II FSK 768/18Kara porządkowa wyjazd służbowy usprawiedliwienie
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, który uchylił postanowienie o nałożeniu kary porządkowej na świadka M. K. Skarga kasacyjna opierała się na zarzutach naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej (Op) i Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (ppsa), w tym zarzutu niezastosowania art. 262 § 1 pkt 1 Op, błędnego zastosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ppsa zamiast art. 151 ppsa oraz naruszenia art. 141 § 4 ppsa. Istotą sporu było ustalenie, czy pilny wyjazd służbowy świadka za granicę stanowił uzasadnioną przyczynę niestawiennictwa, wykluczającą nałożenie kary porządkowej. NSA uznał skargę kasacyjną za nieuzasadnioną. Sąd pierwszej instancji prawidłowo uchylił postanowienie o karze porządkowej, ponieważ Dyrektor IAS nie wykazał, że niestawiennictwo świadka było nieusprawiedliwione. Pilny wyjazd służbowy za granicę został uznany za uzasadnioną przyczynę niestawiennictwa w rozumieniu art. 262 § 1 pkt 1 Op. NSA podkreślił, że organ podatkowy powinien był zweryfikować wiarygodność tej informacji, a nie zakładać jej nieuzasadnionego charakteru. Sąd oddalił również zarzuty procesowe, uznając, że uzasadnienie wyroku WSA było zgodne z wymogami ppsa i umożliwiało kontrolę instancyjną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUzasadnienie niestawiennictwa świadka w postępowaniu podatkowym, obowiązek wyjaśniania wątpliwości przez organ, interpretacja art. 262 § 1 pkt 1 Op.
Dotyczy konkretnej sytuacji wyjazdu służbowego i konieczności weryfikacji informacji przez organ.
Zagadnienia prawne (3)
Czy pilny wyjazd służbowy świadka za granicę stanowi uzasadnioną przyczynę niestawiennictwa w rozumieniu art. 262 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, wykluczającą nałożenie kary porządkowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, pilny wyjazd służbowy świadka za granicę stanowi uzasadnioną przyczynę niestawiennictwa, jeśli organ podatkowy nie podważył wiarygodności tej informacji.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 262 § 1 pkt 1 Op wymaga uzasadnionej przyczyny niestawiennictwa. Pilny wyjazd służbowy za granicę jest taką przyczyną. Organ podatkowy powinien był zweryfikować wiarygodność informacji o wyjeździe, a nie zakładać jej nieuzasadnionego charakteru. Informacja o uzasadnionej przyczynie może pochodzić z różnych źródeł, nie tylko od samego ukaranego.
Czy organ podatkowy ma obowiązek przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w celu ustalenia, czy niestawiennictwo świadka było usprawiedliwione, jeśli otrzymał informację o uzasadnionej przyczynie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, jeśli twierdzenia świadka o konieczności nagłego wyjazdu budzą wątpliwości organu co do ich wiarygodności, organ powinien przeprowadzić postępowanie wyjaśniające.
Uzasadnienie
Sąd pierwszej instancji trafnie wskazał, że jeśli twierdzenia świadka o konieczności nagłego wyjazdu budziły wątpliwości organu, należało przeprowadzić postępowanie wyjaśniające. Nałożenie kary porządkowej bez takiego wyjaśnienia stanowi naruszenie przepisów postępowania.
Czy uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną musi spełniać wszystkie wymogi art. 141 § 4 ppsa, czy też może być skoncentrowane na ocenie zarzutów kasacyjnych?
Odpowiedź sądu
W przypadku oddalenia skargi kasacyjnej, uzasadnienie wyroku może być skoncentrowane na ocenie zarzutów skargi kasacyjnej, zgodnie z art. 193 zdanie drugie ppsa.
Uzasadnienie
Przepis art. 193 zdanie drugie ppsa stanowi, że uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Ta regulacja, jako szczególna, wyłącza stosowanie wymogów dotyczących elementów uzasadnienia przewidzianych w art. 141 § 4 ppsa.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (14)
Główne
Op art. 262 § § 1 pkt 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa
Kara porządkowa może być nałożona na świadka, który mimo prawidłowego wezwania nie stawił się osobiście bez uzasadnionej przyczyny. Uzasadnioną przyczyną jest m.in. pilny wyjazd służbowy za granicę.
ppsa art. 174
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
ppsa art. 184
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Oddalenie skargi kasacyjnej.
Pomocnicze
ppsa art. 145 § § 1 pkt 1 lit c)
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zastosowanie tego przepisu przez WSA było zasadne, gdyż postanowienie organu zapadło z naruszeniem przepisów postępowania.
ppsa art. 151
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zastosowanie tego przepisu przez WSA byłoby zasadne, gdyby nie stwierdzono naruszenia przepisów postępowania.
ppsa art. 141 § § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zarzut naruszenia tego przepisu przez WSA był chybiony, gdyż uzasadnienie wyroku spełniało wymogi formalne i umożliwiało kontrolę instancyjną.
Op art. 121 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa
Naruszenie zasady zaufania do organów.
Op art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa
Naruszenie zasady prawdy obiektywnej.
Op art. 187 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa
Naruszenie obowiązku zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego.
ppsa art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres rozpoznania sprawy przez NSA.
ppsa art. 193 § zdanie drugie
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Zakres uzasadnienia wyroku oddalającego skargę kasacyjną.
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu administracyjnym w administracji art. 2 § § 1 pkt 2
Egzekucja administracyjna kary porządkowej.
Op art. 68 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa
Termin wydania postanowienia o nałożeniu kary.
Op art. 70
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa
Termin przedawnienia kary.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Pilny wyjazd służbowy świadka za granicę stanowi uzasadnioną przyczynę niestawiennictwa w rozumieniu art. 262 § 1 pkt 1 Op. • Organ podatkowy powinien był przeprowadzić postępowanie wyjaśniające w celu ustalenia wiarygodności informacji o wyjeździe świadka. • Nałożenie kary porządkowej bez wyjaśnienia wątpliwości co do uzasadnionej przyczyny niestawiennictwa narusza przepisy postępowania.
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia art. 262 § 1 pkt 1 Op, art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ppsa oraz art. 141 § 4 ppsa przez WSA.
Godne uwagi sformułowania
pilny wyjazd służbowy poza granice kraju jako o przyczynie, która skutkowała jego niestawiennictwem na wezwanie • brak "uzasadnionej przyczyny" niestawiennictwa • Sąd pierwszej instancji przyjął wadliwe założenie, że osobą uprawnioną do usprawiedliwienia niestawiennictwa na wezwanie jest wyłącznie osoba wezwana • w ocenie sądu nagły wyjazd za granicę, w ważnej sprawie służbowej jest okolicznością usprawiedliwiającą niestawiennictwo świadka w wyznaczonym terminie
Skład orzekający
Aleksandra Wrzesińska - Nowacka
przewodniczący
Bogdan Lubiński
sędzia
Artur Kot
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie niestawiennictwa świadka w postępowaniu podatkowym, obowiązek wyjaśniania wątpliwości przez organ, interpretacja art. 262 § 1 pkt 1 Op."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnej sytuacji wyjazdu służbowego i konieczności weryfikacji informacji przez organ.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważną zasadę proceduralną dotyczącą kar porządkowych i obowiązku organów wyjaśniania wątpliwości, co jest istotne dla praktyków prawa podatkowego.
“Wyjazd służbowy za granicę usprawiedliwia niestawiennictwo? NSA wyjaśnia zasady nakładania kar porządkowych.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.