszo-jezdnej, służą wyeksponowaniu zabytkowego budynku i wkomponowaniu terenu w układ przestrzenny miasta. • Nie doszło do naruszenia prawa własności skarżącej w sposób nieproporcjonalny. • Zrównoważono interes publiczny z prywatnym. • Ustalenia planu uwzględniają ład przestrzenny i dziedzictwo kulturowe.

Odrzucone argumenty

Naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 151 p.p.s.a. i art. 106 § 5 p.p.s.a. w zw. z art. 233 § 1 k.p.c., przez błędną ocenę materiału dowodowego. • Naruszenie prawa materialnego, w tym ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym i Konstytucji RP, przez bezprawne ograniczenie prawa własności. • Plan miejscowy nie uwzględnia interesu prawnego skarżącej i prowadzi do zniszczenia historycznej zabudowy. • Organ wykroczył poza granice swobody planistycznej. • Zastosowane rozwiązania planistyczne są niefunkcjonalne i nie odpowiadają potrzebom. • Dostęp do drogi publicznej został wadliwie uregulowany.

Godne uwagi sformułowania

Sąd Wojewódzki zasadnie orzekł o oddaleniu skargi • Rada Miasta działała w granicach przysługującego jej władztwa planistycznego • wyważył w sposób właściwy interes prywatny skarżącej oraz interes publiczny • nie doszło do nadużycia władztwa planistycznego • wyeksponować walorów zabytkowych budynku [...] • wkomponować teren działek nr [...] w układ przestrzenny całego kwartału

Skład orzekający

Jerzy Stankowski

przewodniczący

Marzenna Linska - Wawrzon

sprawozdawca

Jan Szuma

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja zasad planowania przestrzennego, wyważanie interesu publicznego i prywatnego przy uchwalaniu planów miejscowych, ochrona prawa własności w kontekście ograniczeń planistycznych, znaczenie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej związanej z planem zagospodarowania przestrzennego w Warszawie i ochroną zabytkowego budynku. Może być mniej bezpośrednio stosowalne w sprawach o innym charakterze.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy konfliktu między interesem prywatnym właściciela nieruchomości a planami zagospodarowania przestrzennego miasta, z elementem ochrony zabytków. Pokazuje, jak sądy rozstrzygają takie spory.

“Miasto kontra deweloper: Kto wygrał walkę o plan zagospodarowania przestrzennego i zabytkowy budynek?”

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst