Orzeczenie · 2020-03-25

II Ca 1631/19

Sąd
Sąd Okręgowy w Kielcach
Miejsce
Kielce
Data
2020-03-25
SAOSnieruchomościzasiedzenieŚredniaokręgowy
zasiedzenienieruchomośćposiadanie samoistneposiadanie zależnewłasnośćsąd okręgowyapelacja

Sprawa dotyczyła wniosku o zasiedzenie nieruchomości położonej w B., stanowiącej działki o nr ew. (...) i (...). Wnioskodawcy, W. Ł. i A. Ł., domagali się stwierdzenia zasiedzenia, twierdząc, że objęli nieruchomość w posiadanie w latach 80-tych XX wieku i od tego czasu nią władają, dokonując remontów i ponosząc koszty utrzymania. Sąd Rejonowy w Starachowicach oddalił wniosek, uznając, że wnioskodawcy nie wykazali samoistności posiadania przez wymagany prawem okres 30 lat. Sąd pierwszej instancji wskazał, że wnioskodawcy zostali wprowadzeni na nieruchomość jako "domownicy" za zgodą spadkobierców pierwotnych właścicieli, a ich działania, w tym remonty, nie świadczyły o woli posiadania nieruchomości jak właściciele. Sąd Okręgowy w Kielcach, rozpoznając apelację wnioskodawców, podzielił ustalenia faktyczne i ocenę prawną Sądu Rejonowego. Sąd Okręgowy podkreślił, że okoliczności objęcia nieruchomości we władanie przez wnioskodawców, w tym zeznania samego wnioskodawcy o zamieszkaniu "na zasadzie domowników" i świadomości nieuregulowanego stanu prawnego, wskazują na posiadanie zależne, a nie samoistne. Sąd odrzucił argumentację apelacji dotyczącą naruszenia art. 233 § 1 kpc, uznając, że ocena dowodów przez Sąd Rejonowy była prawidłowa. Podobnie odrzucono zarzuty dotyczące naruszenia art. 172 § 1 i 2 kc w zw. z art. 336 kc oraz art. 339 kc, wskazując, że domniemanie samoistności posiadania zostało wzruszone przez całokształt ustaleń faktycznych. Sąd Okręgowy stwierdził, że nawet jeśli wnioskodawcy dokonywali nakładów, to wpisywały się one w obowiązek utrzymania nieruchomości w stanie niepogorszonym w ramach posiadania zależnego, a brak było manifestacji woli posiadania jak właściciele wobec faktycznych właścicieli. W konsekwencji, apelacja została oddalona na podstawie art. 385 kpc w zw. z art. 13 § 2 kpc.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

interpretacja pojęcia samoistnego i zależnego posiadania w kontekście zasiedzenia, zwłaszcza w sytuacjach, gdy posiadanie wynika z umowy użyczenia lub zgody właściciela.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych, w których wnioskodawcy zostali wprowadzeni na nieruchomość jako domownicy.

Zagadnienia prawne (3)

Czy wnioskodawcy, którzy zostali wprowadzeni na nieruchomość jako "domownicy" za zgodą spadkobierców właścicieli i dokonywali na niej nakładów, wykazali samoistne posiadanie nieruchomości przez wymagany prawem okres 30 lat, uzasadniające stwierdzenie zasiedzenia?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wnioskodawcy nie wykazali samoistnego posiadania nieruchomości przez wymagany prawem okres.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że okoliczności objęcia nieruchomości we władanie przez wnioskodawców, w tym zeznania o zamieszkaniu "na zasadzie domowników" i świadomość nieuregulowanego stanu prawnego, wskazują na posiadanie zależne, a nie samoistne. Podejmowane nakłady nie świadczyły o zmianie charakteru posiadania na samoistne, a jedynie o wypełnianiu obowiązku utrzymania nieruchomości w ramach posiadania zależnego.

Czy posiadacz nieruchomości, który wie, że nie jest jej właścicielem, ale chce posiadać ją jak właściciel i tak ją manifestuje, jest posiadaczem samoistnym?

Odpowiedź sądu

Tak, posiadacz, który wie, że nie jest właścicielem, ale chce posiadać nieruchomość jak właściciel i manifestuje to, jest posiadaczem samoistnym.

Uzasadnienie

Sąd wyjaśnił, że o samoistności posiadania decyduje stan woli posiadacza i sposób jej uzewnętrznienia, a nie jego świadomość co do tego, czy jest właścicielem. Świadomość posiadacza co do stanu prawnego nieruchomości nie wpływa na przesłanki nabycia własności przez zasiedzenie, a jedynie może wpływać na ocenę jego dobrej lub złej wiary.

Czy władztwo nad nieruchomością za wyraźną lub milczącą zgodą właściciela ma charakter posiadania samoistnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, władztwo nad nieruchomością za wyraźną lub milczącą zgodą właściciela nie ma charakteru posiadania samoistnego.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że osoba władająca nieruchomością za zgodą właściciela ma pozycję posiadacza zależnego, nawet jeśli pobiera pożytki i dochody z gruntu oraz ponosi związane z tym obowiązki.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalić apelację
Strona wygrywająca
uczestnicy postępowania (S. D. i R. D.)

Strony

NazwaTypRola
W. Ł.osoba_fizycznawnioskodawca
A. Ł.osoba_fizycznawnioskodawca
S. D.osoba_fizycznauczestnik
R. D.osoba_fizycznauczestnik

Przepisy (11)

Główne

k.c. art. 172 § 1

Kodeks cywilny

k.c. art. 336

Kodeks cywilny

Pomocnicze

k.c. art. 339

Kodeks cywilny

k.p.c. art. 233 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 385

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 13 § 2

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 510 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 374

Kodeks postępowania cywilnego

k.p.c. art. 5 § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dz.U.2019.1469 art. 9 § 2

Ustawa z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych ustaw

Dz.U.2019.1469 art. 9 § 4

Ustawa z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych ustaw

Argumenty

Skuteczne argumenty

Posiadanie wnioskodawców miało charakter zależny, a nie samoistny. • Wnioskodawcy zostali wprowadzeni na nieruchomość jako "domownicy" za zgodą właścicieli. • Nakłady wnioskodawców nie świadczyły o zmianie charakteru posiadania na samoistne. • Domniemanie samoistności posiadania (art. 339 kc) zostało wzruszone.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 233 § 1 kpc poprzez błędną ocenę dowodów. • Naruszenie art. 172 § 1 i 2 kc w zw. z art. 336 kc poprzez niewłaściwe zastosowanie. • Naruszenie art. 339 kc poprzez niezastosowanie domniemania samoistności posiadania. • Wnioskodawcy czuli się właścicielami nieruchomości od początku posiadania. • Posiadanie obejmowało całą nieruchomość, w tym nieużytki.

Godne uwagi sformułowania

„na zasadzie domownika” • „Wiedziałem, że stan prawny nieruchomości jest nieuregulowany” • „Nie czułem się do tej pory właścicielem tej nieruchomości, ale skoro użytkuję tyle lat, płacę podatki, to jakbym był właścicielem” • „władztwo nad nieruchomością za wyraźną lub milczącą zgodą właściciela nie ma charakteru posiadania samoistnego”

Skład orzekający

Mariusz Broda

przewodniczący-sprawozdawca

Barbara Dziewięcka

członek

Bartosz Pniewski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "interpretacja pojęcia samoistnego i zależnego posiadania w kontekście zasiedzenia, zwłaszcza w sytuacjach, gdy posiadanie wynika z umowy użyczenia lub zgody właściciela."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznych okoliczności faktycznych, w których wnioskodawcy zostali wprowadzeni na nieruchomość jako domownicy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważne jest nie tylko faktyczne władanie nieruchomością, ale także jego charakter prawny (samoistny vs. zależny) w kontekście zasiedzenia. Pokazuje też, że nawet długotrwałe zamieszkiwanie i ponoszenie kosztów nie gwarantuje nabycia własności, jeśli posiadanie nie jest samoistne.

Czy długoletnie zamieszkiwanie i remonty wystarczą do zasiedzenia nieruchomości? Sąd wyjaśnia kluczową różnicę między posiadaniem samoistnym a zależnym.

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst