II Ca 488/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Piotrkowie Trybunalskim rozpoznał apelację wnioskodawców I. S. i W. S. od postanowienia Sądu Rejonowego w Bełchatowie w sprawie o rozgraniczenie nieruchomości. Sąd Rejonowy dokonał rozgraniczenia nieruchomości położonych w miejscowości A., gmina B., ustalając przebieg granicy wzdłuż linii wskazanej na mapie biegłego geodety, co miało uwzględniać zasiedzenie przygranicznego pasa gruntu przez uczestnika B. R. Sąd Rejonowy oparł swoje rozstrzygnięcie na art. 153 k.c., stwierdzając, że granica powinna być ustalona według ostatniego spokojnego stanu posiadania lub według wszelkich okoliczności, jeśli stanu prawnego nie można stwierdzić. W tej sprawie Sąd uznał, że doszło do zasiedzenia przygranicznego pasa gruntu przez uczestnika i jego poprzedników prawnych, co stworzyło nowy stan prawny. Wnioskodawcy zarzucili w apelacji naruszenie przepisów postępowania (art. 233 i 328 § 2 kpc) poprzez dowolną ocenę dowodów i nieuwzględnienie charakteru posiadania, a także naruszenie prawa materialnego (art. 172 § 1 kc) w zakresie przesłanek zasiedzenia. Sąd Okręgowy uznał apelację za oczywiście nieuzasadnioną. Stwierdził, że Sąd Rejonowy wyczerpująco zebrał i ocenił materiał dowodowy, a ustalenia faktyczne są prawidłowe i nie budzą wątpliwości. Podkreślono, że obie strony były przekonane o zgodności stanu posiadania ze stanem prawnym, a budowa budynków w granicy odbywała się za zgodą sąsiadów. Sąd Okręgowy potwierdził, że zasiedzenie nastąpiło, czy to w 1989 r. (przy dobrej wierze) czy najpóźniej w 2009 r. (przy doliczeniu czasu posiadania poprzednika prawnego i złej wierze), co stworzyło nowy stan prawny. W związku z tym, apelacja została oddalona, a wnioskodawcy obciążeni kosztami postępowania odwoławczego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaUstalanie granic nieruchomości w oparciu o zasiedzenie i stan posiadania, gdy stan prawny jest niejasny lub sprzeczny z faktycznym władaniem.
Każda sprawa o rozgraniczenie ma specyficzny stan faktyczny; kluczowe jest udowodnienie samoistnego, ciągłego posiadania i dobrej/złej wiary.
Zagadnienia prawne (3)
Jak ustalić granicę między nieruchomościami, gdy stan prawny jest sporny, a istnieje długoletni stan posiadania?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Granicę należy ustalić według ostatniego spokojnego stanu posiadania, a jeśli to niemożliwe, według wszelkich okoliczności, z uwzględnieniem dopuszczalności zasiedzenia.
Uzasadnienie
Sąd analizuje kryteria z art. 153 k.c., wskazując na pierwszeństwo ustalenia granicy według stanu prawnego, ale dopuszczając ustalenie według stanu posiadania lub okoliczności, jeśli stan prawny nie jest jasny lub uległ zmianie np. przez zasiedzenie.
Czy spełnione zostały przesłanki zasiedzenia przygranicznego pasa gruntu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, przesłanki zasiedzenia zostały spełnione, zarówno przy założeniu dobrej wiary (po 10 latach), jak i złej wiary (po 30 latach), uwzględniając posiadanie samoistne i ciągłe.
Uzasadnienie
Sąd ocenił, że posiadanie pasa gruntu przez uczestnika i jego poprzedników było samoistne, ciągłe i miało charakter dobrej wiary (przekonanie o zgodności ze stanem prawnym), co doprowadziło do zasiedzenia już w 1989 r. Alternatywnie, nawet przy złej wierze, zasiedzenie nastąpiło najpóźniej w 2009 r. (po 30 latach).
Czy ocena dowodów przez Sąd Rejonowy w zakresie charakteru posiadania i dobrej wiary była prawidłowa?
Odpowiedź sądu
Tak, ocena dowodów przez Sąd Rejonowy była prawidłowa, wszechstronna i zgodna z zasadami logiki oraz doświadczenia życiowego.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy uznał, że Sąd Rejonowy prawidłowo ocenił materiał dowodowy, w tym zeznania świadków i przyznania stron, co doprowadziło do trafnych ustaleń faktycznych dotyczących samoistnego i ciągłego posiadania spornego pasa gruntu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| I. S. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| W. S. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| B. R. | osoba_fizyczna | uczestnik |
Przepisy (11)
Główne
k.c. art. 153
Kodeks cywilny
Określa kryteria ustalania granic nieruchomości: stan prawny, ostatni spokojny stan posiadania, wszelkie okoliczności z ewentualną dopłatą.
k.c. art. 172 § § 1
Kodeks cywilny
Określa przesłanki nabycia własności przez zasiedzenie po 20 latach posiadania samoistnego w dobrej wierze.
k.c. art. 172 § § 2
Kodeks cywilny
Określa przesłanki nabycia własności przez zasiedzenie po 30 latach posiadania samoistnego, nawet w złej wierze.
Pomocnicze
k.c. art. 336
Kodeks cywilny
Definicja posiadania samoistnego jako faktycznego władztwa nad rzeczą w zakresie prawa własności.
k.c. art. 176
Kodeks cywilny
Możliwość doliczenia czasu posiadania poprzednika prawnego do okresu zasiedzenia.
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Dotyczy stosowania przepisów k.p.c. do postępowań nieprocesowych.
k.p.c. art. 233
Kodeks postępowania cywilnego
Zasady oceny dowodów przez sąd.
k.p.c. art. 328 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Wymogi formalne uzasadnienia orzeczenia.
k.p.c. art. 520 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada ponoszenia kosztów przez każdego uczestnika w sprawach nieprocesowych.
k.p.c. art. 520 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Zasada obciążenia kosztami strony przegrywającej w sprawach nieprocesowych, gdy stanowiska były przeciwstawne.
k.p.c. art. 385
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna oddalenia apelacji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zasiedzenie przygranicznego pasa gruntu przez uczestnika i jego poprzedników prawnych. • Posiadanie samoistne i ciągłe spornego pasa gruntu. • Dobra wiara posiadaczy, wynikająca z przekonania o zgodności stanu posiadania ze stanem prawnym. • Prawidłowa ocena dowodów przez Sąd Rejonowy.
Odrzucone argumenty
Naruszenie art. 233 kpc przez dowolną ocenę dowodów. • Naruszenie art. 328 § 2 kpc przez niewłaściwe uzasadnienie. • Naruszenie art. 172 § 1 kc przez błędne przyjęcie przesłanek zasiedzenia.
Godne uwagi sformułowania
Granice gruntów stały się sporne, a stanu prawnego nie można stwierdzić, ustala się granice według ostatniego spokojnego stanu posiadania. • Wnioskodawcy dowiedzieli się dopiero w 2013 r. o tym, że granica ewidencyjna przebiega znacznie na wschód od wschodnich ścian ich budynków. • Matka wnioskodawczyni również nie zdawała sobie sprawy aż do 2013 r., że granica ewidencyjna przebiega odmiennie niż faktyczna na gruncie. • Granica na gruncie wyznaczona zakresem korzystania z działek istnieje w tym samym miejscu od kilkudziesięciu lat. • Wnioskodawcy zwracała się do uczestnika o zgodę na postawienie budynków w granicy, a zatem uważała uczestnika za właściciela pasa gruntu. • Apelacja jest oczywiście nieuzasadniona albowiem wszystkie podniesione w niej zarzuty nie są trafne. • Stan faktyczny jest wyjątkowo oczywisty. • Rzeczywiście w sprawie tej była taka sytuacja, ze żadna ze stron nie wiedziała jak przebiega granica według danych ewidencyjnych i strony były przekonane, że stan posiadania przez nie sąsiadujących ze sobą nieruchomości odpowiada temu stanowi prawnemu.
Skład orzekający
Paweł Hochman
przewodniczący
Stanisław Łęgosz
sędzia
Grzegorz Ślęzak
sędzia sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Ustalanie granic nieruchomości w oparciu o zasiedzenie i stan posiadania, gdy stan prawny jest niejasny lub sprzeczny z faktycznym władaniem."
Ograniczenia: Każda sprawa o rozgraniczenie ma specyficzny stan faktyczny; kluczowe jest udowodnienie samoistnego, ciągłego posiadania i dobrej/złej wiary.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak długoletnie, nieformalne ustalenia graniczne między sąsiadami mogą prowadzić do zmiany stanu prawnego nieruchomości poprzez zasiedzenie, co jest częstym problemem praktycznym.
“Sąsiedzka zgoda na budowę domu zmieniła granicę działki? Sąd rozstrzyga o zasiedzeniu pasa gruntu.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.