II GSK 223/22
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną D.R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który utrzymał w mocy decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego nakładającą na skarżącego karę pieniężną. Kara została nałożona za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganego zezwolenia na wykonywanie zawodu przewodnika drogowego lub licencji, a także za wykonywanie przewozu okazjonalnego pojazdem niespełniającym kryteriów konstrukcyjnych. Sąd pierwszej instancji uznał, że skarżący wykonywał odpłatny przewóz osób przy użyciu aplikacji telefonicznej, co stanowiło krajowy transport drogowy wymagający posiadania licencji. Ponadto, pojazd nie spełniał wymogów dla przewozu okazjonalnego. Skarżący w skardze kasacyjnej zarzucił naruszenie prawa materialnego i procesowego, kwestionując m.in. definicję krajowego transportu drogowego i przewozu okazjonalnego w kontekście korzystania z aplikacji mobilnej oraz zarzucając sądowi pierwszej instancji brak wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając zarzuty za niezasadne. Sąd podkreślił, że wykonywanie transportu drogowego przy użyciu aplikacji mobilnej, nawet bez formalnego statusu przedsiębiorcy, wypełnia znamiona działalności gospodarczej w dziedzinie transportu drogowego. NSA stwierdził również, że przepisy dotyczące przewozu okazjonalnego i wymogów konstrukcyjnych pojazdu zostały prawidłowo zastosowane, a zarzuty procesowe dotyczące braku zebrania materiału dowodowego nie znalazły uzasadnienia. Sąd odwołał się do utrwalonego orzecznictwa NSA w podobnych sprawach.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie interpretacji przepisów ustawy o transporcie drogowym w kontekście przewozów realizowanych za pośrednictwem aplikacji mobilnych, zwłaszcza w zakresie definicji krajowego transportu drogowego i przewozu okazjonalnego, a także wymogów formalnych uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z aplikacją mobilną i konkretnymi przepisami ustawy o transporcie drogowym. Interpretacja przepisów UE ma charakter pomocniczy.
Zagadnienia prawne (5)
Czy wykonywanie przewozu osób przy użyciu aplikacji mobilnej, nawet bez formalnego statusu przedsiębiorcy, stanowi krajowy transport drogowy podlegający obowiązkowi posiadania licencji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, wykonywanie transportu drogowego przy użyciu aplikacji mobilnej, nawet bez formalnego statusu przedsiębiorcy, wypełnia znamiona działalności gospodarczej w dziedzinie krajowego transportu drogowego, o którym mowa w art. 4 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że podmiot faktycznie wykonujący czynności z zakresu transportu drogowego, nawet jeśli nie dopełnił warunków do legalnego prowadzenia działalności gospodarczej, ponosi odpowiedzialność za naruszenie przepisów. Kluczowe jest faktyczne wykonywanie przewozu, a nie formalny status przedsiębiorcy czy zasady działania aplikacji.
Czy przewóz okazjonalny wykonany pojazdem przeznaczonym do przewozu 5 osób (łącznie z kierowcą) spełnia wymogi ustawy o transporcie drogowym, jeśli nie zastosowano wyłączeń z art. 18 ust. 4b?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przewóz okazjonalny wykonany pojazdem przeznaczonym do przewozu 5 osób nie spełnia wymogów art. 18 ust. 4a ustawy o transporcie drogowym, który wymaga pojazdu do przewozu powyżej 7 osób, chyba że zastosowanie mają wyłączenia z art. 18 ust. 4b.
Uzasadnienie
Sąd potwierdził, że przewóz wykonany pojazdem 5-osobowym nie spełniał kryterium konstrukcyjnego dla przewozu okazjonalnego, a warunki przewozu nie zostały ustalone zgodnie z wymogami ustawy, co skutkowało nałożeniem kary.
Czy definicja 'przewozu okazjonalnego' w ustawie o transporcie drogowym, w kontekście przewozu jednej osoby, jest zgodna z definicją 'usług okazjonalnych' w rozporządzeniu UE nr 1073/2009, które wymaga przewozu grupy osób?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, definicje z rozporządzenia UE nr 1073/2009 dotyczące 'usług okazjonalnych' mają zastosowanie do międzynarodowego przewozu autobusowego i autokarowego grup osób i nie mają zastosowania do krajowych przewozów okazjonalnych w rozumieniu ustawy o transporcie drogowym, które mogą dotyczyć również przewozu jednej osoby.
Uzasadnienie
NSA wyjaśnił, że rozporządzenie UE nr 1073/2009 dotyczy specyficznego rodzaju transportu międzynarodowego i jego definicje nie są bezpośrednio stosowalne do krajowych przewozów okazjonalnych.
Czy uzasadnienie wyroku WSA narusza art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak pełnego wyjaśnienia podstawy prawnej i odniesienia się do zarzutów skargi?
Odpowiedź sądu
Nie, uzasadnienie wyroku WSA zawiera wszystkie niezbędne elementy i w sposób wystarczający odnosi się do zarzutów skargi, umożliwiając kontrolę instancyjną.
Uzasadnienie
NSA stwierdził, że uzasadnienie wyroku WSA było kompletne i zawierało wyjaśnienie podstawy prawnej oraz odniesienie do zarzutów, co jest wystarczające do spełnienia wymogów art. 141 § 4 p.p.s.a.
Czy WSA naruszył art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi mimo rażącego naruszenia przez organ przepisów art. 7 i 77 § 1 k.p.a.?
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c p.p.s.a. nie został prawidłowo skonstruowany ani skonkretyzowany, a ustalenia faktyczne dokonane przez organy i WSA były wystarczające.
Uzasadnienie
NSA uznał, że zarzut procesowy był wadliwy formalnie i merytorycznie, a ustalenia faktyczne oparte na dowodach z dokumentów i przesłuchania były wystarczające do rozstrzygnięcia sprawy.
Przepisy (24)
Główne
u.t.d. art. 4 § pkt 1
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 4 § pkt 11
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 4 § pkt 6a
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 5b
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 18 § ust. 4 a
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 18 § ust. 4b
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 92a § ust. 1
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 92a § ust. 6
Ustawa o transporcie drogowym
Pomocnicze
k.p.a. art. 7
Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 77 § § 1
Kodeks postępowania administracyjnego
u.t.d. art. 92a § ust. 3
Ustawa o transporcie drogowym
u.t.d. art. 92a § ust. 7
Ustawa o transporcie drogowym
p.p.s.a. art. 141 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Prawo o postępowaniu przed sądamii administracyjnymi
p.p.s.a. art. 204 § pkt 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie 1073/2009 art. 2 § pkt 4
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1073/2009
Dz.U. z 2023 r. poz. 1935 art. 14 § ust. 1 pkt 2 lit. a
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych
Dz.U. z 2023 r. poz. 1935 art. 14 § ust. 1 pkt 1 lit. a
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych
Dz.U. z 2023 r. poz. 1935 art. 2 § pkt 5
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych
Argumenty
Skuteczne argumenty
Faktyczne wykonywanie transportu drogowego osób przy użyciu aplikacji mobilnej stanowi krajowy transport drogowy, nawet bez formalnego statusu przedsiębiorcy. • Przewóz okazjonalny wykonany pojazdem 5-osobowym nie spełnia wymogów ustawy, jeśli nie zastosowano wyłączeń. • Przepisy UE dotyczące przewozu okazjonalnego nie mają zastosowania do krajowych przewozów okazjonalnych. • Uzasadnienie wyroku WSA spełnia wymogi formalne. • Ustalenia faktyczne organów i WSA były wystarczające do rozstrzygnięcia sprawy.
Odrzucone argumenty
Czynności skarżącego nie mieszczą się w definicji krajowego transportu drogowego, gdyż nie nosiły znamion działalności gospodarczej. • Przewóz wykonany przez aplikację nie był przewozem okazjonalnym. • Kara została nałożona pomimo braku spełnienia kryterium świadczenia przewozu drogowego. • Przewóz jednej osoby nie wypełnia znamion przewozu okazjonalnego. • WSA naruszył art. 7 i 77 § 1 k.p.a. poprzez brak zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
Godne uwagi sformułowania
Podmiotem wykonującym transport jest również ten, kto faktycznie podejmuje czynności z zakresu transportu drogowego, chociaż nie dopełnił warunków do legalnego wykonywania działalności gospodarczej. • Wykonywanie transportu drogowego podlegającego sankcji traktowane być musi jako działanie faktyczne polegające na przewozie osób lub rzeczy odpowiadające definiowanemu transportowi drogowemu z tym jednak, że nie musi stanowić przedmiotu trwale prowadzonej działalności gospodarczej. • Uzasadnienie wyroku zawiera wszystkie elementy konstrukcyjne przewidziane w art. 141 § 4 p.p.s.a.
Skład orzekający
Monika Krzyżaniak
sprawozdawca
Patrycja Joanna Suwaj
przewodniczący
Wojciech Maciejko
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie interpretacji przepisów ustawy o transporcie drogowym w kontekście przewozów realizowanych za pośrednictwem aplikacji mobilnych, zwłaszcza w zakresie definicji krajowego transportu drogowego i przewozu okazjonalnego, a także wymogów formalnych uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z aplikacją mobilną i konkretnymi przepisami ustawy o transporcie drogowym. Interpretacja przepisów UE ma charakter pomocniczy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy popularnych aplikacji do przewozu osób i stanowi ważny głos w dyskusji o ich legalności oraz odpowiedzialności przewoźników. Jest to temat aktualny i budzący zainteresowanie zarówno prawników, jak i szerszej publiczności.
“Czy Uber i podobne aplikacje to nielegalny transport? NSA rozstrzyga!”
Sektor
transportowe
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.