II FSK 652/23Oddalenie skargi kasacyjnej podatek dochodowy płatnik
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła odpowiedzialności płatnika (uczelni) za niepobrane zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych z tytułu wypłat stypendium doktorskiego. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił decyzje organów podatkowych, umarzając postępowanie w tej sprawie. Organ podatkowy w skardze kasacyjnej zarzucił sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym błędną wykładnię art. 21 ust. 1 pkt 39 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (u.p.d.o.f.). Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną. Sąd uznał, że choć uzasadnienie wyroku WSA było wadliwe, samo orzeczenie odpowiadało prawu. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, czy uczelnia jako płatnik miała obowiązek pobrania zaliczek. NSA stwierdził, że stypendium doktoranckie, przyznane w ramach programu E. i finansowane przez N., było objęte zwolnieniem podatkowym na mocy art. 21 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.f., ponieważ zasady jego przyznawania zostały zatwierdzone przez ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego. W związku z tym uczelnia nie miała obowiązku obliczania i pobierania zaliczek na podatek. Sąd podkreślił, że odpowiedzialność płatnika wynika z jego własnych działań lub zaniechań w zakresie obowiązków określonych w Ordynacji podatkowej (art. 8 o.p.), a nie z zobowiązania podatnika. NSA odrzucił zarzuty organu dotyczące naruszenia przepisów postępowania i prawa materialnego, uznając, że wykładnia WSA była zbyt rozszerzająca i nie uwzględniała literalnego brzmienia przepisów.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie zakresu odpowiedzialności płatnika podatku dochodowego od osób fizycznych w kontekście zwolnień podatkowych, zwłaszcza w odniesieniu do stypendiów naukowych i interpretacji art. 21 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.f.
Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego ze stypendiami doktoranckimi i ich zwolnieniem z opodatkowania. Interpretacja art. 21 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.f. może być stosowana do innych stypendiów naukowych, pod warunkiem spełnienia wymogów formalnych.
Zagadnienia prawne (2)
Czy uczelnia jako płatnik miała obowiązek pobrania zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych od wypłaconego stypendium doktorskiego, jeśli stypendium to korzystało ze zwolnienia podatkowego na mocy art. 21 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.f.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, uczelnia jako płatnik nie miała obowiązku pobrania zaliczek na podatek dochodowy, ponieważ stypendium doktoranckie było objęte zwolnieniem podatkowym.
Uzasadnienie
Stypendium doktoranckie, którego zasady przyznawania zostały zatwierdzone przez ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego, korzystało ze zwolnienia podatkowego na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.f. W związku z tym uczelnia, jako płatnik, nie miała obowiązku obliczania i pobierania zaliczek na podatek. Odpowiedzialność płatnika dotyczy jego własnych działań, a nie zobowiązania podatnika.
Czy wykładnia art. 21 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.f. dopuszczająca zwolnienie podatkowe dla stypendiów, których zasady przyznawania nie zostały zatwierdzone przez ministra, stanowi naruszenie prawa materialnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, rozszerzająca wykładnia tego przepisu, która nadaje znaczenie umowom niezgodnym z zatwierdzonymi zasadami, jest niedopuszczalna.
Uzasadnienie
Przepis art. 21 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.f. wymaga zatwierdzenia zasad przyznawania stypendiów przez właściwego ministra. Interpretacja, która pomija ten wymóg i opiera się na umowach cywilnoprawnych, jest sprzeczna z literalnym brzmieniem przepisu i stanowi niedopuszczalną wykładnię rozszerzającą.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (24)
Główne
o.p. art. 8
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 30 § 1
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 30 § 3
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 30 § 4
Ordynacja podatkowa
u.p.d.o.f. art. 21 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Zwolnienie dotyczy stypendiów, których zasady przyznawania zostały zatwierdzone przez ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego po zasięgnięciu opinii R. lub przez ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania. Nie obejmuje stypendiów przyznawanych na podstawie umów niezgodnych z zatwierdzonymi zasadami.
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych art. 21 § 1
Zwolnienie dotyczy stypendiów, których zasady przyznawania zostały zatwierdzone przez ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego po zasięgnięciu opinii R. lub przez ministra właściwego do spraw oświaty i wychowania. Nie obejmuje stypendiów przyznawanych na podstawie umów niezgodnych z zatwierdzonymi zasadami.
Pomocnicze
o.p. art. 122
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 187 § 1
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 191
Ordynacja podatkowa
o.p. art. 121 § 1
Ordynacja podatkowa
u.p.d.o.f. art. 35 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa art. 122
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa art. 187 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa art. 191
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa art. 121 § 1
Konstytucja RP art. 84
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 8 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 8 § 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 32 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 70 § 4
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 84
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Argumenty
Skuteczne argumenty
Stypendium doktoranckie korzystało ze zwolnienia podatkowego na mocy art. 21 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.f., ponieważ zasady jego przyznawania zostały zatwierdzone przez ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego. • Uczelnia jako płatnik nie miała obowiązku pobierania zaliczek na podatek dochodowy, gdyż nie istniała podstawa prawna do ich pobrania. • Odpowiedzialność płatnika dotyczy jego własnych działań lub zaniechań, a nie zobowiązania podatnika.
Odrzucone argumenty
Organ podatkowy zarzucił naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego przez WSA, w tym błędną wykładnię art. 21 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.f. • Organ kwestionował ocenę WSA, że organ pominął umowy stypendialne i regulamin przyznawania stypendiów. • Organ twierdził, że WSA błędnie uznał, iż udzielone stypendium podlegało zwolnieniu z opodatkowania.
Godne uwagi sformułowania
Skarga kasacyjna jest bezzasadna a orzeczenie WSA mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu. • Sąd pierwszej instancji błędnie zidentyfikował zasadniczy problem prawny w sprawie. • W myśl art. 8 o.p. z płatnikiem mamy do czynienia jedynie w sytuacji, gdy osoba fizyczna, osoba prawna lub jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej jest obowiązana do obliczenia i pobrania podatku i wpłacenia go we właściwym terminie organowi podatkowemu. • Płatnik odpowiada za własne działanie (bądź zaniechanie działania) związane z wykonywaniem przez niego ustawowych obowiązków (określonych w art. 8 o.p.), a nie za zobowiązanie osoby trzeciej (podatnika). • Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że wykładnia przepisu art. 21 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.f., zaprezentowana w zaskarżonym orzeczeniu, stanowi niedopuszczalną wykładnię rozszerzającą.
Skład orzekający
Małgorzata Wolf- Kalamala
przewodniczący
Maciej Jaśniewicz
sędzia
Paweł Kowalski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie zakresu odpowiedzialności płatnika podatku dochodowego od osób fizycznych w kontekście zwolnień podatkowych, zwłaszcza w odniesieniu do stypendiów naukowych i interpretacji art. 21 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.f."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego ze stypendiami doktoranckimi i ich zwolnieniem z opodatkowania. Interpretacja art. 21 ust. 1 pkt 39 u.p.d.o.f. może być stosowana do innych stypendiów naukowych, pod warunkiem spełnienia wymogów formalnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii odpowiedzialności płatnika i interpretacji przepisów dotyczących zwolnień podatkowych dla stypendiów, co jest istotne dla wielu podmiotów wypłacających świadczenia. Pokazuje, jak kluczowe jest przestrzeganie formalnych wymogów przy stosowaniu ulg podatkowych.
“Czy stypendium doktoranckie zawsze jest zwolnione z podatku? NSA wyjaśnia kluczowe zasady dla płatników.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.