II AKA 185/14
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła apelacji od wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu, który skazał R. S. za pomocnictwo w oszustwie na szkodę K. K. w trybie art. 335 kpk. Sąd Okręgowy, opierając się na wniosku prokuratora i oskarżonej, nie orzekł obowiązku naprawienia szkody, uznając, że przepis art. 46 § 1 kk dotyczy wyłącznie bezpośrednich sprawców przestępstwa. Zarówno prokurator, jak i pełnomocnik oskarżycielki posiłkowej wnieśli apelacje, kwestionując tę interpretację. Sąd Apelacyjny w Poznaniu, rozpoznając apelacje, uznał je za zasadne. Sąd Apelacyjny nie zgodził się z poglądem Sądu Okręgowego, że obowiązek naprawienia szkody na podstawie art. 46 § 1 kk dotyczy wyłącznie bezpośrednich sprawców. Sąd Apelacyjny przyjął, że przepis ten ma zastosowanie również do pomocników i podżegaczy, co znajduje potwierdzenie w wykładni gramatycznej oraz w przepisach prawa cywilnego (art. 422 kc). Sąd Apelacyjny podkreślił, że wkład oskarżonej jako pomocnika był znaczący i bez jej działania popełnienie przestępstwa w opisanej formie byłoby niemożliwe. Z uwagi na to, że zmiana wyroku poprzez orzeczenie obowiązku naprawienia szkody byłaby niedopuszczalną ingerencją w porozumienie zawarte między prokuratorem a oskarżoną w trybie art. 335 kpk, Sąd Apelacyjny uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Poznaniu, wskazując na konieczność uwzględnienia obowiązku naprawienia szkody.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja art. 46 § 1 kk w kontekście odpowiedzialności pomocnika za naprawienie szkody wyrządzonej przestępstwem.
Dotyczy spraw, w których pokrzywdzony wnosi o orzeczenie obowiązku naprawienia szkody, a sprawca jest pomocnikiem.
Zagadnienia prawne (1)
Czy obowiązek naprawienia szkody na podstawie art. 46 § 1 kk, orzekany na wniosek pokrzywdzonego, dotyczy również pomocnika sprawcy, czy tylko bezpośredniego wykonawcy czynu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Obowiązek naprawienia szkody na podstawie art. 46 § 1 kk dotyczy również pomocnika sprawcy, a nie tylko bezpośredniego wykonawcy czynu.
Uzasadnienie
Sąd Apelacyjny oparł się na wykładni gramatycznej art. 46 § 1 kk, która nie ogranicza stosowania przepisu do bezpośrednich sprawców. Ponadto, odwołał się do art. 422 kc, który przewiduje odpowiedzialność za szkodę również dla pomocników. Sąd podkreślił, że możliwość nałożenia obowiązku częściowego naprawienia szkody uwzględnia wkład poszczególnych osób w przestępstwo.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| R. S. | osoba_fizyczna | oskarżona |
| K. K. | osoba_fizyczna | pokrzywdzona/oskarżycielka posiłkowa |
| M. T. | osoba_fizyczna | współuczestnik (nieoskarżony) |
Przepisy (16)
Główne
k.k. art. 286 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 46 § 1
Kodeks karny
Obowiązek naprawienia szkody może obciążać również pomocnika sprawcy, a nie tylko bezpośredniego wykonawcę czynu.
Pomocnicze
k.k. art. 270 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 18 § 3
Kodeks karny
k.k. art. 294 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 11 § 2
Kodeks karny
k.p.k. art. 335
Kodeks postępowania karnego
k.c. art. 422
Kodeks cywilny
Potwierdza odpowiedzialność za szkodę również dla pomocników.
k.p.k. art. 415 § 5
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 343 § 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 2 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 49a
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 410
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 424 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 427 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 437
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obowiązek naprawienia szkody na podstawie art. 46 § 1 kk dotyczy również pomocnika sprawcy. • Niezastosowanie obowiązku naprawienia szkody w sytuacji, gdy wniosek o jego orzeczenie złożył pokrzywdzony, stanowi obrazę prawa materialnego. • Skazanie w trybie art. 335 kpk nie może być połączone z obrazą prawa materialnego.
Odrzucone argumenty
Obowiązek naprawienia szkody na podstawie art. 46 § 1 kk dotyczy wyłącznie bezpośredniego sprawcy przestępstwa.
Godne uwagi sformułowania
Sąd Apelacyjny w obecnym składzie nie zgadza się. • Z treści tego przepisu nie wynika również, i należy to podkreślić z całą mocą, że wynikająca zeń powinność nie dotyczy konkretnego rodzaju sprawcy. • W tego rodzaju sytuacjach twierdzenie o wyłączeniu podżegaczy, pomocników albo paserów od obowiązku naprawienia szkody, chociażby częściowego, kłóciłoby się z zasadami praworządności. • Nie było możliwości zmiany zaskarżonego wyroku poprzez orzeczenie wobec oskarżonej środka karnego określonego w art. 46 § 1 kk albowiem byłoby to niedopuszczalną ingerencją w porozumienie zawarte przez prokuratora i oskarżoną.
Skład orzekający
Marek Hibner
przewodniczący-sprawozdawca
Przemysław Grajzer
sędzia
Izabela Pospieska
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 46 § 1 kk w kontekście odpowiedzialności pomocnika za naprawienie szkody wyrządzonej przestępstwem."
Ograniczenia: Dotyczy spraw, w których pokrzywdzony wnosi o orzeczenie obowiązku naprawienia szkody, a sprawca jest pomocnikiem.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii interpretacji przepisów karnych dotyczących odpowiedzialności za szkodę, co jest istotne dla praktyków prawa. Pokazuje, jak sąd wyższej instancji koryguje błąd sądu niższej instancji w zastosowaniu prawa materialnego.
“Czy pomocnik w oszustwie musi naprawić szkodę? Sąd Apelacyjny wyjaśnia.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.