II AKA 374/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Apelacyjny w Warszawie rozpoznał sprawę z wniosku P. K. o odszkodowanie i zadośćuczynienie za szkodę i krzywdę wynikłe z tymczasowego aresztowania. Sąd Okręgowy w Warszawie oddalił pierwotny wniosek. Apelację od tego wyroku wniósł pełnomocnik wnioskodawcy, zarzucając obrazę przepisów postępowania, w szczególności art. 22 § 1 kpk w zw. z art. 552a § 1 kpk oraz w zw. z art. 25 ust. 3 ustawy nowelizującej Kodeks postępowania karnego. Głównym zarzutem było nieuzasadnione odmówienie zawieszenia postępowania karnego, co miało uniemożliwić wnioskodawcy dochodzenie roszczeń. Sąd Apelacyjny uznał apelację za niezasadną. Podkreślono, że zgodnie z obowiązującymi przepisami (art. 552a kpk), roszczenie o odszkodowanie i zadośćuczynienie z tytułu niezasadnego tymczasowego aresztowania przysługuje po prawomocnym zakończeniu postępowania karnego (uniewinnieniu, umorzeniu lub warunkowym umorzeniu). Ponieważ postępowanie karne przeciwko P. K. nadal się toczyło, Sąd Apelacyjny stwierdził brak podstaw do dochodzenia tych roszczeń w obecnym etapie. W związku z tym, Sąd Apelacyjny umorzył postępowanie na podstawie art. 17 § 1 pkt 11 kpk, uznając istnienie ujemnej przesłanki procesowej. Wskazano również, że roszczenia związane z działaniami funkcjonariuszy policji w czasie zatrzymania mogą być dochodzone w drodze postępowania cywilnego, natomiast roszczenia związane z niezasadnym tymczasowym aresztowaniem będą mogły być dochodzone w postępowaniu karnym po jego prawomocnym zakończeniu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących wymagalności roszczeń o odszkodowanie i zadośćuczynienie za tymczasowe aresztowanie oraz podstaw do zawieszenia postępowania w takich sprawach.
Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w określonym czasie i specyfiki sprawy, gdzie postępowanie karne nie zostało zakończone.
Zagadnienia prawne (3)
Czy roszczenie o odszkodowanie i zadośćuczynienie za szkodę i krzywdę wynikłe z tymczasowego aresztowania jest wymagalne przed prawomocnym zakończeniem postępowania karnego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, roszczenie to przysługuje dopiero po prawomocnym zakończeniu postępowania karnego (uniewinnieniu, umorzeniu lub warunkowym umorzeniu).
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny oparł się na treści art. 552a kpk, który wprost stanowi, że odszkodowanie i zadośćuczynienie przysługuje w przypadku prawomocnego zakończenia postępowania karnego w określony sposób. Do czasu prawomocnego rozstrzygnięcia brak jest podstaw do dochodzenia tych roszczeń.
Czy w przypadku, gdy postępowanie karne nie zostało zakończone, istnieje podstawa do zawieszenia postępowania w sprawie o odszkodowanie za tymczasowe aresztowanie?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, brak jest podstaw prawnych do zawieszenia postępowania w trybie art. 22 § 1 kpk, ponieważ roszczenie nie jest jeszcze wymagalne.
Uzasadnienie
Skoro roszczenie o odszkodowanie i zadośćuczynienie nie jest wymagalne przed prawomocnym zakończeniem postępowania karnego, to nie ma podstaw do zawieszenia postępowania w sprawie o jego dochodzenie.
Jaka jest właściwa droga postępowania dla roszczeń związanych z działaniami funkcjonariuszy policji w czasie zatrzymania i tymczasowego aresztowania?
Odpowiedź sądu
Dla tego rodzaju roszczeń właściwa jest droga postępowania cywilnego.
Uzasadnienie
Sąd I instancji słusznie wskazał, że pewne aspekty wniosku, dotyczące działań funkcjonariuszy policji, powinny być rozpatrywane w postępowaniu cywilnym.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. K. | osoba_fizyczna | wnioskodawca |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | odpowiedzialny za odszkodowanie |
Przepisy (7)
Główne
kpk art. 17 § 1
Kodeks postępowania karnego
Umorzenie postępowania w przypadku istnienia ujemnej przesłanki procesowej.
kpk art. 552a § 1
Kodeks postępowania karnego
Roszczenie o odszkodowanie i zadośćuczynienie z tytułu niezasadnego tymczasowego aresztowania przysługuje po prawomocnym zakończeniu postępowania karnego (uniewinnienie, umorzenie, warunkowe umorzenie).
kpk art. 437 § 2
Kodeks postępowania karnego
Podstawa do orzekania przez sąd odwoławczy.
Pomocnicze
kpk art. 22 § 1
Kodeks postępowania karnego
Możliwość zawieszenia postępowania karnego.
Ustawa o zmianie ustawy – Kodeks postępowania karnego oraz niektórych innych ustaw art. 25 § 3
Przepis dotyczący nowelizacji kpk.
kk art. 207 § 1
Kodeks karny
Przepis dotyczący czynu, w związku z którym stosowano tymczasowe aresztowanie.
kpk art. 337 § 1a
Kodeks postępowania karnego
Tryb postępowania przygotowawczego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Roszczenie o odszkodowanie i zadośćuczynienie za tymczasowe aresztowanie jest wymagalne dopiero po prawomocnym zakończeniu postępowania karnego. • Brak jest podstaw do zawieszenia postępowania w sprawie o odszkodowanie, gdy postępowanie karne nie jest prawomocnie zakończone.
Odrzucone argumenty
Zarzut obrazy przepisów postępowania przez odmowę zawieszenia postępowania karnego.
Godne uwagi sformułowania
Sformułowanie przez ustawodawcę tego przepisu wyklucza orzekanie o tych roszczeniach przed prawomocnym zakończeniem postępowania • brak jest podstaw do uznania, iż zachodzi podstawa prawna do zawieszenia postępowania • aktualnie do czynienia z ujemną przesłanką procesową w postaci okoliczności wyłączających dochodzenie przedmiotowych roszczeń
Skład orzekający
Maria Mrozik-Sztykiel
przewodniczący-sprawozdawca
Małgorzata Janicz
sędzia
Dorota Tyrała
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wymagalności roszczeń o odszkodowanie i zadośćuczynienie za tymczasowe aresztowanie oraz podstaw do zawieszenia postępowania w takich sprawach."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w określonym czasie i specyfiki sprawy, gdzie postępowanie karne nie zostało zakończone.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego związanego z prawami osób tymczasowo aresztowanych i ich możliwością dochodzenia odszkodowania. Jest to istotne dla prawników procesowych i osób pokrzywdzonych.
“Kiedy można domagać się odszkodowania za tymczasowe aresztowanie? Sąd Apelacyjny wyjaśnia.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.