II KK 219/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał kasację Rzecznika Praw Obywatelskich dotyczącą wyroku skazującego R. P. za prowadzenie pojazdu pod wpływem środka odurzającego (art. 178a § 1 k.k.) w zbiegu z naruszeniem zakazu prowadzenia pojazdów (art. 244 k.k.). Sąd pierwszej instancji skazał oskarżonego, a sąd drugiej instancji utrzymał ten wyrok w mocy. Kasacja zarzuciła rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, w szczególności art. 433 § 1 k.p.k. w zw. z art. 440 k.p.k., polegające na zaniechaniu wszechstronnej kontroli odwoławczej. Sąd Najwyższy przychylił się do tych zarzutów, stwierdzając, że sąd pierwszej instancji, uwzględniając wniosek o skazanie bez rozprawy (art. 387 § 2 k.p.k.), naruszył przepis, gdyż okoliczności popełnienia przestępstwa z art. 178a § 1 k.k. budziły wątpliwości. Brak było dowodów na to, że środek odurzający (marihuana) miał wpływ na zdolność psychomotoryczną kierującego w stopniu analogicznym do alkoholu. Zebrane dowody uprawniały co najwyżej do stwierdzenia wykroczenia, a nie przestępstwa. W konsekwencji, utrzymanie w mocy wyroku było rażąco niesprawiedliwe. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok oraz utrzymany nim w mocy wyrok sądu pierwszej instancji w części dotyczącej czynu z art. 178a § 1 k.k. w zb. z art. 244 k.k. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja znamion przestępstwa z art. 178a § 1 k.k. w kontekście środków odurzających oraz wymogi prawidłowej kontroli instancyjnej przy skazaniu bez rozprawy.
Dotyczy specyficznej sytuacji braku dowodów wpływu środka odurzającego na zdolność psychomotoryczną.
Zagadnienia prawne (2)
Czy okoliczności popełnienia przestępstwa z art. 178a § 1 k.k. (kierowanie pojazdem pod wpływem środka odurzającego) mogą być uznane za niebudzące wątpliwości w sytuacji, gdy dowody wskazują jedynie na obecność środka w organizmie, a nie na jego wpływ na zdolność psychomotoryczną?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, okoliczności te budziły wątpliwości, ponieważ brak było dowodów na realny wpływ środka odurzającego na zdolność psychomotoryczną kierującego, co jest warunkiem przypisania przestępstwa z art. 178a § 1 k.k.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że dla przypisania przestępstwa z art. 178a § 1 k.k. konieczne jest wykazanie, że środek odurzający miał wpływ na sprawność psychomotoryczną kierującego w stopniu podobnym do alkoholu. Samo stwierdzenie obecności środka w organizmie nie jest wystarczające i może uzasadniać co najwyżej odpowiedzialność za wykroczenie.
Czy sąd odwoławczy prawidłowo dokonał kontroli instancyjnej wyroku skazującego wydanego na podstawie wniosku o skazanie bez rozprawy (art. 387 k.p.k.), gdy istniały wątpliwości co do popełnienia przestępstwa?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd odwoławczy nie dochował warunków prawidłowej kontroli instancyjnej, utrzymując w mocy wyrok wydany z naruszeniem art. 387 § 2 k.p.k.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że utrzymanie w mocy wyroku sądu pierwszej instancji, który uwzględnił wniosek o skazanie bez rozprawy mimo wątpliwości co do popełnienia przestępstwa, stanowi rażące naruszenie art. 433 § 1 k.p.k. w zw. z art. 440 k.p.k.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| R. P. | osoba_fizyczna | skazany |
| K. U. - P. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| Prokuratura Generalna | organ_państwowy | prokurator |
| Rzecznik Praw Obywatelskich | organ_państwowy | wnioskodawca |
Przepisy (12)
Główne
k.k. art. 178a § § 1
Kodeks karny
Wymaga ustalenia, czy środek odurzający miał realny wpływ na sprawność psychomotoryczną kierującego w stopniu podobnym do alkoholu.
k.k. art. 42 § § 2
Kodeks karny
Obligatoryjne orzeczenie zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych w razie skazania za przestępstwo z art. 178a § 1 k.k.
k.p.k. art. 387 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Pozwala uwzględnić wniosek o skazanie bez rozprawy tylko wówczas, gdy okoliczności popełnienia przestępstwa nie budzą wątpliwości.
k.p.k. art. 433 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Sąd odwoławczy rozpoznaje sprawę w granicach środka odwoławczego.
k.p.k. art. 440
Kodeks postępowania karnego
Obliguje sąd drugiej instancji do zmiany lub uchylenia orzeczenia, jeżeli utrzymanie go w mocy byłoby rażąco niesprawiedliwe.
Pomocnicze
k.k. art. 289 § § 2
Kodeks karny
k.k. art. 244
Kodeks karny
k.k. art. 11 § § 2
Kodeks karny
k.k. art. 85
Kodeks karny
k.p.k. art. 387 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.w. art. 87 § § 1
Kodeks wykroczeń
k.w. art. 29 § § 1
Kodeks wykroczeń
Możliwość orzeczenia zakazu prowadzenia pojazdów na okres do 3 lat.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Brak dowodów na wpływ środka odurzającego na zdolność psychomotoryczną kierującego. • Naruszenie przez sąd pierwszej instancji art. 387 § 2 k.p.k. poprzez uwzględnienie wniosku o skazanie bez rozprawy mimo wątpliwości co do popełnienia przestępstwa. • Naruszenie przez sąd odwoławczy art. 433 § 1 k.p.k. w zw. z art. 440 k.p.k. poprzez brak wszechstronnej kontroli odwoławczej.
Godne uwagi sformułowania
okoliczności popełnienia przestępstwa nie budzą wątpliwości • środek odurzający miał realny wpływ na sprawność psychomotoryczną kierującego w stopniu podobnym, jak w sytuacji znajdowania się pod wpływem alkoholu • utrzymanie w mocy tego orzeczenia byłoby rażąco niesprawiedliwe
Skład orzekający
Waldemar Płóciennik
przewodniczący
Michał Laskowski
członek
Eugeniusz Wildowicz
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja znamion przestępstwa z art. 178a § 1 k.k. w kontekście środków odurzających oraz wymogi prawidłowej kontroli instancyjnej przy skazaniu bez rozprawy."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku dowodów wpływu środka odurzającego na zdolność psychomotoryczną.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest udowodnienie realnego wpływu substancji odurzających na kierowcę, a nie tylko ich obecności w organizmie. Podkreśla też rolę sądów wyższych instancji w kontroli prawidłowości postępowania.
“Czy samo zapalenie marihuany wystarczy do skazania za jazdę pod wpływem narkotyków? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.