II K 503/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Rejonowy w [...] wydał wyrok w sprawie sygn. II K 503/23 przeciwko K. K. (1), przedsiębiorcy prowadzącemu działalność gospodarczą w zakresie usług transportowych. Oskarżony został uznany winnym popełnienia dwóch przestępstw: skarbowego z art. 62 § 2a Kodeksu karnego skarbowego (posłużenie się nierzetelnymi fakturami VAT dokumentującymi zdarzenia gospodarcze niemające miejsca w rzeczywistości w celu obniżenia zobowiązań podatkowych) oraz z art. 270a § 1 Kodeksu karnego (podrobienie faktury w celu użycia jej za autentyczną w zakresie okoliczności mających znaczenie dla określenia wysokości należności publicznoprawnej). Oskarżony posłużył się łącznie 215 podrobionymi fakturami VAT, wystawionymi rzekomo przez spółki (...) S.A. i (...) Oddział w (...), które dokumentowały fikcyjny zakup oleju napędowego i części samochodowych. Faktury te zostały ujęte w rejestrach zakupu VAT, deklaracjach VAT oraz księdze przychodów i rozchodów, a następnie w zeznaniach rocznych PIT za lata 2019 i 2020. Łączna wartość podatku VAT wykazana na tych fakturach wyniosła 284 774,19 zł, co zostało uznane za "małą wartość" w rozumieniu przepisów k.k.s. Sąd odrzucił wyjaśnienia oskarżonego, który twierdził, że nie działał intencjonalnie i nie miał świadomości podrobienia faktur. Analiza dowodów, w tym zeznań świadków i dokumentacji kontroli podatkowej, wykazała, że oskarżony aktywnie uczestniczył w obiegu dokumentów i miał świadomość ich nierzetelności. Sąd podkreślił, że doświadczenie zawodowe oskarżonego jako przedsiębiorcy wykluczało możliwość działania w dobrej wierze lub lekkomyślności w kontekście tak znaczących transakcji. Za popełnione czyny Sąd wymierzył oskarżonemu karę pozbawienia wolności w wymiarze 1 roku, warunkowo zawieszając jej wykonanie na okres próby wynoszący 3 lata, oraz karę grzywny w wysokości 100 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki na 100 zł. Sąd uznał karę pozbawienia wolności za surowszą do wykonania. Dodatkowo orzeczono przepadek podrobionych faktur. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania nastąpiło zgodnie z zasadą odpowiedzialności za wynik procesu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących przestępstw skarbowych i pospolitych związanych z fakturami VAT, zasady odpowiedzialności przedsiębiorcy, ocena dowodów w sprawach o oszustwa podatkowe.
Dotyczy konkretnego stanu faktycznego, choć zasady prawne są uniwersalne.
Zagadnienia prawne (4)
Czy posłużenie się nierzetelnymi fakturami VAT w celu obniżenia zobowiązań podatkowych, gdy kwota podatku jest "małej wartości", stanowi przestępstwo skarbowe z art. 62 § 2a k.k.s.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, posłużenie się nierzetelnymi fakturami VAT, które nie odzwierciedlają rzeczywistych zdarzeń gospodarczych, w celu obniżenia zobowiązań podatkowych, stanowi przestępstwo skarbowe, jeśli kwota podatku jest "małej wartości".
Uzasadnienie
Sąd uznał, że oskarżony świadomie wykorzystał podrobione faktury do rozliczeń podatkowych, co jest sprzeczne z rzeczywistym stanem rzeczy i ma na celu obniżenie należności publicznoprawnych. Działanie to było celowe i miało miejsce w krótkich odstępach czasu, co uzasadnia kwalifikację jako czyn ciągły.
Czy użycie podrobionej faktury w celu użycia jej za autentyczną w zakresie okoliczności mogących mieć znaczenie dla określenia wysokości należności publicznoprawnej stanowi przestępstwo z art. 270a § 1 k.k.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, użycie podrobionej faktury jako autentycznej w celu wpływania na wysokość należności publicznoprawnych jest przestępstwem z art. 270a § 1 k.k.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że oskarżony użył podrobionych faktur jako dokumentów księgowych, co miało wpływ na rozliczenia podatkowe. Działanie to było celowe i miało na celu osiągnięcie korzyści majątkowej poprzez obniżenie wydatków podatkowych.
Czy w przypadku zbiegu przestępstwa skarbowego i przestępstwa pospolitego (np. fałszerstwa dokumentów) stosuje się zasady wyłączania wielości ocen?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zasady wyłączania wielości ocen stosuje się jedynie w przypadku zbiegu przepisów ustawy, a nie w przypadku idealnego zbiegu czynów zabronionych, o którym mowa w art. 8 § 1 k.k.s.
Uzasadnienie
Sąd rozróżnił przestępstwo skarbowe (godzące w prawidłowość rozliczeń podatkowych) od przestępstwa pospolitego (godzącego w pewność obrotu i autentyczność dokumentów), uznając, że każde z nich chroni inne dobra prawne i wymaga odrębnej kwalifikacji.
Czy uiszczenie należności publicznoprawnej po ujawnieniu nieprawidłowości może stanowić podstawę do nadzwyczajnego złagodzenia kary lub odstąpienia od jej wymierzenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ale sąd ocenia okoliczności, w jakich doszło do uregulowania zobowiązań, i może zastosować łagodniejszy rodzaj kary lub jej wymiar w ramach ustawowego zagrożenia, ale niekoniecznie nadzwyczajne złagodzenie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że wprawdzie oskarżony uregulował zobowiązania podatkowe, ale nastąpiło to pod wpływem kontroli i poprzez ściągnięcie z zabezpieczeń i zwrotów podatku. Dlatego sąd wymierzył karę w ramach ustawowego zagrożenia, uwzględniając te okoliczności przy jej wymiarze, ale nie zastosował nadzwyczajnego złagodzenia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. K. (1) | osoba_fizyczna | oskarżony |
| T. T. | osoba_fizyczna | świadek |
| A. W. | osoba_fizyczna | świadek |
| R. W. | osoba_fizyczna | świadek |
| E. K. (1) | osoba_fizyczna | świadek |
| S. K. (1) | osoba_fizyczna | świadek |
| A. K. (1) | osoba_fizyczna | świadek |
| K. K. (2) | osoba_fizyczna | świadek |
| M. S. | osoba_fizyczna | świadek |
| M. G. | osoba_fizyczna | świadek |
| A. K. (2) | osoba_fizyczna | świadek |
| K. Z. | osoba_fizyczna | świadek |
| B. K. (2) | osoba_fizyczna | świadek |
| T. A. (1) | osoba_fizyczna | świadek |
| T. O. | osoba_fizyczna | świadek |
| M. B. | osoba_fizyczna | świadek |
| K. M. | osoba_fizyczna | świadek |
| M. Ś. | osoba_fizyczna | świadek |
| A. K. (3) | osoba_fizyczna | świadek |
| B. Ł. | osoba_fizyczna | świadek |
| W. Ł. (1) | osoba_fizyczna | świadek |
| M. K. | osoba_fizyczna | świadek |
| M. H. | osoba_fizyczna | świadek |
| R. B. | osoba_fizyczna | świadek |
| J. K. | osoba_fizyczna | świadek |
| B. K. (1) | osoba_fizyczna | świadek |
| (...) | spółka | pokrzywdzony |
| (...) | spółka | pokrzywdzony |
Przepisy (11)
Główne
k.k.s. art. 62 § § 2a
Kodeks karny skarbowy
Posłużenie się nierzetelną fakturą dokumentującą zdarzenia gospodarcze niemające miejsca w rzeczywistości, gdy kwota podatku jest małej wartości, stanowi przestępstwo skarbowe.
k.k. art. 270a § § 1
Kodeks karny
Użycie podrobionej faktury w celu użycia jej za autentyczną w zakresie okoliczności mogących mieć znaczenie dla określenia wysokości należności publicznoprawnej stanowi przestępstwo.
Pomocnicze
k.k. art. 12 § § 1
Kodeks karny
Umożliwia kwalifikację jako czyn ciągły zachowań polegających na używaniu wielu nierzetelnych faktur w krótkich odstępach czasu.
k.k. art. 33 § § 2
Kodeks karny
Wymaga uwzględnienia celu działania sprawcy (osiągnięcie korzyści majątkowej) przy wymiarze kary.
k.k.s. art. 53 § § 14
Kodeks karny skarbowy
Definicja "małej wartości" dla celów przestępstw skarbowych.
k.k. art. 115 § § 6
Kodeks karny
Definicja mienia wielkiej wartości, istotna dla rozróżnienia występku od zbrodni w kontekście art. 270a k.k.
k.k. art. 8 § § 1
Kodeks karny
Reguluje zbieg przepisów ustawy, który nie ma zastosowania w przypadku idealnego zbiegu czynów zabronionych.
k.k.s. art. 36 § § 2
Kodeks karny skarbowy
Możliwość nadzwyczajnego złagodzenia kary w przypadku uregulowania należności publicznoprawnej.
k.k. art. 60 § § 1
Kodeks karny
Możliwość nadzwyczajnego złagodzenia kary.
k.k.s. art. 20 § § 2
Kodeks karny skarbowy
Możliwość odstąpienia od wymierzenia kary w przypadku uregulowania należności.
k.p.k. art. 17 § § 1 pkt 7
Kodeks postępowania karnego
Przesłanka procesowa dotycząca tożsamości czynu w przypadku prowadzenia odrębnych postępowań.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Oskarżony działał w dobrej wierze i nie miał świadomości podrobienia faktur. • Nabycie towarów i usług było rzeczywiste, a faktury były jedynie nierzetelne. • Nadzwyczajne złagodzenie kary z uwagi na uregulowanie zobowiązań podatkowych.
Odrzucone argumenty
Oskarżony świadomie posłużył się podrobionymi fakturami w celu obniżenia zobowiązań podatkowych. • Działanie oskarżonego było celowe, z góry powziętym zamiarem. • Brak podstaw do nadzwyczajnego złagodzenia kary, gdyż zobowiązania zostały uregulowane pod wpływem kontroli i egzekucji. • Brak tożsamości czynu z innym postępowaniem, co wyklucza umorzenie postępowania na podstawie art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k.
Godne uwagi sformułowania
"nie sposób zasadnie argumentować, że w grę może wchodzić niedbalstwo lub lekkomyślność" • "oskarżony pozyskał faktury w sposób nielegalny, i wykorzystał je wiedząc, że są fikcyjne" • "przestępstwo skarbowe godzi bowiem w prawidłowość rozliczeń podatkowych (...), z kolei przestępstwo pospolite godzi w dobro prawne jakim jest autentyczność faktury" • "zobowiązanie podatkowe zostało ściągnięte z zabezpieczenia i egzekucji oraz zwrotów podatku"
Skład orzekający
Anna Filipiak
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących przestępstw skarbowych i pospolitych związanych z fakturami VAT, zasady odpowiedzialności przedsiębiorcy, ocena dowodów w sprawach o oszustwa podatkowe."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego, choć zasady prawne są uniwersalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak łatwo można wpaść w pułapkę oszustw podatkowych, nawet prowadząc legalną działalność. Pokazuje też, jak sąd analizuje dowody i odrzuca linie obrony, które nie znajdują potwierdzenia w materiale dowodowym.
“Przedsiębiorca skazany za używanie podrobionych faktur VAT – jak uniknąć pułapki podatkowej?”
Dane finansowe
WPS: 2 080 511,09 PLN
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.