II FSK 1205/21Oddalenie skargi kasacyjnej podatek dochodowy karta podatkowa
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuNaczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną G. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, który utrzymał w mocy decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie dotyczącą podatku dochodowego od osób fizycznych za 2014 r. Skarżąca, która w 2014 r. błędnie uważała się za uprawnioną do opodatkowania w formie karty podatkowej, nie prowadziła księgi przychodów i rozchodów. Po stwierdzeniu wygaśnięcia decyzji o karcie podatkowej, organy podatkowe nie określiły podstawy opodatkowania w drodze oszacowania, co było przedmiotem sporu. Skarżąca zarzucała sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym art. 23 § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej oraz art. 24b ust. 1 ustawy o PIT. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, stwierdzając, że możliwe jest odstąpienie od oszacowania podstawy opodatkowania na podstawie art. 23 § 2 Ordynacji podatkowej, nawet w przypadku utraty prawa do karty podatkowej. Sąd podkreślił, że przepisy Ordynacji podatkowej, w tym art. 23 § 2, muszą być stosowane łącznie z przepisami ustawy o PIT, a ewidencja VAT może stanowić podstawę do ustalenia podstawy opodatkowania. Sąd odrzucił również zarzuty dotyczące kosztów uzyskania przychodów i amortyzacji, uznając je za niezasadne.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o PIT dotyczących szacowania podstawy opodatkowania, możliwości odstąpienia od szacowania, wykorzystania ewidencji VAT jako księgi podatkowej oraz zasad uwzględniania kosztów uzyskania przychodów i amortyzacji po utracie prawa do karty podatkowej.
Dotyczy specyficznej sytuacji podatnika, który utracił prawo do karty podatkowej i nie prowadził księgi przychodów i rozchodów.
Zagadnienia prawne (3)
Czy w przypadku utraty prawa do opodatkowania w formie karty podatkowej, a następnie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji w tym zakresie, możliwe jest odstąpienie od określenia podstawy opodatkowania w drodze oszacowania na podstawie art. 23 § 2 Ordynacji podatkowej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, możliwe jest odstąpienie od oszacowania podstawy opodatkowania na podstawie art. 23 § 2 Ordynacji podatkowej, nawet jeśli podatnik utracił prawo do karty podatkowej.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 23 § 2 Ordynacji podatkowej nie jest wyłączony w przypadku utraty prawa do karty podatkowej i może być stosowany łącznie z art. 24b ust. 1 ustawy o PIT. Podkreślono, że szacowanie ma charakter wyjątkowy i powinno być stosowane tylko wtedy, gdy ustalenie dochodu w inny sposób jest absolutnie niemożliwe.
Czy ewidencja prowadzona na potrzeby podatku od towarów i usług może stanowić podstawę do ustalenia podstawy opodatkowania w podatku dochodowym od osób fizycznych, jeśli podatnik nie prowadził księgi przychodów i rozchodów?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, ewidencja VAT może stanowić księgę podatkową w rozumieniu art. 23 § 1 Ordynacji podatkowej i być wykorzystana do ustalenia podstawy opodatkowania w podatku dochodowym od osób fizycznych, jeśli zawiera niezbędne dane dotyczące przychodów i kosztów.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że pojęcie 'księgi podatkowe' w art. 23 § 1 Ordynacji podatkowej jest szerokie i obejmuje ewidencję VAT, która może dostarczyć danych niezbędnych do określenia dochodu, zwłaszcza gdy uzupełniona jest innymi dowodami.
Czy podatnik opodatkowany kartą podatkową, który utracił prawo do tej formy opodatkowania, może uwzględnić odpisy amortyzacyjne w kosztach uzyskania przychodów po zmianie formy opodatkowania na zasady ogólne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, odpisy amortyzacyjne mogą być uwzględnione jako koszty uzyskania przychodów od momentu zmiany formy opodatkowania na zasady ogólne, ponieważ składniki majątku nie stanowiły środków trwałych w okresie opodatkowania kartą podatkową.
Uzasadnienie
Sąd podzielił pogląd, że obowiązek wynikający z art. 22n ust. 5 i 6 ustawy o PIT nie istnieje w przypadku zmiany formy opodatkowania z karty podatkowej na zasady ogólne, gdyż składniki majątku nie były traktowane jako środki trwałe w okresie stosowania karty podatkowej.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (27)
Główne
o.p. art. 23 § § 1 pkt 3
Ustawa - Ordynacja podatkowa
o.p. art. 23 § § 2
Ustawa - Ordynacja podatkowa
u.p.d.o.f. art. 9 § ust. 2
Ustawa - o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 24
Ustawa - o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 25
Ustawa - o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 4
Ustawa - o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 6b
Ustawa - o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 24b § ust. 1
Ustawa - o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 26 § ust. 1
Ustawa - o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.z.p.d.o.f. art. 24 § ust. 1
Ustawa - o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne
u.p.d.o.f. art. 22n § ust. 5
Ustawa - o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 22n § ust. 6
Ustawa - o podatku dochodowym od osób fizycznych
Pomocnicze
p.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174 § pkt 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
o.p. art. 23 § § 1
Ustawa - Ordynacja podatkowa
o.p. art. 180 § § 1
Ustawa - Ordynacja podatkowa
o.p. art. 181
Ustawa - Ordynacja podatkowa
o.p. art. 40 § § 2
Ustawa - Ordynacja podatkowa
u.p.d.o.f. art. 22 § ust. 8
Ustawa - o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 22a
Ustawa - o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 22o
Ustawa - o podatku dochodowym od osób fizycznych
p.p.s.a. art. 153
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 174
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 184
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 182 § § 2
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Odrzucone argumenty
Naruszenie przepisów postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a.) poprzez nieuprawnione zaaprobowanie odmowy określenia podstawy opodatkowania w drodze oszacowania. • Naruszenie przepisów prawa materialnego (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a.) poprzez niewłaściwe zastosowanie art. 9 ust. 2, art. 22 ust. 4, art. 22 ust. 6b, art. 24b ust. 1, art. 26 ust. 1 u.p.d.o.f. • Naruszenie art. 24 ust. 1 u.z.p.d.o.f. oraz art. 22n ust. 5 i 6 u.p.d.o.f. poprzez wyrażenie poglądu prawnego o obowiązku gromadzenia dowodów kosztów uzyskania przychodów przez podatnika opłacającego kartę podatkową.
Godne uwagi sformułowania
możliwe jest jednak, przy spełnieniu warunków z art.23 § 2 o.p., odstąpienie od oszacowania. • Stosowanie tego przepisu nie zostało wyłączone w odniesieniu do podatników, którzy utracili prawo do opodatkowania w formie karty podatkowej. • Przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie rozstrzygają autonomicznie zasad ustalania podstawy opodatkowania w sytuacji zaniedbania przez podatnika obowiązków w zakresie dokumentowania zdarzeń gospodarczych i konieczne jest stosowanie tych przepisów łącznie z odpowiednimi przepisami Ordynacji podatkowej, w tym z art. 23 § 2 o.p. • Ewidencja prowadzona na potrzeby podatku od towarów i usług dowód taki może stanowić jako jedna z ksiąg podatkowych, a zatem może być wykorzystana przy określaniu podstawy opodatkowania w podatku dochodowym od osób fizycznych w takim zakresie, w jakim zawiera informacje niezbędne dla określenia dochodu, a więc dane dotyczące zarówno przychodów, jak i kosztów uzyskania przychodów. • Karta podatkowa odpowiada cechom klasycznego ryczałtu w postępowaniu podatkowym, jej wymiar dokonywany jest bowiem w oderwaniu od przychodów, kosztów ich uzyskania i dochodów, a zależy od znamion zewnętrznych.
Skład orzekający
Aleksandra Wrzesińska-Nowacka
przewodniczący-sprawozdawca
Małgorzata Wolf-Kalamala
członek
Sylwester Golec
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej i ustawy o PIT dotyczących szacowania podstawy opodatkowania, możliwości odstąpienia od szacowania, wykorzystania ewidencji VAT jako księgi podatkowej oraz zasad uwzględniania kosztów uzyskania przychodów i amortyzacji po utracie prawa do karty podatkowej."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji podatnika, który utracił prawo do karty podatkowej i nie prowadził księgi przychodów i rozchodów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy częstego problemu podatników, którzy tracą prawo do preferencyjnych form opodatkowania i muszą rozliczać się na zasadach ogólnych, co wiąże się z koniecznością prowadzenia ksiąg i dokumentowania kosztów.
“Utrata karty podatkowej: czy można uniknąć szacowania dochodu i jak rozliczyć koszty?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.