II FSK 148/26Koszty uzyskania przychodu przekształcenie spółki kapitałowej
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, uznając, że kosztem uzyskania przychodów z odpłatnego zbycia akcji objętych wskutek przekształcenia spółki z o.o. w spółkę akcyjną jest wartość bilansowa spółki z dnia ustania jej bytu prawnego. Sąd pierwszej instancji powołał się na jednolitą linię orzeczniczą NSA, zgodnie z którą wartość historycznych wydatków na udziały w spółce z o.o. ulega "dezaktualizacji" w momencie przekształcenia. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną Dyrektora IAS, uznał ją za zasadną. Sąd NSA stwierdził, że art. 23 ust. 1 pkt 38 u.p.d.o.f. odnosi się do wydatków faktycznie poniesionych na objęcie lub nabycie udziałów/akcji i nie przewiduje ustalania kosztów na podstawie wartości bilansowej spółki. Przekształcenie spółki kapitałowej w inną spółkę kapitałową nie wiąże się z poniesieniem przez wspólnika nowych wydatków ani powstaniem nowego kosztu podatkowego. Zasada kontynuacji oznacza zachowanie ciągłości prawnej i obowiązków, w tym poniesionych przez wspólnika nakładów finansowych. NSA podkreślił, że wartość bilansowa jest kategorią rachunkową, a nie wydatkiem, i jej utożsamianie z kosztem uzyskania przychodu prowadziłoby do zatarcia granicy między sytuacją majątkową spółki a sytuacją podatkową wspólnika. Sąd NSA uchylił wyrok WSA i oddalił skargę, zasądzając koszty postępowania kasacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalanie kosztów uzyskania przychodu ze zbycia akcji powstałych w wyniku przekształcenia spółki kapitałowej, interpretacja art. 23 ust. 1 pkt 38 u.p.d.o.f. w kontekście przekształceń spółek.
Dotyczy wyłącznie przekształcenia spółki kapitałowej w inną spółkę kapitałową. Nie dotyczy przekształceń spółek osobowych w kapitałowe, gdzie zasady mogą być inne.
Zagadnienia prawne (1)
Jak należy ustalić koszty uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia akcji spółki akcyjnej powstałej w wyniku przekształcenia spółki z ograniczoną odpowiedzialnością, w szczególności czy kosztem jest wartość bilansowa spółki z dnia przekształcenia, czy historyczne wydatki na objęcie udziałów w spółce przekształcanej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Kosztem uzyskania przychodu z odpłatnego zbycia akcji powstałych z przekształcenia spółki z o.o. są wyłącznie historyczne wydatki poniesione na objęcie udziałów w spółce z o.o., a nie wartość bilansowa spółki z dnia przekształcenia.
Uzasadnienie
NSA uznał, że art. 23 ust. 1 pkt 38 u.p.d.o.f. odnosi się do faktycznie poniesionych wydatków, a nie wartości bilansowej. Przekształcenie spółki kapitałowej nie generuje nowego kosztu podatkowego po stronie wspólnika, a zasada kontynuacji utrzymuje historyczną wartość wydatków.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (19)
Główne
u.p.d.o.f. art. 23 § 1 pkt 38
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
Nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wydatków na objęcie lub nabycie udziałów albo akcji, przy czym wydatki te stają się kosztem uzyskania przychodów z chwilą odpłatnego zbycia tych udziałów albo akcji. Interpretacja NSA wskazuje, że kosztem są wyłącznie historyczne wydatki, a nie wartość bilansowa spółki z dnia przekształcenia.
Pomocnicze
u.p.d.o.f. art. 22 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 9 § 1
Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.r.
Ustawa o rachunkowości
Wspomniana w kontekście wartości bilansowej jako kategorii rachunkowej.
k.s.h. art. 577 § 1
Kodeks spółek handlowych
Dotyczy przekształcenia jednej spółki kapitałowej w inną spółkę kapitałową.
k.s.h. art. 552
Kodeks spółek handlowych
Z dniem przekształcenia spółka przekształcana przestaje istnieć.
k.s.h. art. 553 § 1
Kodeks spółek handlowych
Spółce przekształconej przysługują wszystkie prawa i obowiązki spółki przekształcanej (zasada kontynuacji).
k.s.h. art. 553 § 3
Kodeks spółek handlowych
Wspólnicy spółki przekształcanej uczestniczący w przekształceniu stają się z dniem przekształcenia wspólnikami spółki przekształconej.
O.p. art. 93a § 1 pkt 1
Ordynacja podatkowa
Dotyczy sukcesji praw i obowiązków podatkowych.
P.p.s.a. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 135
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 134 § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 141 § 4
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Wymagania dotyczące uzasadnienia wyroku sądu administracyjnego.
P.p.s.a. art. 153
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 188
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 203 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 205 § 2
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności radców prawnych art. 14 § 1 pkt 1 lit. a) i pkt 2 lit. b)
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kosztem uzyskania przychodu ze zbycia akcji powstałych z przekształcenia spółki z o.o. są historyczne wydatki na objęcie udziałów, a nie wartość bilansowa spółki z dnia przekształcenia. • Przekształcenie spółki kapitałowej w inną spółkę kapitałową nie powoduje powstania nowego kosztu podatkowego po stronie wspólnika. • Zasada kontynuacji oznacza zachowanie ciągłości prawnej i obowiązków, w tym poniesionych przez wspólnika nakładów finansowych.
Odrzucone argumenty
Kosztem uzyskania przychodu ze zbycia akcji powstałych z przekształcenia spółki z o.o. jest wartość bilansowa spółki z dnia przekształcenia. • Wartość historycznych wydatków na udziały w spółce z o.o. ulega "dezaktualizacji" w momencie przekształcenia.
Godne uwagi sformułowania
nie sposób utożsamiać w takim przypadku wydatku z wartością bilansową majątku spółki istniejącą na określony dzień • wartość bilansowa jest bowiem kategorią rachunkową, odzwierciedlającą sytuację majątkową osoby prawnej. Nie oznacza ona poniesienia przez wspólnika jakiegokolwiek nowego ciężaru ekonomicznego. • zasada kontynuacji przemawia za zachowaniem historycznej wartości wydatków poniesionych przez wspólnika na nabycie udziałów w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością. • nie można podzielić stanowiska Sądu pierwszej instancji, że metoda bilansowa stanowi prawidłowy sposób ustalenia kosztów uzyskania przychodów w okolicznościach niniejszej sprawy.
Skład orzekający
Artur Kot
sędzia
Bogusław Woźniak
sprawozdawca
Maciej Jaśniewicz
przewodniczący
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie kosztów uzyskania przychodu ze zbycia akcji powstałych w wyniku przekształcenia spółki kapitałowej, interpretacja art. 23 ust. 1 pkt 38 u.p.d.o.f. w kontekście przekształceń spółek."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie przekształcenia spółki kapitałowej w inną spółkę kapitałową. Nie dotyczy przekształceń spółek osobowych w kapitałowe, gdzie zasady mogą być inne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia podatkowego związanego z przekształceniami spółek, które ma bezpośrednie przełożenie na praktykę biznesową i doradztwo podatkowe.
“Przekształcasz spółkę? Uważaj na koszty uzyskania przychodu – NSA wyjaśnia, co się liczy!”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.