II FSK 998/09Amortyzacja ulepszeń w obcym środku trwałym wymaga wpisu do ewidencji
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Dyrektora Izby Skarbowej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, który uchylił decyzję organu podatkowego w sprawie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2004 r. Spór dotyczył możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów odpisów amortyzacyjnych od nakładów na ulepszenie inwestycji w obcym środku trwałym. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że nie jest konieczne wprowadzanie wartości ulepszenia do ewidencji środków trwałych, aby móc dokonywać odpisów amortyzacyjnych, co było sprzeczne ze stanowiskiem organu podatkowego. Naczelny Sąd Administracyjny, uchylając wyrok WSA, podkreślił, że zgodnie z przepisami ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (m.in. art. 22 ust. 8, art. 22g ust. 7 i 17, art. 22h ust. 1 pkt 1 i 4, art. 22n ust. 2 pkt 12 i ust. 6) odpisy amortyzacyjne mogą stanowić koszt uzyskania przychodów tylko wtedy, gdy wartość początkowa środka trwałego, w tym wartość ulepszenia, zostanie prawidłowo wprowadzona do ewidencji środków trwałych. Sąd stwierdził, że nakłady inwestycyjne w kwocie 111.586,67 zł nie zwiększały wartości początkowej żadnego ze środków trwałych ujętych w ewidencji spółki cywilnej, a zatem nie mogły stanowić podstawy do odpisów amortyzacyjnych. W konsekwencji NSA uchylił wyrok WSA i oddalił skargę podatnika, zasądzając od niego zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie wymogu prawidłowego ujawnienia w ewidencji środków trwałych wartości ulepszeń w obcych środkach trwałych jako warunku zaliczenia odpisów amortyzacyjnych do kosztów uzyskania przychodów.
Dotyczy specyficznej sytuacji inwestycji w obcych środkach trwałych i zasad amortyzacji w podatku dochodowym od osób fizycznych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy odpisy amortyzacyjne od nakładów na ulepszenie inwestycji w obcym środku trwałym mogą stanowić koszt uzyskania przychodów, jeśli wartość tych ulepszeń nie została wprowadzona do ewidencji środków trwałych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, odpisy amortyzacyjne od nakładów na ulepszenie inwestycji w obcym środku trwałym mogą stanowić koszt uzyskania przychodów tylko wtedy, gdy wartość tych ulepszeń zostanie prawidłowo wprowadzona do ewidencji środków trwałych.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że przepisy ustawy o PIT (m.in. art. 22 ust. 8, art. 22g ust. 7 i 17, art. 22h ust. 1 pkt 1 i 4, art. 22n ust. 2 pkt 12 i ust. 6) wymagają ujawnienia wartości ulepszenia w ewidencji środków trwałych, aby odpisy amortyzacyjne mogły być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów. Brak takiego wpisu uniemożliwia amortyzację i zaliczenie odpisów do kosztów.
Czy moment rozpoczęcia dokonywania odpisów amortyzacyjnych od ulepszonego środka trwałego jest uzależniony od daty wprowadzenia podwyższonej wartości tego środka do ewidencji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, moment rozpoczęcia dokonywania odpisów amortyzacyjnych od ulepszonego środka trwałego jest uzależniony od daty wprowadzenia podwyższonej wartości tego środka do ewidencji.
Uzasadnienie
Sąd uznał za błędne stanowisko WSA, że zasady dotyczące momentu rozpoczęcia amortyzacji nie mają zastosowania do odpisów naliczanych od zaktualizowanej wartości początkowej ani że moment ten nie jest uzależniony od daty wprowadzenia podwyższonej wartości do ewidencji. Prawidłowa wykładnia przepisów wymaga uwzględnienia zasad prowadzenia ewidencji środków trwałych.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (31)
Główne
u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 8
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Kosztem uzyskania przychodów są odpisy z tytułu zużycia środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych (odpisy amortyzacyjne) dokonywane wyłącznie zgodnie z art. 22a-22o.
u.p.d.o.f. art. 22a
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Określa składniki majątku uznawane za środki trwałe.
u.p.d.o.f. art. 22a § ust. 2 pkt 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Do środków trwałych podatnika zalicza się przyjęte do używania inwestycje w obcych środkach trwałych.
u.p.d.o.f. art. 22d § ust. 2
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Składniki majątku spełniające warunki środków trwałych wprowadza się do ewidencji najpóźniej w miesiącu przekazania ich do używania.
u.p.d.o.f. art. 22g § ust. 7
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Wartość początkową inwestycji w obcych środkach trwałych ustala się stosując odpowiednio art. 22g ust. 3-5.
u.p.d.o.f. art. 22g § ust. 17
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Wydatki na ulepszenie środka trwałego powiększają jego wartość początkową.
u.p.d.o.f. art. 22h § ust. 1 pkt 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Odpisy amortyzacyjne dokonuje się od wartości początkowej środka trwałego począwszy od pierwszego miesiąca następującego po miesiącu, w którym środek lub wartość wprowadzono do ewidencji.
u.p.d.o.f. art. 22h § ust. 1 pkt 4
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
W przypadku późniejszego wprowadzenia środka trwałego do ewidencji, odpisy amortyzacyjne dokonuje się od miesiąca następującego po miesiącu, w którym środek wprowadzono do ewidencji.
u.p.d.o.f. art. 22n § ust. 2 pkt 7
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Ewidencja środków trwałych musi zawierać wartość początkową.
u.p.d.o.f. art. 22n § ust. 2 pkt 10
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Ewidencja środków trwałych musi zawierać zaktualizowaną wartość początkową.
u.p.d.o.f. art. 22n § ust. 2 pkt 12
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Ewidencja środków trwałych musi zawierać wartość ulepszenia zwiększającą wartość początkową.
u.p.d.o.f. art. 22n § ust. 6
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
W razie braku ewidencji środków trwałych, dokonywane odpisy amortyzacyjne nie stanowią kosztów uzyskania przychodów.
Pomocnicze
u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Wyłącza z ogólnej definicji kosztów uzyskania przychodów wydatki wymienione w art. 23 ust. 1.
u.o.r. art. 32
Ustawa o rachunkowości
Wynika z niej konieczność posiadania odrębnej ewidencji dla celów bilansowych.
p.p.s.a. art. 133 § § 1
Ustawa — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy podstawy faktycznej orzekania przez sąd.
p.p.s.a. art. 141 § § 4
Ustawa — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy wymogów uzasadnienia wyroku.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a
Ustawa — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uchylenia decyzji z powodu naruszenia prawa materialnego.
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c
Ustawa — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uchylenia decyzji z powodu naruszenia przepisów procedury.
p.p.s.a. art. 188
Ustawa — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa uchylenia zaskarżonego orzeczenia przez NSA.
p.p.s.a. art. 151
Ustawa — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa oddalenia skargi przez NSA.
p.p.s.a. art. 203 § pkt 2
Ustawa — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy orzekania o kosztach postępowania.
p.p.s.a. art. 205 § § 2 i 3
Ustawa — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Dotyczy orzekania o kosztach postępowania.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. § 14 ust. 2 pkt 2 lit. a
Dotyczy opłat za czynności radców prawnych.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. § 14 ust. 2 pkt 1 lit. a
Dotyczy opłat za czynności radców prawnych.
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. § 6 pkt 2
Dotyczy opłat za czynności radców prawnych.
Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów art. § 4 ust. 1 pkt 1
Dotyczy prowadzenia ewidencji środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych.
Ordynacja podatkowa art. 121 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. — Ordynacja podatkowa
Dotyczy zasady prowadzenia postępowania podatkowego.
Ordynacja podatkowa art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. — Ordynacja podatkowa
Dotyczy obowiązku dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego.
Ordynacja podatkowa art. 187 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. — Ordynacja podatkowa
Dotyczy obowiązku zebrania materiału dowodowego.
Ordynacja podatkowa art. 190 § § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. — Ordynacja podatkowa
Dotyczy oceny materiału dowodowego.
Ordynacja podatkowa art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. — Ordynacja podatkowa
Dotyczy swobodnej oceny dowodów.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 22 ust. 8 w zw. z art. 22g ust. 17 i art. 22h ust. 1 pkt 1 i 4 u.p.d.o.f. polegające na przyjęciu, że odpisy amortyzacyjne od ulepszeń w obcym środku trwałym mogą być zaliczone do kosztów uzyskania przychodów bez wprowadzenia wartości ulepszenia do ewidencji środków trwałych. • Naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez błędną ocenę materiału dowodowego i stanu faktycznego.
Godne uwagi sformułowania
materialnoprawnym warunkiem zaliczenia odpisów amortyzacyjnych w koszty uzyskania przychodów jest prowadzenie właściwej dla tego celu ewidencji. • Nieujęcie środka trwałego w ewidencji zapewniającej kompletność danych dotyczących m.in. jego wartości początkowej oraz wartości dokonanych ulepszeń w trakcie wykorzystania (...) uniemożliwia podatnikowi jego amortyzowanie oraz zaliczenie odpisów z tego tytułu do kosztów uzyskania przychodów. • Wartość ta została ustalona przez ustawodawcę w formie rocznych odpisów amortyzacyjnych obliczonych według rocznych stawek amortyzacyjnych.
Skład orzekający
Jan Rudowski
przewodniczący
Jerzy Rypina
sprawozdawca
Stanisław Bogucki
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie wymogu prawidłowego ujawnienia w ewidencji środków trwałych wartości ulepszeń w obcych środkach trwałych jako warunku zaliczenia odpisów amortyzacyjnych do kosztów uzyskania przychodów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji inwestycji w obcych środkach trwałych i zasad amortyzacji w podatku dochodowym od osób fizycznych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy kluczowego zagadnienia w podatkach dochodowych – możliwości zaliczenia wydatków na ulepszenia do kosztów. Interpretacja NSA jest istotna dla wielu przedsiębiorców.
“Amortyzacja ulepszeń w obcym środku trwałym: kluczowy wpis do ewidencji decyduje o koszcie podatkowym.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.