II KK 567/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał na posiedzeniu kasacje wniesione przez obrońców skazanych M. K. i R. Z. od wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z dnia 5 marca 2024 r., który zmieniał wyrok Sądu Rejonowego dla Warszawy-Woli w Warszawie z dnia 9 czerwca 2022 r. Sąd Rejonowy skazał M. K. za handel znacznymi ilościami substancji psychotropowych i środków odurzających, w tym z przyjęciem stałego źródła dochodu, orzekając karę łączną 7 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności. R. Z. został skazany za handel narkotykami, również z przyjęciem stałego źródła dochodu, na karę 4 lat pozbawienia wolności. Sąd Okręgowy zmienił wyrok jedynie w odniesieniu do M. K., eliminując z opisu jednego z czynów stwierdzenie o działaniu w celu osiągnięcia korzyści majątkowej oraz w warunkach art. 65 § 1 k.k., w pozostałym zakresie utrzymując wyrok w mocy. Obrońcy skazanych wnieśli kasacje, zarzucając sądom niższych instancji m.in. obrazę przepisów postępowania (art. 410 k.p.k., art. 7 k.p.k., art. 413 § 2 pkt 2 k.p.k.) i prawa materialnego (art. 56, 57 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, art. 65 § 1 k.k.), błędy w ustaleniach faktycznych, dowolną ocenę dowodów (zwłaszcza zeznań świadka T. S.) oraz niewłaściwą kontrolę instancyjną. Sąd Najwyższy uznał obie kasacje za oczywiście bezzasadne. W odniesieniu do kasacji obrońcy M. K., Sąd Najwyższy wskazał, że zarzuty były skierowane przeciwko orzeczeniu sądu pierwszej instancji i nie wykazały rażącego naruszenia prawa, które mogłoby mieć istotny wpływ na treść orzeczenia. Podkreślono, że błąd w ustaleniach faktycznych nie jest podstawą kasacji. W odniesieniu do kasacji obrońcy R. Z., Sąd Najwyższy stwierdził, że choć formalnie zarzuty odpowiadały wymogom, to były merytorycznie niesłuszne. Sąd Najwyższy uznał, że sąd odwoławczy rzetelnie odniósł się do zarzutów apelacyjnych, w tym do oceny zeznań świadka T. S., uwzględniając jego sytuację (korzystanie z art. 60 k.k., uzależnienie od narkotyków), ale nie dyskwalifikując go jako świadka. Sąd Najwyższy podkreślił, że sąd odwoławczy nie musiał szczegółowo powtarzać argumentacji sądu pierwszej instancji, jeśli w pełni ją podzielał. Oddalono obie kasacje jako oczywiście bezzasadne i obciążono skazanych kosztami postępowania kasacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja wymogów formalnych kasacji, zasady kierowania zarzutów przeciwko orzeczeniu sądu odwoławczego, niedopuszczalność kwestionowania ustaleń faktycznych w kasacji, ocena wiarygodności świadka uzależnionego od narkotyków.
Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego i oceny dowodów w kontekście zarzutów apelacyjnych.
Zagadnienia prawne (5)
Czy zarzuty kasacyjne skierowane przeciwko orzeczeniu sądu pierwszej instancji, bez powiązania ich z postępowaniem odwoławczym, mogą stanowić skuteczną podstawę kasacji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzuty kasacyjne powinny być kierowane przeciwko rozstrzygnięciu sądu odwoławczego, a nie przeciwko orzeczeniu wydanemu w pierwszej instancji.
Uzasadnienie
Kasacja jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia o rygorystycznych wymogach formalnych. Zarzuty muszą być skierowane przeciwko orzeczeniu sądu drugiej instancji i wykazywać rażące naruszenie prawa, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia.
Czy błąd w ustaleniach faktycznych może stanowić podstawę kasacji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, błąd w ustaleniach faktycznych nie jest dopuszczalną podstawą kasacji.
Uzasadnienie
Kasacja może być wniesiona wyłącznie z powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. lub innego rażącego naruszenia prawa, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia. Kwestionowanie ustaleń faktycznych pod pozorem obrazy prawa materialnego jest niedopuszczalne.
Czy sąd odwoławczy naruszył przepisy postępowania (art. 7 k.p.k., art. 410 k.p.k.) poprzez dowolną ocenę dowodów, jeśli nie poczynił własnych, odmiennych ustaleń faktycznych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd odwoławczy może naruszyć te przepisy jedynie wtedy, gdy poczynił własne ustalenia faktyczne, odmienne od tych, które stanowiły podstawę orzeczenia pierwszoinstancyjnego, lub gdy uzupełniał przewód sądowy.
Uzasadnienie
W sytuacji, gdy sąd odwoławczy jedynie kontrolował zastosowanie przepisów prawa przez sąd pierwszej instancji i nie dokonywał własnych ustaleń faktycznych, nie można mu przypisać naruszenia art. 7 k.p.k. czy art. 410 k.p.k. w sposób wskazany przez skarżącego.
Czy sąd odwoławczy prawidłowo rozpoznał zarzuty apelacji, w tym dotyczące oceny zeznań świadka T. S. i jego wiarygodności?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd odwoławczy rzetelnie odniósł się do zarzutów apelacyjnych, w tym do oceny zeznań świadka T. S., uwzględniając jego sytuację i nie dyskwalifikując go jako świadka.
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy rozpoznał zarzuty apelacyjne, w tym dotyczące oceny zeznań świadka T. S., uwzględniając jego uzależnienie od narkotyków, ale nie uznał tego za wykluczające jego wiarygodność. Sąd odwoławczy mógł podzielić ocenę dowodów sądu pierwszej instancji i nie musiał szczegółowo powtarzać argumentacji, jeśli była ona wystarczająca.
Czy niedostatki uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego mogą stanowić podstawę do uchylenia tego wyroku?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, same niedostatki uzasadnienia wyroku, w tym jego lakoniczność, nie mogą stanowić rażącego naruszenia prawa o istotnym wpływie na jego treść, zwłaszcza że pisemne motywy sporządzane są po wydaniu orzeczenia.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 537a k.p.k., nie jest dopuszczalne uchylenie wyroku sądu odwoławczego z powodu niespełnienia wymogów uzasadnienia. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku było jasne i pozwalało odczytać motywy sądu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| M. K. | osoba_fizyczna | skazany |
| R. Z. | osoba_fizyczna | skazany |
Przepisy (20)
Główne
u.p.n. art. 56 § 1 i 3
Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii
Dotyczy udziału w obrocie znaczną ilością substancji psychotropowych lub środków odurzających.
k.k. art. 65 § 1
Kodeks karny
Dotyczy popełnienia przestępstwa w celu osiągnięcia korzyści majątkowej oraz uczynienia sobie z tego stałego źródła dochodu.
u.p.n. art. 57 § 2
Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii
Dotyczy kwalifikacji prawnej czynu w przypadku nieudowodnienia znamion strony podmiotowej lub braku wykorzystania narkotyków.
Pomocnicze
k.p.k. art. 535 § 3
Kodeks postępowania karnego
Umożliwia rozpoznanie i oddalenie kasacji na posiedzeniu, gdy jest ona oczywiście bezzasadna.
k.p.k. art. 523 § 1
Kodeks postępowania karnego
Określa warunki dopuszczalności kasacji, wskazując na konieczność wystąpienia uchybień z art. 439 k.p.k. lub innego rażącego naruszenia prawa, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia.
k.p.k. art. 526 § 1
Kodeks postępowania karnego
Nakłada na autora kasacji obowiązek wykazania kumulatywnego zaistnienia cech rażącego naruszenia prawa i istotnego wpływu na treść orzeczenia.
k.p.k. art. 519
Kodeks postępowania karnego
Wskazuje, że zarzuty kasacyjne powinny być kierowane przeciwko rozstrzygnięciu sądu odwoławczego.
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy zasad oceny dowodów (swobodna ocena).
k.p.k. art. 410
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy podstawy wyrokowania (całokształt okoliczności ujawnionych w postępowaniu).
k.p.k. art. 413 § 2 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy wymogów opisu czynu w wyroku.
k.p.k. art. 433 § 2
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy obowiązku sądu odwoławczego do rozpoznania zarzutów apelacji.
k.p.k. art. 457 § 3
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy wymogów uzasadnienia wyroku sądu odwoławczego.
k.p.k. art. 5 § 2
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy rozstrzygania wątpliwości na korzyść oskarżonego.
k.p.k. art. 424 § 1
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy wymogów uzasadnienia wyroku sądu pierwszej instancji.
k.p.k. art. 60
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy możliwości nadzwyczajnego złagodzenia kary lub odstąpienia od jej wymierzenia w zamian za współpracę ze strony podejrzanego/oskarżonego.
k.p.k. art. 8 § 1
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy zasady samodzielności jurysdykcyjnej sądu karnego.
k.p.k. art. 537a
Kodeks postępowania karnego
Wyklucza uchylenie wyroku sądu odwoławczego z powodu wadliwości uzasadnienia.
k.p.k. art. 637a
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy obciążenia kosztami postępowania kasacyjnego.
k.p.k. art. 636 § 2
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy obciążenia kosztami postępowania.
k.p.k. art. 633
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy kosztów postępowania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kasacje obrońców były oczywiście bezzasadne. • Zarzuty kasacyjne były skierowane przeciwko orzeczeniu sądu pierwszej instancji, a nie sądu odwoławczego. • Nie wykazano rażącego naruszenia prawa, które mogłoby mieć istotny wpływ na treść orzeczenia. • Błąd w ustaleniach faktycznych nie jest podstawą kasacji. • Sąd odwoławczy prawidłowo rozpoznał zarzuty apelacyjne. • Niedostatki uzasadnienia wyroku nie stanowią podstawy do jego uchylenia.
Odrzucone argumenty
Obraza przepisów postępowania przez sądy niższych instancji. • Obraza prawa materialnego przez sądy niższych instancji. • Dowolna ocena dowodów, w szczególności zeznań świadka T. S. • Błędy w ustaleniach faktycznych. • Niewłaściwa kontrola instancyjna wyroku sądu pierwszej instancji.
Godne uwagi sformułowania
kasacja jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia o bardzo rygorystycznych uwarunkowaniach formalnych • nie każde więc naruszenie prawa może stanowić skuteczną podstawę kasacji • chodzi bowiem wyłącznie o takie naruszenie [...] które jest rażące, tj. oczywiste, rzucające się w oczy, jaskrawe, poważne, a przy tym równocześnie może mieć [...] „istotny” wpływ na treść zaskarżonego wyroku • zarzuty kasacyjne powinny być kierowane przeciwko rozstrzygnięciu sądu odwoławczego, a nie przeciwko orzeczeniu wydanemu w pierwszej instancji • błąd w ustaleniach faktycznych, który w postępowaniu kasacyjnym jest niedopuszczalny • same niedostatki uzasadnienia wyroku [...] nie mogą stanowić rażącego naruszenia prawa o istotnym wpływie na jego treść
Skład orzekający
Paweł Kołodziejski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów formalnych kasacji, zasady kierowania zarzutów przeciwko orzeczeniu sądu odwoławczego, niedopuszczalność kwestionowania ustaleń faktycznych w kasacji, ocena wiarygodności świadka uzależnionego od narkotyków."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego i oceny dowodów w kontekście zarzutów apelacyjnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy handlu narkotykami i procedury kasacyjnej, co jest interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie karnym. Pokazuje, jak Sąd Najwyższy interpretuje wymogi formalne kasacji.
“Sąd Najwyższy: Kasacja to nie druga apelacja – obrońcy M.K. i R.Z. na cenzurowanym.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.