Orzeczenie · 2019-04-25

II K 1079/17

Sąd
Sąd Rejonowy w Bełchatowie
Miejsce
Bełchatów
Data
2019-04-25
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko mieniuŚredniarejonowy
zamówienia publiczneprzetargszkoda majątkowanieumyślnośćwarunkowe umorzenieszpitalremontodpowiedzialność kierownicza

Sprawa dotyczyła oskarżenia A. K., kierowniczki sekcji inwestycji, i G. S., zastępcy dyrektora ds. administracyjno-technicznych Szpitala Wojewódzkiego w Bełchatowie, o nieumyślne naruszenie przepisów dotyczących zamówień publicznych. Oskarżeni mieli dopuścić firmę remontową do rozpoczęcia prac modernizacyjnych na oddziale okulistycznym przed formalnym zakończeniem procedury przetargowej i zawarciem umowy, czym nieumyślnie narazili szpital na szkodę w wysokości co najmniej 324 000 zł oraz ryzyko zerwania kontraktu z NFZ. Sąd Rejonowy w Bełchatowie, po przeprowadzeniu postępowania, uznał oskarżonych za winnych popełnienia czynu z art. 296 § 1 i 4 Kodeksu karnego. Sąd ustalił, że stan techniczny oddziału wymagał pilnego remontu, a procedura przetargowa napotkała trudności, w tym brak ofert lub oferty przekraczające budżet. Oskarżona A. K. działała pod presją czasu i w przekonaniu o możliwości finansowania zadania, co potwierdziły późniejsze decyzje Zarządu Województwa o przyznaniu dodatkowych środków. Firma remontowa rozpoczęła prace na podstawie zapewnień o możliwości ich kontynuacji, mimo braku formalnego rozstrzygnięcia przetargu i umowy. Sąd podkreślił, że działania oskarżonych, choć naruszyły przepisy prawa zamówień publicznych, były motywowane chęcią realizacji inwestycji w interesie publicznym (pro publico bono) i nie przyniosły im osobistych korzyści. Biorąc pod uwagę nieznaczny stopień społecznej szkodliwości czynu, brak wcześniejszej karalności oraz pozytywną ocenę okoliczności popełnienia czynu, sąd warunkowo umorzył postępowanie karne wobec obojga oskarżonych na okres próby jednego roku. Sąd nie znalazł podstaw do zastosowania przepisów dotyczących przekroczenia uprawnień przez funkcjonariusza publicznego (art. 231 kk) ani zmowy przetargowej (art. 305 § 2 kk), uznając, że oskarżeni nie spełniają definicji funkcjonariusza publicznego, a brak było dowodów na porozumienie z wykonawcą w celu działania na szkodę szpitala. Sąd nakazał również zwrot dowodów rzeczowych i zasądził koszty sądowe.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności za naruszenie procedur zamówień publicznych w jednostkach sektora publicznego, zwłaszcza w kontekście nieumyślności i warunkowego umorzenia postępowania. Określenie kręgu funkcjonariuszy publicznych.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej, a także oceny stopnia społecznej szkodliwości czynu. Brak jednoznacznego rozstrzygnięcia w kwestii odpowiedzialności dyrektora szpitala.

Zagadnienia prawne (3)

Czy dopuszczenie wykonawcy do prac remontowych na terenie szpitala przed formalnym zakończeniem procedury przetargowej i zawarciem umowy, w sytuacji gdy oferta była jedyna i mieściła się w budżecie, stanowi przestępstwo nadużycia zaufania (art. 296 § 1 i 4 kk)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, zachowanie oskarżonych wyczerpało znamiona czynu z art. 296 § 1 i 4 kk, polegającego na nieumyślnym narazeniu szpitala na szkodę majątkową poprzez niedopełnienie obowiązków.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że dopuszczenie firmy do prac bez formalnego rozstrzygnięcia przetargu i umowy stanowiło naruszenie obowiązków, co naraziło szpital na szkodę. Brak było podstaw do zastosowania art. 231 kk (przekroczenie uprawnień przez funkcjonariusza publicznego) ani art. 305 kk (zmowa przetargowa).

Czy pracownicy szpitala, kierownik sekcji inwestycji i zastępca dyrektora, mogą być uznani za funkcjonariuszy publicznych w rozumieniu art. 115 § 13 kk?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, pracownicy szpitala nie są funkcjonariuszami publicznymi w rozumieniu art. 115 § 13 kk.

Uzasadnienie

Sąd powołał się na orzecznictwo Sądu Apelacyjnego w Krakowie i Sądu Najwyższego, zgodnie z którym dyrektorzy publicznych zakładów opieki zdrowotnej oraz osoby zajmujące niższe stanowiska kierownicze nie są funkcjonariuszami publicznymi, ponieważ szpital jest zakładem świadczącym usługi lecznicze, a nie instytucją państwową w rozumieniu tego przepisu.

Czy warunkowe umorzenie postępowania karnego jest uzasadnione w przypadku popełnienia przestępstwa nieumyślnego, gdy stopień społecznej szkodliwości czynu jest nieznaczny, a sprawcy nie byli karani?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, warunkowe umorzenie postępowania jest uzasadnione w takich okolicznościach.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że działania oskarżonych były nakierowane na cel pro publico bono (remont szpitala), nie osiągnęli oni osobistych korzyści, a stopień społecznej szkodliwości czynu był nieznaczny. Spełnione zostały przesłanki z art. 66 § 1 i 2 kk, w tym brak wątpliwości co do okoliczności popełnienia czynu, niekaralność sprawców oraz zagrożenie karą pozbawienia wolności nieprzekraczającą 5 lat.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Warunkowe umorzenie postępowania
Strona wygrywająca
A. K., G. S.

Strony

NazwaTypRola
A. K.osoba_fizycznaoskarżona
G. S.osoba_fizycznaoskarżony
Usługi (...) A. W.spółkawykonawca
Skarb Państwaorgan_państwowypokrzywdzony

Przepisy (12)

Główne

k.k. art. 296 § 1 i 4

Kodeks karny

Sąd uznał, że zachowanie oskarżonych polegające na dopuszczeniu wykonawcy do prac remontowych przed zakończeniem przetargu i zawarciem umowy, naraziło szpital na szkodę majątkową w rozumieniu tego przepisu.

k.k. art. 66 § 1 i 2

Kodeks karny

Podstawa warunkowego umorzenia postępowania karnego wobec oskarżonych.

Pomocnicze

k.k. art. 11 § 2

Kodeks karny

Zastosowano w związku z kwalifikacją czynu z art. 296 § 1 i 4 kk.

k.k. art. 67 § 1

Kodeks karny

Określenie okresu próby dla warunkowo umorzonego postępowania.

k.p.k. art. 230 § 2

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do nakazania zwrotu dowodów rzeczowych.

k.p.k. art. 627

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do zasądzenia kosztów sądowych od oskarżonych.

Dz. U. z 1983r. Nr 49 poz. 223 z późn. zm. art. 7

Ustawa o opłatach w sprawach karnych

Podstawa do zasądzenia opłaty.

Ustawa Prawo zamówień publicznych art. 93 § 1 pkt 4

Wspomniana w kontekście unieważnienia postępowania przetargowego.

k.k. art. 115 § 5

Kodeks karny

Definicja znacznej szkody majątkowej.

k.k. art. 115 § 13

Kodeks karny

Definicja funkcjonariusza publicznego.

k.k. art. 231 § 1 i 3

Kodeks karny

Przepis, którego zastosowania domagał się oskarżyciel, ale sąd go nie zastosował.

k.k. art. 305 § 2

Kodeks karny

Przepis dotyczący zmowy przetargowej, którego zastosowania domagał się oskarżyciel, ale sąd go nie zastosował.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nieznaczny stopień społecznej szkodliwości czynu. • Motywacja pro publico bono. • Brak wcześniejszej karalności oskarżonych. • Oskarżeni nie osiągnęli osobistych korzyści. • Niejasna i opóźniona reakcja dyrektora szpitala pogłębiła sytuację kryzysową.

Odrzucone argumenty

Oskarżeni dopuścili się przestępstwa nadużycia zaufania (art. 296 kk). • Oskarżeni są funkcjonariuszami publicznymi (argument odrzucony przez sąd). • Doszło do zmowy przetargowej (argument odrzucony przez sąd).

Godne uwagi sformułowania

zachowanie oskarżonej A. K. polegające na tym, że [...] podjęła decyzję o wprowadzeniu na teren (...) firmy Usługi (...) i rozpoczęciu prac remontowych, pomimo braki rozstrzygnięcia przetargu na w/w roboty i braku pisemnej umowy na wykonawstwo • zachowanie oskarżonego G. S. polegające na tym, że [...] nie dopełnił ciążącego na nim obowiązku nadzoru nad podległym mu pracownikiem A. K. [...] dopuścił do wprowadzenia [...] nieuprawnionego wykonawcy [...] i rozpoczęcia prac modernizacyjnych • nieumyślnie naraziła (...) w B. na szkodę w wysokości nie mniejszej niż 324.000 złotych oraz ryzyko zerwania przez NFZ kontraktu • nie ma bowiem cienia wątpliwości, iż przetarg, który przeprowadzono w dniu 02 sierpnia 2016 roku został ostatecznie unieważniony, a co za tym idzie nie mógł rodzić żadnych skutków związanych z koniecznością zawarcia umowy • brak zdecydowanej i natychmiastowej reakcji świadka [dyrektora P.S.], jako dyrektora naczelnego (...) szpitala doprowadził do pogłębienia sytuacji kryzysowej związanej z remontem (...) • Sąd zamierza złożyć stosowne doniesienie do prokuratury [w sprawie postawy dyrektora P.S.]

Skład orzekający

Piotr Nowak

przewodniczący

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności za naruszenie procedur zamówień publicznych w jednostkach sektora publicznego, zwłaszcza w kontekście nieumyślności i warunkowego umorzenia postępowania. Określenie kręgu funkcjonariuszy publicznych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej, a także oceny stopnia społecznej szkodliwości czynu. Brak jednoznacznego rozstrzygnięcia w kwestii odpowiedzialności dyrektora szpitala.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak złożone procedury zamówień publicznych mogą prowadzić do problemów prawnych nawet przy dobrych intencjach, a także jak ważna jest precyzja w działaniu urzędników. Dodatkowo, wątek potencjalnej odpowiedzialności dyrektora szpitala dodaje jej pikanterii.

Remont szpitala zakończony warunkowym umorzeniem: czy urzędnicy ponoszą winę za błędy w przetargu?

Dane finansowe

WPS: 324 000 PLN

Sektor

medycyna

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst