II Ca 238/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Okręgowy w Świdnicy, rozpoznając sprawę z wniosku Gminy Ł. o wpis hipoteki przymusowej, na skutek apelacji (...) Spółki Akcyjnej, zmienił zaskarżone postanowienie Sądu Rejonowego. Sąd Rejonowy utrzymał w mocy wpis hipoteki przymusowej, ograniczając swoją kognicję do badania wniosku i dołączonych dokumentów oraz treści księgi wieczystej, uznając, że nie jest możliwe badanie dopuszczalności wpisu w kontekście już ustanowionych hipotek na innych nieruchomościach dłużnika. Uczestniczka postępowania zarzuciła naruszenie art. 626^8 § 2 kpc oraz przepisów ustawy o księgach wieczystych i hipotece, wskazując na zwielokrotnienie zabezpieczenia tej samej wierzytelności. Sąd Okręgowy podzielił stanowisko skarżącej, podkreślając, że choć sąd wieczystoksięgowy bada głównie formalną stronę wniosku, ma obowiązek zbadać również skuteczność materialną czynności prawnej i nie może dopuścić do wpisu sprzecznego z prawem lub faktami znanymi urzędowo. Sąd wskazał, że wpis hipoteki przymusowej na innej nieruchomości dłużnika, zabezpieczającej te same wierzytelności, został już dokonany i uprawomocniony. Zgodnie z art. 111^1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece, łączne obciążenie kilku nieruchomości hipoteką przymusową jest niedopuszczalne, chyba że spełnione są określone przesłanki, czego w tej sprawie nie stwierdzono. Wobec braku przesłanek do ustanowienia hipoteki łącznej oraz braku repartycji zabezpieczenia, Sąd Okręgowy uchylił wpis referendarza sądowego i oddalił wniosek, zasądzając jednocześnie koszty postępowania apelacyjnego od wnioskodawczyni na rzecz uczestniczki.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: Wysokainterpretacja przepisów dotyczących postępowania wieczystoksięgowego, dopuszczalności wpisu hipoteki przymusowej, zwielokrotnienia zabezpieczenia wierzytelności oraz zasad stosowania art. 626^8 § 2 kpc i art. 111^1 u.k.w.h.
Dotyczy specyficznej sytuacji wpisu hipoteki przymusowej na nieruchomościach, gdy ta sama wierzytelność jest już zabezpieczona na innych nieruchomościach dłużnika.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sąd w postępowaniu wieczystoksięgowym może badać dopuszczalność wpisu hipoteki przymusowej w kontekście już istniejących zabezpieczeń tej samej wierzytelności na innych nieruchomościach dłużnika?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd ma obowiązek zbadać nie tylko formalną stronę wniosku, ale również skuteczność materialną czynności prawnej i nie może dopuścić do wpisu sprzecznego z prawem lub faktami znanymi urzędowo, w tym zwielokrotnienia zabezpieczenia tej samej wierzytelności bez spełnienia przesłanek hipoteki łącznej lub repartycji.
Uzasadnienie
Sąd wieczystoksięgowy bada treść wniosku, dokumentów i księgi wieczystej, ale ma też obowiązek zapobiegać wadliwym wpisom. Niedopuszczalne jest wielokrotne zabezpieczanie tej samej wierzytelności na różnych nieruchomościach bez spełnienia wymogów prawnych, co stanowi naruszenie zasady szczegółowości hipoteki.
Czy dopuszczalne jest zwielokrotnienie zabezpieczenia tej samej wierzytelności poprzez wpis hipotek przymusowych na kilku nieruchomościach dłużnika bez spełnienia przesłanek hipoteki łącznej lub dokonania repartycji zabezpieczenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, łączne obciążenie kilku nieruchomości hipoteką przymusową jest niedopuszczalne, chyba że spełnione są określone w ustawie przesłanki (np. hipoteka łączna) lub wierzyciel dokona repartycji zabezpieczenia między nieruchomościami.
Uzasadnienie
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece nie zezwala na wielokrotne zabezpieczanie tej samej wierzytelności na różnych nieruchomościach, jeśli nie są spełnione warunki dla hipoteki łącznej lub nie dokonano podziału zabezpieczenia. Wniosek o taki wpis podlega oddaleniu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Gmina Ł. | instytucja | wnioskodawczyni |
| (...) Spółka Akcyjna | spółka | uczestniczka postępowania |
Przepisy (9)
Główne
u.k.w.h. art. 110^1
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Wierzyciel może żądać wpisu hipoteki przymusowej na sumę nie wyższą niż wynikająca z dokumentu stanowiącego podstawę wpisu, a w przypadku braku określenia sumy, nie może ona przewyższać więcej niż o połowę zabezpieczonej wierzytelności wraz z odsetkami.
u.k.w.h. art. 111^1
Ustawa o księgach wieczystych i hipotece
Łączne obciążenie kilku nieruchomości hipoteką przymusową jest niedopuszczalne, chyba że nieruchomości są już obciążone hipoteką łączną albo stanowią własność dłużników solidarnych. Podział zabezpieczenia między nieruchomości zależy od uznania wierzyciela.
Pomocnicze
k.p.c. art. 626^8 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Zakres kognicji sądu rozpoznającego wniosek o wpis ogranicza się do badania treści i formy wniosku, dołączonych dokumentów oraz treści księgi wieczystej, jednakże sąd ma obowiązek zbadać również skuteczność materialną czynności prawnej i okoliczności znane mu urzędowo.
k.p.c. art. 626^9
Kodeks postępowania cywilnego
Wniosek o wpis podlega oddaleniu, jeśli narusza przepisy prawa, w tym zasady dotyczące zabezpieczenia wierzytelności.
k.p.c. art. 386 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Podstawa prawna do zmiany zaskarżonego postanowienia przez sąd drugiej instancji.
k.p.c. art. 13 § § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Stosowanie przepisów o postępowaniu procesowym do innych postępowań.
k.p.c. art. 626^1 § § 1
Kodeks postępowania cywilnego
Postępowanie wieczystoksięgowe.
k.p.c. art. 518^1 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Rozpoznanie apelacji od postanowienia.
k.p.c. art. 520 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania w przypadku zmiany postanowienia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Naruszenie art. 626^8 § 2 kpc poprzez błędne ograniczenie kognicji sądu. • Naruszenie art. 110^1, 109 ust. 1 w zw. z art. 68 ust. 2 oraz art. 69 u.k.w.h. poprzez dopuszczenie zwielokrotnienia zabezpieczenia tej samej wierzytelności.
Godne uwagi sformułowania
nie jest możliwe orzekanie na podstawie dokumentów niedołączonych do wniosku lub prowadzenie postępowania dowodowego w celu ustalenia rzeczywistego stanu prawnego nieruchomości • nie można dopuścić do wpisu wtedy, gdy sprzeciwiają się temu fakty powszechnie znane lub znane mu urzędowo • nie można tracić z pola widzenia, że niekiedy wpis do księgi ma charakter konstytutywny i byłoby sprzeczne z ekonomią procesową świadome dokonywanie przez sąd niezgodnego z prawdą wpisu • łączne obciążenie kilku nieruchomości hipoteką przymusową jest niedopuszczalne, chyba że (...) stanowią własność dłużników solidarnych • jeżeli wierzyciel nie dokona repartycji zabezpieczenia i złoży wniosek o ustanowienie kilku hipotek przymusowych na kilku nieruchomościach dłużnika w celu zabezpieczenia tej samej wierzytelności (lub jej części), jego wniosek, jako że narusza zasadę pośrednio wyrażoną w art. 111 ( 1) ust. 2 KWU, podlega oddaleniu
Skład orzekający
Piotr Rajczakowski
przewodniczący
Agnieszka Terpiłowska
sędzia
Maciej Ejsmont
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "interpretacja przepisów dotyczących postępowania wieczystoksięgowego, dopuszczalności wpisu hipoteki przymusowej, zwielokrotnienia zabezpieczenia wierzytelności oraz zasad stosowania art. 626^8 § 2 kpc i art. 111^1 u.k.w.h."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wpisu hipoteki przymusowej na nieruchomościach, gdy ta sama wierzytelność jest już zabezpieczona na innych nieruchomościach dłużnika.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, że nawet w postępowaniu wieczystoksięgowym, które wydaje się formalne, sąd może badać głębsze kwestie prawne, takie jak niedopuszczalność zwielokrotnienia zabezpieczenia, co jest istotne dla praktyków.
“Czy można zabezpieczyć tę samą wierzytelność wielokrotnie? Sąd Okręgowy wyjaśnia zasady wpisu hipoteki przymusowej.”
Sektor
nieruchomości
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.