Orzeczenie · 2018-08-30

II FSK 2250/16Skuteczność zajęcia udziałów po zawieszeniu postępowania

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data
2018-08-30
NSAPodatkoweWysokansa
postępowanie egzekucyjnezajęcie udziałówzawieszenie postępowaniaskarga kasacyjnaskuteczność czynnościdoręczenieprawo podatkoweegzekucja administracyjna

Sprawa rozpatrywana przez Naczelny Sąd Administracyjny dotyczyła skuteczności czynności egzekucyjnej polegającej na zajęciu udziałów w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością. Naczelnik Urzędu Skarbowego wszczął postępowanie egzekucyjne i dokonał zajęcia udziałów spółki E. S.A. w innej spółce (P. [...] sp. z o.o.). Spółka E. S.A. wniosła zarzuty w sprawie prowadzenia egzekucji, podnosząc zarzut przedawnienia. Zgodnie z przepisami ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.), wniesienie zarzutów powoduje zawieszenie postępowania egzekucyjnego z mocy prawa (ex lege). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał skargę spółki za uzasadnioną, uchylając postanowienie Ministra Finansów i stwierdzając, że czynność zajęcia udziałów była bezskuteczna, ponieważ nastąpiła po zawieszeniu postępowania. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie momentu dokonania zajęcia. Zgodnie z art. 96j § 2 u.p.e.a., zajęcie udziału jest dokonane z chwilą doręczenia spółce zawiadomienia o zajęciu. W tej sprawie zawiadomienie o zajęciu zostało doręczone spółce P. [...] sp. z o.o. w dniu 30 grudnia 2013 r., podczas gdy postępowanie egzekucyjne zostało zawieszone z dniem 18 grudnia 2013 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną Ministra Finansów, podzielając stanowisko Sądu pierwszej instancji. Sąd podkreślił, że literalna wykładnia art. 96j § 2 u.p.e.a. nie pozostawia wątpliwości co do tego, że skuteczne dokonanie zajęcia następuje z chwilą doręczenia, a nie wysłania zawiadomienia. Ponadto, nawet jeśli organ egzekucyjny wysłał zawiadomienie przed zawieszeniem postępowania, to doręczenie go po zawieszeniu czyni czynność bezskuteczną. Sąd odrzucił również zarzuty dotyczące naruszenia przepisów proceduralnych i ustrojowych, uznając je za niezasadne.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie momentu dokonania czynności egzekucyjnej w postaci zajęcia udziałów w spółce oraz skutków prawnych zawieszenia postępowania egzekucyjnego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji zajęcia udziałów w spółce z o.o. w postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Zagadnienia prawne (2)

Czy czynność zajęcia udziału w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością oraz wierzytelności z tego prawa jest dokonana w dacie wysłania zawiadomienia o zajęciu, czy w dacie otrzymania tego zawiadomienia przez spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością (dłużnika zajętej wierzytelności)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Czynność zajęcia udziału w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością jest dokonana z chwilą doręczenia spółce zawiadomienia o zajęciu, a nie z chwilą jego wysłania.

Uzasadnienie

Przepis art. 96j § 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji jednoznacznie stanowi, że zajęcie jest dokonane z chwilą doręczenia spółce zawiadomienia. Samo wysłanie zawiadomienia przez organ egzekucyjny nie jest wystarczające do uznania czynności za dokonaną.

Czy czynność egzekucyjna dokonana przez organ egzekucyjny po zawieszeniu postępowania egzekucyjnego jest skuteczna?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, czynność egzekucyjna dokonana po zawieszeniu postępowania egzekucyjnego jest bezskuteczna.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 35 § 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zgłoszenie zarzutów w sprawie prowadzenia egzekucji zawiesza postępowanie egzekucyjne z mocy prawa. Wszelkie czynności egzekucyjne podjęte po tym momencie są bezskuteczne, nawet jeśli organ egzekucyjny wysłał zawiadomienie przed zawieszeniem, ale zostało ono doręczone po zawieszeniu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę kasacyjną Ministra Finansów od wyroku WSA w Warszawie. Potwierdzono bezskuteczność czynności zajęcia udziałów w spółce, która nastąpiła po zawieszeniu postępowania egzekucyjnego.

Przepisy (12)

Główne

u.p.e.a. art. 35 § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Zgłoszenie przez zobowiązanego zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej zawiesza postępowanie egzekucyjne z mocy prawa.

u.p.e.a. art. 96j § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Organ egzekucyjny dokonuje zajęcia udziału w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością oraz wierzytelności z tego prawa przez przesłanie do spółki zawiadomienia o zajęciu udziału i wezwanie jej, aby żadnych należności przypadających zobowiązanemu z tytułu zajętego udziału do wysokości egzekwowanej należności wraz z odsetkami z tytułu niezapłacenia należności w terminie i kosztami egzekucyjnymi nie uiszczała zobowiązanemu, lecz należne kwoty przekazała organowi egzekucyjnemu na pokrycie należności.

u.p.e.a. art. 96j § § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Zajęcie udziału oraz wierzytelności z tego prawa jest dokonane z chwilą doręczenia spółce zawiadomienia, o którym mowa w § 1.

p.p.s.a. art. 184

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do oddalenia skargi kasacyjnej.

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 1a § pkt 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Definicja 'czynności egzekucyjnej' jako działań organu egzekucyjnego zmierzających do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego.

u.p.e.a. art. 58 § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Wpływ zawieszenia postępowania egzekucyjnego na dokonane czynności.

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonego aktu lub czynności w przypadku naruszenia przepisów postępowania.

p.p.s.a. art. 141 § § 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Wymagania dotyczące uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.

p.p.s.a. art. 204 § pkt 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa orzekania o kosztach postępowania kasacyjnego.

p.u.s.a. art. 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Zakres kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne.

p.p.s.a. art. 3 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określenie właściwości sądów administracyjnych.

p.p.s.a. art. 3 § § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Określenie katalogu spraw objętych właściwością sądów administracyjnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Czynność zajęcia udziału w spółce jest dokonana z chwilą doręczenia zawiadomienia spółce, a nie jego wysłania. • Czynność egzekucyjna dokonana po zawieszeniu postępowania egzekucyjnego jest bezskuteczna.

Odrzucone argumenty

Argumentacja Ministra Finansów, że czynność egzekucyjna (wysłanie zawiadomienia) została dokonana przed zawieszeniem postępowania, mimo że doręczenie nastąpiło po zawieszeniu. • Zarzuty naruszenia przepisów ustrojowych i proceduralnych p.p.s.a. oraz u.p.e.a. przez WSA.

Godne uwagi sformułowania

zajęcie udziału (...) jest dokonane z chwilą doręczenia spółce zawiadomienia • zawieszenie postępowania egzekucyjnego (...) wywołuje skutek prawny polegający na tym, że do czasu wydania ostatecznego postanowienia w przedmiocie zgłoszonego zarzutu organ egzekucyjny nie może podejmować nowych czynności egzekucyjnych. • czynność tę uznał za bezskuteczną.

Skład orzekający

Aleksandra Wrzesińska-Nowacka

przewodniczący-sprawozdawca

Bogusław Dauter

sędzia

Dominik Gajewski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie momentu dokonania czynności egzekucyjnej w postaci zajęcia udziałów w spółce oraz skutków prawnych zawieszenia postępowania egzekucyjnego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zajęcia udziałów w spółce z o.o. w postępowaniu egzekucyjnym w administracji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa wyjaśnia kluczową kwestię proceduralną w egzekucji administracyjnej – moment skuteczności zajęcia udziałów w spółce i jego związek z zawieszeniem postępowania, co ma istotne znaczenie praktyczne dla przedsiębiorców i ich pełnomocników.

Kiedy zajęcie udziałów w spółce jest skuteczne? NSA rozstrzyga kluczową kwestię w egzekucji administracyjnej.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst