II KK 96/26Uchylenie wyroku za pornografie dziecięca brak środków karnych
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczy kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego od wyroku Sądu Rejonowego w Zamościu, który skazał T.B. na karę 3 lat pozbawienia wolności za posiadanie i rozpowszechnianie treści pornograficznych z udziałem małoletnich (art. 202 § 3 k.k.). Wyrok został wydany w trybie skazania bez rozprawy (art. 387 § 2 k.p.k.) na wniosek oskarżonego i za zgodą prokuratora. Prokurator Generalny zarzucił rażące naruszenie przepisów prawa procesowego i materialnego, wskazując, że wniosek oskarżonego nie zawierał obligatoryjnych środków karnych, które powinny zostać orzeczone na podstawie art. 41 § 1a pkt 2 k.k. (zakaz zajmowania stanowisk związanych z dziećmi) oraz art. 41a § 2 k.k. (zakaz przebywania w określonych środowiskach). Sąd Najwyższy przychylił się do stanowiska Prokuratora Generalnego, stwierdzając, że sąd pierwszej instancji nieprawidłowo zweryfikował wniosek oskarżonego i nie orzekł obligatoryjnych środków karnych. W konsekwencji, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Zamościu, który ma ponownie ocenić wniosek oskarżonego lub rozpoznać sprawę na zasadach ogólnych.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących obligatoryjności środków karnych w sprawach o przestępstwa przeciwko wolności seksualnej i obyczajności na szkodę małoletnich, a także stosowania trybu skazania bez rozprawy (art. 387 k.p.k.).
Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z wnioskiem o skazanie bez rozprawy i brakiem obligatoryjnych środków karnych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy sąd może uwzględnić wniosek o skazanie bez rozprawy (art. 387 § 2 k.p.k.), jeśli nie zawiera on obligatoryjnych środków karnych przewidzianych przez prawo materialne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd nie może uwzględnić takiego wniosku bez jego konwalidacji lub rozpoznania sprawy na zasadach ogólnych.
Uzasadnienie
Sąd pierwszej instancji nieprawidłowo zastosował tryb skazania bez rozprawy, ponieważ wniosek oskarżonego nie obejmował obligatoryjnych środków karnych (zakazu zajmowania stanowisk związanych z dziećmi oraz zakazu przebywania w określonych środowiskach), które powinny zostać orzeczone na podstawie art. 41 § 1a pkt 2 k.k. i art. 41a § 2 k.k. w związku ze skazaniem za przestępstwo z art. 202 § 3 k.k.
Czy w przypadku skazania za przestępstwo z art. 202 § 3 k.k. obligatoryjne jest orzeczenie zakazu zajmowania stanowisk związanych z wychowaniem, edukacją lub opieką nad małoletnimi (art. 41 § 1a pkt 2 k.k.)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jest to obligatoryjne.
Uzasadnienie
Przepis art. 41 § 1a pkt 2 k.k. stanowi, że sąd orzeka zakaz zajmowania wszelkich lub określonych stanowisk, wykonywania wszelkich lub określonych zawodów albo działalności, związanych z wychowaniem, edukacją, leczeniem małoletnich lub z opieką nad nimi na czas określony albo dożywotnio w razie skazania za przestępstwo przeciwko wolności seksualnej lub obyczajności na szkodę małoletniego. Przestępstwo z art. 202 § 3 k.k. należy do tej kategorii.
Czy w przypadku skazania na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania za przestępstwo przeciwko wolności seksualnej lub obyczajności obligatoryjne jest orzeczenie zakazu przebywania w określonych środowiskach lub miejscach (art. 41a § 2 k.k.)?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jest to obligatoryjne.
Uzasadnienie
Przepis art. 41a § 2 k.k. nakłada na sąd obowiązek orzeczenia zakazu przebywania w określonych środowiskach lub miejscach, kontaktowania się z określonymi osobami, zbliżania się do określonych osób lub opuszczania określonego miejsca pobytu bez zgody sądu, w razie skazania na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania za przestępstwo przeciwko wolności seksualnej lub obyczajności. Skazanie w niniejszej sprawie spełniało te kryteria.
Rozstrzygnięcie
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| T.B. | osoba_fizyczna | skazany |
Przepisy (9)
Główne
k.k. art. 202 § § 3
Kodeks karny
Dotyczy posiadania i rozpowszechniania treści pornograficznych z udziałem małoletnich.
k.k. art. 41 § § 1a pkt 2
Kodeks karny
Obligatoryjne orzeczenie zakazu zajmowania stanowisk związanych z wychowaniem, edukacją, leczeniem małoletnich lub opieką nad nimi w razie skazania za przestępstwo przeciwko wolności seksualnej lub obyczajności na szkodę małoletniego.
k.k. art. 41a § § 2
Kodeks karny
Obligatoryjne orzeczenie zakazu przebywania w określonych środowiskach lub miejscach, kontaktowania się z określonymi osobami, zbliżania się do określonych osób lub opuszczania określonego miejsca pobytu bez zgody sądu, w razie skazania na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania za przestępstwo przeciwko wolności seksualnej lub obyczajności.
Pomocnicze
k.k. art. 387 § § 1
Kodeks karny
Reguluje możliwość skazania bez rozprawy na wniosek oskarżonego.
k.k. art. 387 § § 2
Kodeks karny
Określa warunki uwzględnienia wniosku o skazanie bez rozprawy.
k.k. art. 387 § § 3
Kodeks karny
Przewiduje możliwość uzależnienia uwzględnienia wniosku od zmiany konwalidującej wadliwość.
k.k. art. 43a § § 3
Kodeks karny
Dotyczy orzekania środka karnego w postaci świadczenia pieniężnego.
k.k. art. 63 § § 1
Kodeks karny
Reguluje zaliczenie okresu tymczasowego aresztowania na poczet orzeczonej kary.
k.p.k. art. 535 § § 5
Kodeks postępowania karnego
Określa podstawę do uchylenia wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania w przypadku zasadności kasacji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wniosek o skazanie bez rozprawy nie zawierał obligatoryjnych środków karnych, co stanowiło rażące naruszenie prawa materialnego (art. 41 § 1a pkt 2 k.k. i art. 41a § 2 k.k.). • Sąd pierwszej instancji nieprawidłowo zweryfikował wniosek oskarżonego i nie zastosował obligatoryjnych środków karnych.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Najwyższy notorycznie akcentuje w orzecznictwie, że obowiązkiem sądu jest gruntowna weryfikacja występowania wszystkich warunków jego dopuszczalności. • W sytuacji, w której treść wniosku tychże regulacji prawnych nie respektuje, niewątpliwym obowiązkiem sądu jest bądź to uzależnienie decyzji o jego uwzględnieniu od dokonania zmiany konwalidującej dostrzeżoną wadliwość (art. 387 § 3 k.p.k.), bądź też rozpoznanie w dalszym ciągu sprawy na zasadach ogólnych. • Przedmiotem ochrony w przypadku typów czynów zabronionych opisanych w dyspozycji przywołanego przepisu jest wolność seksualna małoletnich. • Brzmienie powyższego przepisu przesądza więc, że w przypadku zaktualizowania się przesłanek określonych w art. 41a § 2 k.k. zastosowanie przez sąd wskazanego środka karnego było także obligatoryjne, a zaskarżony wyrok go nie obejmował. • Brak właściwej weryfikacji wniosku złożonego w trybie art. 387 § 1 k.p.k., a co za tym idzie pominięcie w wyroku powyższych rozstrzygnięć co do środków karnych stanowił rażące naruszenie prawa materialnego, a wpływ tego uchybienia na treść zapadłego orzeczenia był niewątpliwy.
Skład orzekający
Igor Zgoliński
przewodniczący-sprawozdawca
Marek Siwek
członek
Paweł Kołodziejski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących obligatoryjności środków karnych w sprawach o przestępstwa przeciwko wolności seksualnej i obyczajności na szkodę małoletnich, a także stosowania trybu skazania bez rozprawy (art. 387 k.p.k.)."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z wnioskiem o skazanie bez rozprawy i brakiem obligatoryjnych środków karnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy poważnego przestępstwa seksualnego wobec dzieci i błędów proceduralnych sądu niższej instancji, co budzi zainteresowanie ze względu na wagę problemu i potrzebę prawidłowego stosowania prawa.
“Sąd Najwyższy uchyla wyrok ws. pornografii dziecięcej. Kluczowy błąd sądu niższej instancji.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.