Orzeczenie · 2026-04-16

II FSK 875/23Oddalenie skargi kasacyjnej podatek dochodowy 78

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2026-04-16
NSAPodatkoweWysokansa
podatek dochodowy od osób fizycznychzwolnienie podatkowepodróż służbowapodróż osoby niebędącej pracownikieminterpretacja indywidualnakoszty uzyskania przychodówNSA

Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej od wyroku WSA w Warszawie, który uchylił interpretację indywidualną dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych. Spór dotyczył możliwości zastosowania zwolnienia z PIT (art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b) u.p.d.o.f.) do kosztów podróży osób niebędących pracownikami, takich jak lekarze uczestniczący w konferencjach organizowanych przez spółkę. Dyrektor KIS zarzucił naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b) u.p.d.o.f., twierdząc, że pojęcie 'podróży' osoby niebędącej pracownikiem należy interpretować identycznie jak 'podróż służbową'. NSA uznał ten zarzut za niezasadny, powołując się na zasadę zakazu wykładni synonimicznej oraz wcześniejsze orzecznictwo, które podkreśla odrębność tych pojęć. Sąd wskazał, że ustawodawca celowo wyodrębnił dwa rodzaje podróży i nadał im różne znaczenia. Ponadto, NSA odniósł się do zarzutu naruszenia przepisów postępowania dotyczącego niewyczerpującego uzasadnienia interpretacji, potwierdzając stanowisko WSA, że organ interpretacyjny nie zbadał wszystkich przesłanek zwolnienia, w tym celu poniesienia kosztów. Ostatecznie, NSA oddalił skargę kasacyjną Dyrektora KIS.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja rozróżnienia między 'podróżą służbową' a 'podróżą osoby niebędącej pracownikiem' na gruncie przepisów o PIT oraz wymogów formalnych interpretacji indywidualnych.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z kosztami udziału w konferencjach, ale zasady interpretacyjne mają szersze zastosowanie.

Zagadnienia prawne (2)

Czy pojęcie 'podróży' osoby niebędącej pracownikiem, o którym mowa w art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b) u.p.d.o.f., należy interpretować identycznie jak pojęcie 'podróży służbowej' pracownika?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, pojęcia te należy interpretować odrębnie. Ustawodawca celowo rozróżnił te terminy, nadając im różne znaczenia i stosując odmienne przesłanki do skorzystania ze zwolnienia podatkowego.

Uzasadnienie

NSA powołał się na zasadę zakazu wykładni synonimicznej, wskazując, że różne zwroty w ustawie nie powinny być traktowane jako synonimy. Podkreślono, że art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b) u.p.d.o.f. odnosi się do 'podróży' bez określenia 'służbowa', a zastosowanie zwolnienia jest uzależnione od dodatkowych przesłanek z art. 21 ust. 13 u.p.d.o.f., czego nie ma w przypadku podróży służbowej.

Czy organ interpretacyjny prawidłowo ocenił spełnienie przesłanek do zastosowania zwolnienia z art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b) u.p.d.o.f., w szczególności czy koszty udziału w konferencjach zostały poniesione w celu osiągnięcia przychodów przez spółkę?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Organ interpretacyjny nie zbadał tej kwestii, ograniczając się do wadliwego rozumienia terminu 'podróż'. WSA prawidłowo uchylił interpretację z powodu niewyczerpującego uzasadnienia.

Uzasadnienie

Sąd pierwszej instancji uznał, że organ interpretacyjny nie odniósł się do kluczowej przesłanki z art. 21 ust. 13 pkt 1 u.p.d.o.f. dotyczącej poniesienia kosztów w celu osiągnięcia przychodów. NSA potwierdził, że organ nie mógł zastąpić organu interpretacyjnego w tej ocenie, a w przypadku braku wystarczających informacji we wniosku, mógł rozważyć wezwanie do uzupełnienia.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Odrzucono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej.

Przepisy (11)

Główne

u.p.d.o.f. art. 21 § 1

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b) u.p.d.o.f. przewiduje zwolnienie dla przychodów uzyskanych z tytułu 'podróży' osoby niebędącej pracownikiem, co należy odróżnić od 'podróży służbowej' pracownika (lit. a). Zwolnienie to wymaga spełnienia dodatkowych warunków określonych w art. 21 ust. 13 u.p.d.o.f., w tym poniesienia kosztów w celu osiągnięcia przychodów.

u.p.d.o.f. art. 21 § 13

Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych

Określa warunki, które muszą być spełnione, aby zwolnienie z art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b) u.p.d.o.f. mogło zostać zastosowane, w tym wymóg poniesienia kosztów w celu osiągnięcia przychodów.

Pomocnicze

P.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia interpretacji indywidualnej przez WSA.

P.p.s.a. art. 146 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 174

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 184

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej.

P.p.s.a. art. 204

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

P.p.s.a. art. 205

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Ord.pr. art. 14c § 2

Ustawa - Ordynacja podatkowa

k.p. art. 775 § 1

Ustawa Kodeks pracy

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rozróżnienie pojęć 'podróż służbowa' i 'podróż osoby niebędącej pracownikiem' na gruncie art. 21 ust. 1 pkt 16 u.p.d.o.f. • Niewystarczające zbadanie przez organ interpretacyjny przesłanki poniesienia kosztów w celu osiągnięcia przychodów (art. 21 ust. 13 pkt 1 u.p.d.o.f.).

Odrzucone argumenty

Interpretacja pojęcia 'podróży' osoby niebędącej pracownikiem jako tożsamej z 'podróżą służbową'. • Zarzut naruszenia przepisów postępowania dotyczący niewyczerpującego uzasadnienia interpretacji przez organ interpretacyjny.

Godne uwagi sformułowania

Nie można zatem uznać za poprawną takiej wykładni, która prowadzi do ustalenia, że zwroty 'podróż służbowa' oraz 'podróż osoby niebędącej pracownikiem' będą miały to samo znaczenie. • W art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. b) u.p.d.o.f. inaczej, niż w przepisie art. 21 ust. 1 pkt 16 lit. a) u.p.d.o.f. posłużono się terminem 'podróż' bez określenia 'służbowa'. • Sąd pierwszej instancji prawidłowo uznał, że organ interpretacyjny kwestionując w zaskarżonej interpretacji samo odbywanie podróży, nie poddał analizie spełnienia pozostałych przesłanek warunkujących zwolnienie od podatku, wynikających z art. 21 ust. 13 u.p.d.o.f.

Skład orzekający

Tomasz Zborzyński

przewodniczący

Jerzy Płusa

sprawozdawca

Artur Kot

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja rozróżnienia między 'podróżą służbową' a 'podróżą osoby niebędącej pracownikiem' na gruncie przepisów o PIT oraz wymogów formalnych interpretacji indywidualnych."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z kosztami udziału w konferencjach, ale zasady interpretacyjne mają szersze zastosowanie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy powszechnego zagadnienia podatkowego (zwolnienia z PIT) i wyjaśnia subtelne, ale ważne różnice w interpretacji przepisów, co jest cenne dla praktyków prawa podatkowego.

“Podróż służbowa czy zwykła podróż? NSA wyjaśnia, kiedy koszty konferencji są wolne od PIT.”

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst