II GSK 952/22Oddalenie skargi kasacyjnej grzywna przymusowa
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną P. D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który utrzymał w mocy postanowienie Ministra Zdrowia o nałożeniu grzywny w celu przymuszenia. Grzywna została nałożona z powodu uchylania się skarżącego od poddania małoletniej córki obowiązkowym szczepieniom ochronnym. Sąd I instancji uznał, że Minister Zdrowia prawidłowo zastosował przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a postępowanie egzekucyjne nie jest miejscem do badania zasadności samego obowiązku szczepień. Skarżący w skardze kasacyjnej podniósł szereg zarzutów, w tym naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, kwestionując m.in. podstawę nałożenia obowiązku szczepień, wykonalność tego obowiązku w sytuacji braku badania kwalifikacyjnego, a także naruszenie przepisów Konstytucji RP i Europejskiej Konwencji Praw Człowieka. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że w postępowaniu w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia, zgodnie z art. 119 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, nie bada się zasadności ani wymagalności samego obowiązku, co wynika z art. 29 § 1 zd. drugie tej ustawy. Kontrola legalności postanowienia obejmuje jedynie zbadanie dopuszczalności egzekucji, zgodności tytułu wykonawczego z prawem oraz czy obowiązek nie został wykonany. Sąd odrzucił również wnioski dowodowe skarżącego jako nieuzasadnione i nie dostrzegł podstaw do występowania z pytaniami prawnymi do Trybunału Konstytucyjnego lub Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, wskazując, że przedmiotem rozstrzygnięcia była kwestia nałożenia grzywny, a nie zasadność obowiązku szczepień.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie, że postępowanie egzekucyjne w celu przymuszenia nie jest miejscem do badania zasadności obowiązku, a odmowa badania kwalifikacyjnego stanowi niewykonanie obowiązku szczepienia.
Dotyczy specyficznej sytuacji nałożenia grzywny w celu przymuszenia w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym.
Zagadnienia prawne (3)
Czy w postępowaniu w sprawie nałożenia grzywny w celu przymuszenia na podstawie art. 119 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji sąd bada zasadność i wymagalność samego obowiązku, do którego egzekucja jest prowadzona?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w postępowaniu w sprawie grzywny z art. 119 u.p.e.a. nie bada się zasadności ani wymagalności samego obowiązku, co wynika z art. 29 § 1 zd. drugie u.p.e.a. Kontrola legalności takiego postanowienia obejmuje jedynie zbadanie dopuszczalności egzekucji, zgodności tytułu wykonawczego z prawem oraz czy obowiązek nie został wykonany.
Uzasadnienie
Sąd podkreślił, że postępowanie egzekucyjne w celu przymuszenia ma na celu jedynie wyegzekwowanie obowiązku, a nie badanie jego zasadności, które powinno być przedmiotem odrębnego postępowania. Przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jasno wskazują, że kontrola sądu w tym trybie ogranicza się do kwestii proceduralnych i dopuszczalności egzekucji.
Czy odmowa poddania się badaniu kwalifikacyjnemu przed szczepieniem stanowi niewykonanie obowiązku poddania się szczepieniu ochronnemu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, odmowa poddania się badaniu kwalifikacyjnemu jest zachowaniem wchodzącym w zakres niewykonania obowiązku poddania się szczepieniu ochronnemu.
Uzasadnienie
Sąd wskazał, że poddanie się badaniu kwalifikacyjnemu jest obowiązkiem zależnym od głównej powinności, jaką jest poddanie się szczepieniu. Niepoddanie się badaniu nie jest przeszkodą do stwierdzenia niewykonania obowiązku szczepienia, a wręcz stanowi element jego niewykonania.
Czy przepisy ustawy o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi oraz rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych, w zakresie w jakim określają obowiązek szczepień i ich terminy, naruszają Konstytucję RP lub Europejską Konwencję Praw Człowieka?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, w kontekście postępowania o nałożenie grzywny w celu przymuszenia, kwestie te wykraczają poza zakres badania sądu.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że przedmiotem rozstrzygnięcia w sprawie grzywny jest jedynie legalność zastosowania środka egzekucyjnego, a nie zasadność samego obowiązku szczepień. Kwestie konstytucyjności i zgodności z EKPC przepisów dotyczących obowiązku szczepień nie mają wpływu na legalność postanowienia o nałożeniu grzywny w postępowaniu egzekucyjnym.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (25)
Główne
u.z.z. art. 5 § ust. 1 pkt 1 i pkt 2
Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
u.z.z. art. 17 § ust. 10 pkt 2
Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
u.p.e.a. art. 119 § § 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Pomocnicze
u.z.z. art. 4
Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
r.s.o. art. § 1
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych
r.s.o. art. § 4
Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 18 sierpnia 2011 r. w sprawie obowiązkowych szczepień ochronnych
u.p.e.a. art. 3 § § 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 2 § § 1 pkt 10
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 134
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 144
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego
Konstytucja RP art. 8 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 31 § ust. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 47
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konwencja art. 8 § ust. 1
Konwencja o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności
u.p.e.a. art. 29 § § 1
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. § 14 § ust. 1 pkt 2
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. § 14 § ust. 1 pkt 1 lit. a
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. § 2 § pkt 1
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie, podczas gdy na mocy art. 134 p.p.s.a. istniały podstawy do uchylenia zaskarżonego postanowienia z powodu błędnej wykładni przepisów prawa materialnego (art. 4, art. 5 ust. 1 pkt 2 u.z.z. oraz § 1 i § 4 r.s.o.). • Naruszenie "art. 17 § 1" u.z.z. w zw. z § 3 pkt 1-3, 5, 9 i 11-12 r.s.o. poprzez ich błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że przepisy te dają podstawę do przyjęcia, że upłynął termin do wykonania obowiązku szczepienia. • Naruszenie art. 17 ust. 1 i 2 u.z.z. poprzez ich błędną wykładnię i przyjęcie, że obowiązek wykonania badania kwalifikacyjnego wchodził w zakres obowiązku poddania szczepieniu. • Naruszenie art. 8 ust. 2, art. 31 ust. 2 i art. 47 Konstytucji RP oraz art. 8 ust. 1 Konwencji o Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności, polegające na "utrzymaniu w mocy decyzji przymuszającej skarżącą do poddania dziecka zabiegowi nieokreślonemu w przepisach prawa (...)". • Naruszenie art. 119 § 1 u.p.e.a. poprzez oddalenie skargi na postanowienie nakładające grzywnę pomimo naruszenia "art. 29 ust. 1 u.p.e.a." polegającego na zaniechaniu badania przez organ egzekucyjny dopuszczalności egzekucji, jak i właściwości organów i wydanie postanowienia pomimo nieistnienia obowiązku.
Godne uwagi sformułowania
w postępowaniu w przedmiocie nałożenia grzywny poza kontrolą sądu pozostaje istnienie samego obowiązku szczepień, tryb i czas jego wykonywania, a także wykonalność obowiązku. • w postępowaniu ze skargi na postanowienie w sprawie grzywny z art. 119 u.p.e.a. nie podlega badaniu zasadność ani wymagalność samego obowiązku • niepoddawanie się badaniu kwalifikacyjnemu jest jakościowo zachowaniem wchodzącym w zakres niewykonania obowiązku poddania się szczepieniu ochronnemu • żadna z regulacji stanowiących podstawę takiego postanowienia, w tym zwłaszcza art. 119 § 1 u.p.e.a., nie budzą wątpliwości pod względem wolności człowieka oraz prawa do ochrony życia prywatnego, rodzinnego, czci i dobrego imienia oraz decydowania o swoim życiu osobistym.
Skład orzekający
Wojciech Maciejko
przewodniczący sprawozdawca
Anna Ostrowska
sędzia
Monika Krzyżaniak
sędzia del. WSA
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie, że postępowanie egzekucyjne w celu przymuszenia nie jest miejscem do badania zasadności obowiązku, a odmowa badania kwalifikacyjnego stanowi niewykonanie obowiązku szczepienia."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji nałożenia grzywny w celu przymuszenia w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy powszechnego obowiązku szczepień i związanych z nim konsekwencji egzekucyjnych, co budzi zainteresowanie społeczne i prawnicze. Wyjaśnia granice kontroli sądowej w postępowaniu egzekucyjnym.
“Grzywna za brak szczepienia dziecka: Sąd wyjaśnia, czego nie można kwestionować w postępowaniu egzekucyjnym.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.