II OSK 15/26Bezczynność wojewody zezwolenie pobyt czasowy nas
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Wojewody Śląskiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach, który stwierdził bezczynność Wojewody w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy dla D. S. WSA zobowiązał Wojewodę do wydania aktu w terminie 30 dni i zasądził koszty. Wojewoda zaskarżył wyrok, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym kwestionując możliwość stwierdzenia bezczynności w świetle art. 100d ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, który zawieszał biegi terminów do 30 czerwca 2024 r. NSA oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że po tej dacie przepisy te nie mogły już stanowić podstawy do usprawiedliwienia bezczynności, a przedłużenie ich obowiązywania naruszało zasadę proporcjonalności. Wskazano, że termin na załatwienie wniosku D. S. (60 dni zgodnie z art. 112a ust. 1 ustawy o cudzoziemcach) upłynął 29 sierpnia 2024 r., co uzasadniało stwierdzenie bezczynności. NSA uznał, że choć Wojewoda był obciążony dużą liczbą spraw, nie mogło to stanowić podstawy do oddalenia skargi na bezczynność po 30 czerwca 2024 r., gdyż możliwość zawieszenia biegu terminów została wyłączona. Sąd I instancji zasadnie stwierdził, że bezczynność nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie, że przepisy zawieszające biegi terminów w sprawach cudzoziemców nie mogą być stosowane w nieskończoność i naruszają prawo do sądu po określonym terminie.
Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z ustawą o pomocy obywatelom Ukrainy i okresem po 30 czerwca 2024 r.
Zagadnienia prawne (3)
Czy przepisy ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy, zawieszające biegi terminów w postępowaniach o udzielenie zezwoleń pobytowych, mogą być stosowane po 30 czerwca 2024 r. w kontekście zasady proporcjonalności i prawa do sądu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy te nie mogły być stosowane po 30 czerwca 2024 r., ponieważ ich przedłużenie naruszało zasadę proporcjonalności oraz prawo do sądu.
Uzasadnienie
NSA uznał, że przedłużenie obowiązywania art. 100d ustawy o pomocy na okres po 30 czerwca 2024 r. było niezgodne z konstytucyjną i konwencyjną przesłanką konieczności ograniczenia prawa do sądu, naruszając zasadę proporcjonalności.
Czy Wojewoda dopuścił się bezczynności w sprawie udzielenia zezwolenia na pobyt czasowy, pomimo przepisów zawieszających biegi terminów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, Wojewoda dopuścił się bezczynności, ponieważ po 30 czerwca 2024 r. nie mógł już powoływać się na zawieszenie biegu terminów, a termin na załatwienie wniosku upłynął.
Uzasadnienie
Po 30 czerwca 2024 r. bieg terminów na załatwienie spraw dotyczących zezwoleń na pobyt czasowy nie był już zawieszony. Termin 60 dni na rozpoznanie wniosku D. S. upłynął 29 sierpnia 2024 r., co oznaczało bezczynność organu.
Czy sądy administracyjne są powołane do oceny zgodności ustaw z Konstytucją RP w kontekście kontroli konstytucyjności?
Odpowiedź sądu
Sądy administracyjne mogą ograniczać stosowanie przepisów ustawy w ramach tzw. rozproszonej kontroli konstytucyjności, ale tylko w sytuacjach wyjątkowych i niebudzących wątpliwości interpretacyjnych.
Uzasadnienie
Wojewoda zarzucał, że sądy administracyjne nie są powołane do oceny zgodności ustaw z Konstytucją RP, jednak NSA wskazał, że taka kontrola jest możliwa w ograniczonym zakresie.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (23)
Główne
ustawa o pomocy art. 100d
Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
ustawa o pomocy art. 100d § ust. 1
Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
ustawa o cudzoziemcach art. 112a § ust. 1
Ustawa o cudzoziemcach
p.p.s.a. art. 149 § § 1 pkt 3
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Konstytucja RP art. 45 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 31 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 91 § ust. 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Pomocnicze
ustawa o pomocy art. 100c
Ustawa o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa
ustawa zmieniająca z 2024 roku art. 1 § pkt 3
Ustawa o zmianie ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy w związku z konfliktem zbrojnym na terytorium tego państwa oraz niektórych innych ustaw
k.p.a. art. 61a § par. 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 64 § par. 2
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 12 § § 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 35 § § 1 - § 3 i § 5
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 37 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
p.p.s.a. art. 149 § § 1a
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 8 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 37 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Po 30 czerwca 2024 r. przepisy ustawy o pomocy obywatelom Ukrainy zawieszające biegi terminów nie mogły już usprawiedliwiać bezczynności organu. • Przedłużenie obowiązywania przepisów zawieszających biegi terminów po 30 czerwca 2024 r. naruszało zasadę proporcjonalności i prawo do sądu. • Termin na załatwienie wniosku o pobyt czasowy upłynął, co uzasadniało stwierdzenie bezczynności Wojewody.
Odrzucone argumenty
Zarzuty Wojewody dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym kwestionowanie możliwości stwierdzenia bezczynności w świetle przepisów zawieszających biegi terminów. • Argumentacja Wojewody, że czas trwania postępowania był usprawiedliwiony okolicznościami niezależnymi od organu (pandemia, niedobory kadrowe, konflikt na Ukrainie, duża liczba wniosków).
Godne uwagi sformułowania
przedłużenie obowiązywania art. 100d ustawy o pomocy na okres po 30 czerwca 2024 r., nie miało już uzasadnienia w konstytucyjnej, traktatowej oraz konwencyjnej przesłance konieczności ograniczenia prawa do sądu • przedłużenie na mocy art. 1 pkt 3 ustawy z 15 maja 2024 r. nastąpiło z oczywistym naruszeniem zasady proporcjonalności • oceny bezczynności albo przewlekłości w sprawach, o których mowa w art. 100d ust. 1 ustawy o pomocy, należy dokonywać z uwzględnieniem zdarzeń zaistniałych od 1 lipca 2024 r. • w chwili wydania zaskarżonego wyroku zachodziła bezczynność Wojewody w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 8 w zw. z art. 149 p.p.s.a. w zw. z art. 37 § 1 pkt 1 k.p.a.
Skład orzekający
Małgorzata Miron
przewodniczący sprawozdawca
Leszek Kiermaszek
członek
Grzegorz Antas
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że przepisy zawieszające biegi terminów w sprawach cudzoziemców nie mogą być stosowane w nieskończoność i naruszają prawo do sądu po określonym terminie."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji związanej z ustawą o pomocy obywatelom Ukrainy i okresem po 30 czerwca 2024 r.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z prawami cudzoziemców i funkcjonowaniem administracji w kontekście przepisów specjalnych, a także interpretacji przepisów Konstytucji RP i prawa UE.
“Czy przepisy "specustawy" mogą blokować prawo do sądu? NSA rozstrzyga w sprawie zezwoleń na pobyt.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.