Orzeczenie · 2026-09-09

II GSK 1356/23Kara pieniężna transport brak wpływu naruszenie

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-09-09
NSATransportoweWysokansa
transport drogowykara pieniężnabadanie techniczne pojazduodpowiedzialność przewoźnikasiła wyższaCOVID-19brak wpływu na naruszenieciężar dowodupostępowanie administracyjneNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną R.Ż. od wyroku WSA w Szczecinie, który utrzymał w mocy decyzję o nałożeniu na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 2000 zł za naruszenie przepisów o transporcie drogowym, polegające na wykonywaniu przewozu pojazdem bez aktualnego badania technicznego. Skarżący zarzucał naruszenie prawa materialnego (art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym) poprzez jego niezastosowanie, twierdząc, że nie miał wpływu na powstanie naruszenia i nie mógł przewidzieć zdarzeń, w tym związanych z pandemią COVID-19. Zarzucał również naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. NSA oddalił skargę kasacyjną. Sąd podkreślił, że zgodnie z art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym, przesłanki jego stosowania aktualizują się, gdy okoliczności i dowody wskazują na brak wpływu podmiotu na powstanie naruszenia, które nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mógł przewidzieć. Sąd zaznaczył, że ciężar dowodu w tym zakresie spoczywa na przewoźniku, a nie na organie administracji. W przypadku pandemii COVID-19, skarżący nie przedstawił żadnych dowodów potwierdzających jego twierdzenia o braku wpływu na naruszenie. Sąd wskazał również, że wykazanie braku winy lub samowolne użycie przez kierowcę innej przyczepy nie wyłącza odpowiedzialności przedsiębiorcy, a wręcz potęguje potrzebę właściwego zorganizowania pracy. Zarzut naruszenia art. 151 p.p.s.a. w związku z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. również uznano za niezasadny, gdyż wydanie decyzji niezgodnej z oczekiwaniami strony nie świadczy o naruszeniu przez sąd przepisów postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja i stosowanie art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym, w szczególności w kontekście ciężaru dowodu spoczywającego na przewoźniku w wykazywaniu braku wpływu na naruszenie i nieprzewidywalności zdarzeń, a także w kontekście odpowiedzialności przedsiębiorcy za działania kierowcy i organizacji pracy.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia przepisów o transporcie drogowym i kary pieniężnej. Kontekst pandemii COVID-19 jest analizowany w świetle ogólnych zasad dowodowych i odpowiedzialności.

Zagadnienia prawne (3)

Czy ciężar dowodu w zakresie wykazania braku wpływu na powstanie naruszenia oraz nieprzewidywalności zdarzeń, uzasadniających odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej na podstawie art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym, spoczywa na przewoźniku?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, ciężar dowodu w zakresie wykazania okoliczności uzasadniających zastosowanie art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym spoczywa na przewoźniku, który musi przedstawić dowody potwierdzające brak wpływu na powstanie naruszenia i nieprzewidywalność zdarzeń.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że przepis art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym wymaga, aby to przewoźnik wykazał zaistnienie przesłanek wyłączających jego odpowiedzialność, a nie organ administracji prowadził z urzędu takie ustalenia. Samo oświadczenie lub twierdzenie adresata przepisu nie jest wystarczające; wymagane są dowody.

Czy okoliczności związane z pandemią COVID-19, w tym zakażenie przedsiębiorcy, mogą stanowić podstawę do uwolnienia od odpowiedzialności za naruszenie przepisów o transporcie drogowym na podstawie art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym, nawet bez przedstawienia dowodów?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, samo powołanie się na okoliczności związane z pandemią COVID-19 lub zakażeniem przedsiębiorcy nie jest wystarczające do uwolnienia od odpowiedzialności, jeśli nie zostaną przedstawione dowody potwierdzające brak wpływu na powstanie naruszenia i nieprzewidywalność zdarzeń.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że skarżący nie przedstawił żadnych dowodów na okoliczność zakażenia wirusem COVID-19 ani na brak wpływu na powstanie naruszenia. Przepis art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym wymaga dowodów, a nie tylko twierdzeń.

Czy wykazanie braku winy lub samowolne działanie kierowcy wyłącza odpowiedzialność przedsiębiorcy za naruszenie przepisów o transporcie drogowym?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wykazanie braku winy lub samowolne działanie kierowcy nie wyłącza ani nie modyfikuje zasad i zakresu odpowiedzialności przedsiębiorcy, a wręcz potęguje potrzebę właściwego zorganizowania pracy.

Uzasadnienie

Sąd zaznaczył, że dla uwolnienia się od odpowiedzialności nie jest wystarczające wykazanie braku winy lub powołanie się na okoliczności dotyczące działania kierowcy, gdyż nie wyłączają one odpowiedzialności przedsiębiorcy, a wymagają właściwej organizacji pracy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną R.Ż. od wyroku WSA w Szczecinie.

Przepisy (14)

Główne

u.t.d. art. 92c § 1 pkt 2 i pkt 3

Ustawa o transporcie drogowym

Przepisy dotyczące podstaw nałożenia kary pieniężnej, w tym przesłanki wyłączające odpowiedzialność.

u.t.d. art. 92c § ust. 1 pkt 1

Ustawa o transporcie drogowym

Przesłanki stosowania kary pieniężnej, gdy okoliczności i dowody wskazują na brak wpływu podmiotu na powstanie naruszenia, które nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć. Ciężar dowodu spoczywa na przewoźniku.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Utrzymanie w mocy decyzji organu pierwszej instancji przez organ odwoławczy.

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Oddalenie skargi, gdy brak podstaw do jej uwzględnienia.

p.p.s.a. art. 184

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzeczenia o oddaleniu skargi kasacyjnej.

p.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzeczenia o oddaleniu skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

u.t.d. art. 92c § ust. 1 pkt 1

Ustawa o transporcie drogowym

Użyty jako podstawa zarzutu naruszenia prawa materialnego przez skarżącego kasacyjnie.

k.p.a. art. 138 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Użyty jako podstawa zarzutu naruszenia przepisów postępowania przez skarżącego kasacyjnie.

p.p.s.a. art. 151

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Użyty jako podstawa zarzutu naruszenia przepisów postępowania przez skarżącego kasacyjnie.

p.p.s.a. art. 174 § pkt 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa skargi kasacyjnej - naruszenie prawa materialnego.

p.p.s.a. art. 174 § pkt 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa skargi kasacyjnej - naruszenie przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 183 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Granice rozpoznania sprawy przez NSA.

p.p.s.a. art. 183 § § 2

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Nieważność postępowania, badana z urzędu.

p.p.s.a. art. 185 § § 1

Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wniosek skarżącego o uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. poprzez jego niezastosowanie w sytuacji, gdy okoliczności sprawy i dowody wskazują, że skarżący nie miał wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenia nastąpiły wskutek zdarzeń i okoliczności, których nie mógł przewidzieć. • Naruszenie art. 145 § 1 pkt 1) lit. a) i c) p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. w zw. z. art. 92c ust. 1 pkt 1 u.t.d. poprzez jego niezastosowanie i nieuwzględnienie skargi wskutek błędnego przyjęcia przez Sąd I instancji za organem, że zaistniały przesłanki do zakończenia postępowania nałożeniem kary pieniężnej w wysokości 2000,00 zł. • Naruszenie art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i oddalenie skargi wskutek błędnego przyjęcia przez Sąd I instancji za organem, że spełnione zostały przesłanki nałożenia kary pieniężnej na stronę w sytuacji, gdy nie miała ona wpływu na powstanie naruszeń.

Godne uwagi sformułowania

ciężar dowodu w zakresie odnoszącym się do wykazania, że uczynił wszystko zgodnie z prawem, że nie mógł zrobić nic więcej, zaś to co zrobił, pozwalało mu pozostawać w usprawiedliwionym przekonaniu, że nie naruszy prawa • przesłanki jego stosowania aktualizują się w sytuacji, gdy 'okoliczności i dowody wskazują na braku wpływu na powstanie naruszenia', które nastąpiło 'wskutek zdarzeń i okoliczności, których podmiot nie mógł przewidzieć' • natura oraz logika rozwiązań prawnych przyjętych na gruncie art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym zakłada, że jego adresatem nie jest organ administracji publicznej [...] lecz przewoźnik

Skład orzekający

Wojciech Kręcisz

przewodniczący sprawozdawca

Anna Ostrowska

sędzia

Wojciech Sawczuk

sędzia del. WSA

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie art. 92c ust. 1 pkt 1 ustawy o transporcie drogowym, w szczególności w kontekście ciężaru dowodu spoczywającego na przewoźniku w wykazywaniu braku wpływu na naruszenie i nieprzewidywalności zdarzeń, a także w kontekście odpowiedzialności przedsiębiorcy za działania kierowcy i organizacji pracy."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia przepisów o transporcie drogowym i kary pieniężnej. Kontekst pandemii COVID-19 jest analizowany w świetle ogólnych zasad dowodowych i odpowiedzialności.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy odpowiedzialności przewoźnika za naruszenia, co jest częstym problemem w branży transportowej. Wyjaśnia, na kim spoczywa ciężar dowodu i jakie dowody są potrzebne do uwolnienia się od kary, co ma praktyczne znaczenie dla przedsiębiorców.

“Przewoźniku, udowodnij, że nie miałeś wpływu na naruszenie! NSA wyjaśnia, kto ponosi ciężar dowodu w sprawach o kary pieniężne.”

Dane finansowe

WPS: 2000 PLN

Sektor

transport

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst