II FSK 220/24Zaliczenie nadpłaty na zaległość podatkową
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną S. K. od wyroku WSA we Wrocławiu, który oddalił skargę na postanowienie Dyrektora IAS we Wrocławiu w przedmiocie zaliczenia nadpłaty w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2021 r. na poczet zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2018 r. Skarżąca zarzucała naruszenie szeregu przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym Ordynacji podatkowej, ustawy o PIT oraz Konstytucji RP, kwestionując istnienie zaległości podatkowej. Sąd pierwszej instancji ustalił, że skarżąca otrzymała zwrot nadpłaty w kwocie 1.112,04 zł na podstawie zeznania podatkowego za 2018 r., a następnie organ odmówił stwierdzenia zwrotu z tytułu ulgi na dzieci, co spowodowało, że wypłacona kwota stała się zaległością podatkową. NSA, mimo wad formalnych skargi kasacyjnej, poddał ją kontroli i uznał, że skarżąca nie wykazała, aby zwrot nadpłaty nastąpił na podstawie wniosku o stwierdzenie nadpłaty wraz z korektą zeznania, a nie na podstawie samego zeznania. W związku z tym, zwrot nadpłaty wykazany w zeznaniu, który okazał się nienależny, został prawidłowo potraktowany jako zaległość podatkowa zgodnie z art. 52 § 2 Ordynacji podatkowej. Sąd oddalił skargę kasacyjną, a także odstąpił od zasądzenia kosztów postępowania ze względu na trudną sytuację materialną skarżącej.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących zaliczania nadpłat na poczet zaległości podatkowych, w szczególności w kontekście zwrotów nadpłat wynikających z zeznań podatkowych, które następnie zostały zakwestionowane.
Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej związanej z ulgą na dzieci i zwrotem nadpłaty wynikającym z zeznania, a nie korekty.
Zagadnienia prawne (2)
Czy zwrot nadpłaty wykazanej w zeznaniu podatkowym, który następnie został zakwestionowany decyzją organu podatkowego (np. z powodu braku podstaw do ulgi), staje się zaległością podatkową podlegającą zaliczeniu na poczet innych zobowiązań?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zwrot nadpłaty wykazanej w zeznaniu podatkowym, który okazał się nienależny w wyniku późniejszej decyzji organu podatkowego, jest traktowany jako zaległość podatkowa zgodnie z art. 52 § 2 Ordynacji podatkowej, co uzasadnia zaliczenie nadpłaty z innego okresu na poczet tej zaległości.
Uzasadnienie
NSA uznał, że zwrot nadpłaty wynikający bezpośrednio z zeznania podatkowego, a nie z korekty złożonej wraz z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty, który następnie został zakwestionowany decyzją organu, staje się zaległością podatkową. W związku z tym, organ podatkowy miał prawo zaliczyć nadpłatę z innego okresu na poczet tej zaległości.
Czy organ podatkowy dokonujący zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowej jest uprawniony do weryfikowania prawidłowości decyzji lub deklaracji, z których wynika zaległość?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ podatkowy dokonujący zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości podatkowej nie jest uprawniony do weryfikowania prawidłowości złożonych przez podatnika deklaracji czy decyzji, z której zaległość wynikała. Postanowienie o zaliczeniu jest czynnością materialno-techniczną potwierdzającą wygaśnięcie zobowiązania.
Uzasadnienie
NSA wyjaśnił, że postępowanie w sprawie zaliczenia nadpłaty na poczet zaległości jest odrębną czynnością materialno-techniczną, która potwierdza wygaśnięcie zobowiązania podatkowego. Organ nie bada w tym trybie zasadności samej zaległości, a jedynie dokonuje rozliczenia kwot.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (21)
Główne
O.p. art. 51 § 1
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 75 § 4
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 73 § 2
Ordynacja podatkowa
pkt 1
O.p. art. 187 § 1
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 52 § 1
Ordynacja podatkowa
pkt 2 lit b, par 2 i par 3
O.p. art. 74a
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 21 § 1
Ordynacja podatkowa
pkt 1 i par 2
O.p. art. 76 § 1
Ordynacja podatkowa
u.p.e.a. art. 15
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.d.o.f. art. 45 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 45cd § 3
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
O.p. art. 2a
Ordynacja podatkowa
zasada in dubio pro tributario
Konstytucja RP art. 32
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Pomocnicze
u.o.r. art. 4 § 3
Ustawa o rachunkowości
pkt 2
u.o.r. art. 14 § 2
Ustawa o rachunkowości
u.o.r. art. 20 § 2
Ustawa o rachunkowości
u.p.d.o.f. art. 27f
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
p.p.s.a. art. 174
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
lit. c
p.p.s.a. art. 207 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zwrot nadpłaty wykazanej w zeznaniu podatkowym, który okazał się nienależny w wyniku późniejszej decyzji organu, jest traktowany jako zaległość podatkowa zgodnie z art. 52 § 2 Ordynacji podatkowej.
Odrzucone argumenty
Argumenty skarżącej dotyczące naruszenia przepisów materialnego i procesowego, w tym błędnej wykładni i zastosowania przepisów Ordynacji podatkowej, ustawy o PIT, Konstytucji RP, ustawy o rachunkowości oraz ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Godne uwagi sformułowania
zwrot nadpłaty wynikał z zeznania podatkowego, a nie z korekty tego zeznania • zwrot nadpłaty wykazana w zeznaniu (a nie w jego korekcie złożonej wraz z wnioskiem o stwierdzenie nadpłaty), to - na podstawie art. 52 § 2 O.p. - jest traktowana jako zaległość podatkowa • zaliczenie nadpłaty na poczet zaległości jest czynnością materialno-techniczną, wygaszającą zobowiązanie podatkowe, a postanowienie jest warunkiem formalnym zaliczenia nadpłaty na poczet zaległych zobowiązań podatkowych.
Skład orzekający
Alicja Polańska
sprawozdawca
Jerzy Płusa
członek
Małgorzata Wolf-Kalamala
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących zaliczania nadpłat na poczet zaległości podatkowych, w szczególności w kontekście zwrotów nadpłat wynikających z zeznań podatkowych, które następnie zostały zakwestionowane."
Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej związanej z ulgą na dzieci i zwrotem nadpłaty wynikającym z zeznania, a nie korekty.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia praktycznego w prawie podatkowym – rozliczania nadpłat i zaległości. Choć nie zawiera nietypowych faktów, jej rozstrzygnięcie ma znaczenie dla podatników.
“Czy zwrot nadpłaty może stać się zaległością? NSA wyjaśnia zasady zaliczania pieniędzy w podatkach.”
Sektor
finanse
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.