II KO 45/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuW odpowiedzi na pismo skazanej I.N. sygnalizujące potrzebę wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 25 września 2024 roku, sygn. akt II KK 608/23, w którym oddalono jej kasację, Sąd Najwyższy w Izbie Karnej stwierdził niedopuszczalność wznowienia postępowania z urzędu. Skazana podnosiła, że w składzie orzekającym w sprawie kasacyjnej zasiadał sędzia powołany na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w nowym trybie, co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Sąd Najwyższy przypomniał, że wznowienie postępowania na podstawie art. 542 § 3 k.p.k. w związku z art. 439 § 1 k.p.k. może nastąpić tylko z urzędu, a pismo sygnalizacyjne nie rodzi obowiązku jego rozpoznania jako wniosku. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było stanowisko, że postanowienie Sądu Najwyższego o oddaleniu kasacji nie jest orzeczeniem kończącym postępowanie w rozumieniu przepisów o wznowieniu postępowania (art. 540 § 1 k.p.k. w zw. z art. 544 § 2 k.p.k.). Takim orzeczeniem jest jedynie wyrok kończący postępowanie merytoryczne, np. wyrok Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 31 stycznia 2023 roku, sygn. akt X K 1054/22, od którego obrońca wniósł kasację. Oddalenie kasacji oznacza jedynie orzeczenie o niezasadności skargi kasacyjnej, a nie rozstrzygnięcie o zasadności oskarżenia. Dlatego też, stwierdzając niemożność poddania badaniu w trybie wznowieniowym sygnalizowanego uchybienia, Sąd Najwyższy orzekł niedopuszczalność wznowienia.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUgruntowanie stanowiska Sądu Najwyższego co do niedopuszczalności wznowienia postępowania zakończonego postanowieniem o oddaleniu kasacji, nawet w przypadku podnoszenia wadliwości składu orzekającego.
Dotyczy specyficznej sytuacji oddalenia kasacji, a nie uchylenia wyroku i wydania orzeczenia następczego.
Zagadnienia prawne (3)
Czy postanowienie Sądu Najwyższego o oddaleniu kasacji jest orzeczeniem kończącym postępowanie w rozumieniu przepisów o wznowieniu postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, postanowienie o oddaleniu kasacji nie jest orzeczeniem kończącym postępowanie w rozumieniu przepisów o wznowieniu postępowania.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że postanowienie o oddaleniu kasacji jedynie orzeka o niezasadności środka zaskarżenia, nie wkraczając w sferę prawomocności wyroku kończącego postępowanie merytoryczne. Orzeczeniem kończącym postępowanie w rozumieniu przepisów o wznowieniu jest jedynie orzeczenie następcze wydane po uchyleniu wyroku w wyniku kasacji.
Czy pismo sygnalizacyjne złożone w trybie art. 9 § 2 k.p.k. może być traktowane jako wniosek o wznowienie postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, pismo sygnalizacyjne nie implikuje po stronie sądu prawa ani obowiązku jego rozpoznania jako wniosku o wznowienie postępowania.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że pismo sygnalizacyjne może być jedynie potraktowane jako sygnalizacja potrzeby wznowienia postępowania z urzędu i w takim trybie ocenione, ale nie może być traktowane jako formalny wniosek strony.
Czy wadliwy skład Sądu Najwyższego przy oddalaniu kasacji stanowi podstawę do wznowienia postępowania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli postanowienie o oddaleniu kasacji nie jest orzeczeniem kończącym postępowanie w rozumieniu przepisów o wznowieniu.
Uzasadnienie
Ponieważ postanowienie o oddaleniu kasacji nie jest orzeczeniem kończącym postępowanie w rozumieniu przepisów o wznowieniu, podniesiona przez stronę kwestia wadliwego składu orzekającego przy oddalaniu kasacji nie mogła stanowić podstawy do wznowienia postępowania.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| I. N. | osoba_fizyczna | skazana |
Przepisy (5)
Główne
k.p.k. art. 540 § 1
Kodeks postępowania karnego
Wznowienie postępowania jest niedopuszczalne, gdy dotyczy orzeczenia Sądu Najwyższego o oddaleniu kasacji, gdyż nie jest to orzeczenie kończące postępowanie w rozumieniu przepisów o wznowieniu.
Pomocnicze
k.p.k. art. 439 § 1
Kodeks postępowania karnego
Wymieniona jako potencjalna przyczyna odwoławcza, ale nie mogła być podstawą wznowienia z uwagi na charakter orzeczenia.
k.p.k. art. 542 § 3
Kodeks postępowania karnego
Reguluje możliwość wznowienia postępowania z urzędu w związku z ujawnieniem się uchybień wymienionych w art. 439 § 1 k.p.k.
k.p.k. art. 9 § 2
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy pisma sygnalizacyjnego, które nie rodzi obowiązku rozpoznania jako wniosek.
k.p.k. art. 544 § 2
Kodeks postępowania karnego
Definiuje orzeczenie kończące postępowanie, do którego odnosi się art. 540 § 1 k.p.k.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Postanowienie o oddaleniu kasacji nie jest orzeczeniem kończącym postępowanie w rozumieniu przepisów o wznowieniu postępowania. • Pismo sygnalizacyjne nie jest wnioskiem o wznowienie postępowania.
Odrzucone argumenty
Wada składu orzekającego przy oddalaniu kasacji stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. i powinna skutkować wznowieniem postępowania.
Godne uwagi sformułowania
oddalenie kasacji jest jakościowo czymś zupełnie odmiennym niż utrzymanie zaskarżonego orzeczenia w mocy • nie jest też ono postępowaniem zmierzającym do rozstrzygnięcia 'o zasadności oskarżenia wniesionego w sprawie karnej' • niedopuszczalny z mocy ustawy jest wniosek o wznowienie postępowania kasacyjnego
Skład orzekający
Adam Roch
przewodniczący-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska Sądu Najwyższego co do niedopuszczalności wznowienia postępowania zakończonego postanowieniem o oddaleniu kasacji, nawet w przypadku podnoszenia wadliwości składu orzekającego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji oddalenia kasacji, a nie uchylenia wyroku i wydania orzeczenia następczego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy kwestii proceduralnych związanych z prawomocnością orzeczeń i możliwością wznowienia postępowania, co jest istotne dla praktyków prawa karnego, a także porusza temat wadliwości składu orzekającego w kontekście reformy sądownictwa.
“Czy można wznowić postępowanie, jeśli kasację oddalono z powodu wadliwego składu sędziowskiego? SN odpowiada.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.