II FSK 1617/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną Ministra Finansów od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, który uchylił indywidualną interpretację podatkową dotyczącą zaliczenia zapłaconych odsetek od pożyczki do kosztów uzyskania przychodu. Sprawa wywodziła się z wniosku podatnika K. P., który był wspólnikiem spółki jawnej. Podatnik przeniósł swoje udziały do spółki komandytowo-akcyjnej i zaciągnął pożyczkę na bieżącą działalność spółki jawnej, naliczając i płacąc odsetki z góry. Podatnik uważał, że zapłacone odsetki stanowią koszt uzyskania przychodu w momencie zapłaty. Minister Finansów uznał stanowisko podatnika za nieprawidłowe w zakresie momentu zaliczenia odsetek do kosztów, wskazując na art. 22 ust. 5d ustawy o PIT, który określa dzień poniesienia kosztu jako dzień ujęcia go w księgach rachunkowych. WSA uchylił interpretację, zarzucając organowi naruszenie przepisów proceduralnych i błędne zastosowanie przepisów materialnych. NSA uznał skargę kasacyjną Ministra Finansów za uzasadnioną. Sąd podkreślił, że zarzuty naruszenia przepisów proceduralnych Ordynacji podatkowej nie mogły być skutecznie postawione sądowi I instancji, gdyż te przepisy regulują postępowanie administracyjne, a nie sądowe. NSA zgodził się z Ministrem Finansów co do błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowania art. 23 ust. 1 pkt 32 u.p.d.o.f. oraz odmowy zastosowania art. 22 ust. 5d u.p.d.o.f. przez WSA. Sąd wyjaśnił, że art. 23 ust. 1 pkt 32 u.p.d.o.f. stanowi, że zapłacone odsetki mogą być kosztem uzyskania przychodu, ale to art. 22 ust. 5d u.p.d.o.f. określa moment ich zaliczenia do kosztów – dzień ujęcia w księgach rachunkowych (zasada memoriałowa). NSA uznał, że stan faktyczny przedstawiony we wniosku o interpretację był tożsamy z tym, na którym oparł się organ, a wykładnia przepisów przez WSA była błędna. W konsekwencji NSA uchylił zaskarżony wyrok i oddalił skargę podatnika.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie momentu zaliczenia zapłaconych odsetek od pożyczek do kosztów uzyskania przychodów w podatku dochodowym od osób fizycznych, zgodnie z zasadą memoriałową.
Dotyczy sytuacji, gdy odsetki są zapłacone i ujęte w księgach rachunkowych zgodnie z art. 22 ust. 5d u.p.d.o.f. Nie dotyczy odsetek naliczonych, lecz niezapłaconych.
Zagadnienia prawne (3)
Czy zapłacone skumulowane odsetki od pożyczki stanowią koszt uzyskania przychodu z tytułu działalności gospodarczej w momencie ich zapłaty?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zapłacone odsetki stanowią koszt uzyskania przychodu w momencie ich ujęcia w księgach rachunkowych, zgodnie z zasadą memoriałową.
Uzasadnienie
NSA uznał, że art. 23 ust. 1 pkt 32 u.p.d.o.f. jedynie warunkuje możliwość zaliczenia odsetek do kosztów od ich zapłaty, natomiast art. 22 ust. 5d u.p.d.o.f. określa moment poniesienia kosztu jako dzień ujęcia go w księgach rachunkowych, co jest zgodne z zasadą memoriałową.
Czy organ interpretujący może dokonywać własnych ustaleń w zakresie stanu faktycznego będącego przedmiotem interpretacji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ interpretujący jest związany stanem faktycznym przedstawionym we wniosku.
Uzasadnienie
NSA podzielił stanowisko WSA co do braku możliwości uzupełniania przez organ opisu stanu faktycznego, jednakże uznał, że w tej konkretnej sprawie organ nie dokonał własnych ustaleń, a jedynie dokonał oceny prawnej przedstawionego stanu faktycznego.
Czy zarzut naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej (art. 14b § 3, art. 14c § 1 i 2 w zw. z art. 169 § 1 O.p.) może być skutecznie postawiony sądowi I instancji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, przepisy te mają charakter procesowy i regulują postępowanie administracyjne, a nie sądowe.
Uzasadnienie
NSA wyjaśnił, że przepisy Ordynacji podatkowej dotyczące interpretacji indywidualnych mają charakter procesowy i nie są stosowane przez sądy administracyjne, które kierują się przepisami Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Przepisy (19)
Główne
u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 5d
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Określa dzień poniesienia kosztu uzyskania przychodów jako dzień ujęcia kosztu w księgach rachunkowych.
u.p.d.o.f. art. 23 § ust. 1 pkt 32
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Stanowi, że nie uważa się za koszty uzyskania przychodów naliczonych, lecz niezapłaconych albo umorzonych odsetek od zobowiązań, w tym również od pożyczek (kredytów).
Pomocnicze
u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 5c
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
p.p.s.a. art. 146 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 152
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § pkt 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 176
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 183 § § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 188
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 203 § pkt 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
O.p. art. 14b § § 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 14c § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 14c § § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 14h
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 121 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
O.p. art. 169 § § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zarzut naruszenia prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 23 ust. 1 pkt 32 u.p.d.o.f. oraz odmowę zastosowania art. 22 ust. 5d u.p.d.o.f. • Zarzut naruszenia przepisów procesowych Ordynacji podatkowej (art. 14b § 3, art. 14c § 1 i 2 w zw. z art. 169 § 1 O.p.) przez Sąd I instancji, który błędnie uznał te przepisy za mające zastosowanie do postępowania sądowego.
Odrzucone argumenty
Argumentacja WSA, że organ interpretacyjny dokonał własnych ustaleń stanu faktycznego i naruszył przepisy proceduralne.
Godne uwagi sformułowania
nie można jednocześnie twierdzić, że uznanie ich za koszt nadający się do rozliczenia w rachunku podatkowym następuje na podstawie przepisu art. 22 ust. 5d u.p.d.o.f., który wprowadza zasadę memoriałową do rozliczania kosztów uzyskania przychodów. • Przepis art. 23 ust. 1 pkt 23 u.p.do.f. stanowi pozytywną podstawę zaliczenia naliczonych odsetek do kosztów uzyskania przychodów, zaś przepis art. 22 ust. 5d określa moment, w którym odsetki, uznane za koszt uzyskania przychodów, mogą być ujęte w kosztach uzyskania przychodu.
Skład orzekający
Anna Dumas
sędzia
Bogusław Woźniak
sprawozdawca
Tomasz Zborzyński
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie momentu zaliczenia zapłaconych odsetek od pożyczek do kosztów uzyskania przychodów w podatku dochodowym od osób fizycznych, zgodnie z zasadą memoriałową."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy odsetki są zapłacone i ujęte w księgach rachunkowych zgodnie z art. 22 ust. 5d u.p.d.o.f. Nie dotyczy odsetek naliczonych, lecz niezapłaconych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy kluczowego zagadnienia podatkowego - momentu zaliczenia odsetek od pożyczek do kosztów uzyskania przychodów, co ma bezpośrednie przełożenie na praktykę wielu przedsiębiorców i ich doradców podatkowych.
“Kiedy odsetki od pożyczki stają się kosztem? NSA wyjaśnia kluczową zasadę memoriałową.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.