Orzeczenie · 2026-01-22

I SA/Wr 426/25Uchylenie decyzji umorzenie podatku nieruchomości

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu
Miejsce
Wrocław
Data
2026-01-22
NSAPodatkoweWysokawsa
podatek od nieruchomościzaległości podatkoweumorzenieulga podatkowaważny interes podatnikainteres publicznyprzedawnieniepostępowanie podatkowesamorządowe kolegium odwoławczesąd administracyjny

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił decyzje Samorządowego Kolegium Odwoławczego i Prezydenta Miasta Wałbrzycha odmawiające umorzenia zaległości podatkowych z tytułu podatku od nieruchomości. Skarżący A. W. argumentował, że po zaprzestaniu prowadzenia działalności gospodarczej z powodu pogarszającego się stanu zdrowia, znalazł się w trudnej sytuacji finansowej i zdrowotnej, co uzasadnia umorzenie zaległości. Organy podatkowe odmówiły, twierdząc, że nie przedstawiono wystarczających dowodów na ważny interes podatnika ani interes publiczny, a także podnosząc kwestię przedawnienia niektórych zaległości. Sąd uznał skargę za zasadną, wskazując na naruszenie przepisów postępowania (m.in. art. 121, 122, 187, 191, 210 OP) oraz prawa materialnego (art. 67a § 1 pkt 3 OP). Podkreślono, że organy nie wykazały w sposób należyty, czy zaległości nie uległy przedawnieniu, a także wadliwie zinterpretowały pojęcia "ważnego interesu podatnika" i "interesu publicznego", nie uwzględniając w pełni konstytucyjnych zasad godności człowieka i pomocy osobom niepełnosprawnym. Sąd nakazał organom ponowne rozpatrzenie sprawy z uwzględnieniem wskazanych wytycznych, w tym dokładnego ustalenia kwestii przedawnienia i wszechstronnej oceny sytuacji podatnika.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęć "ważnego interesu podatnika" i "interesu publicznego" w kontekście umorzenia zaległości podatkowych, analiza przedawnienia zobowiązań podatkowych, obowiązki organów podatkowych w zakresie wyjaśniania stanu faktycznego i prawnego, oraz uwzględnianie zasad konstytucyjnych w postępowaniu podatkowym.

Ograniczenia stosowania

Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji podatnika z chorobą i niepełnosprawnością, co może ograniczać jego bezpośrednie zastosowanie w sprawach, gdzie takie okoliczności nie występują. Interpretacja przepisów o przedawnieniu może być przedmiotem dalszych zmian legislacyjnych lub orzeczniczych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy organy podatkowe prawidłowo odmówiły umorzenia zaległości podatkowych z tytułu podatku od nieruchomości, uznając brak przesłanek ważnego interesu podatnika i interesu publicznego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organy podatkowe obu instancji wadliwie oceniły sytuację podatnika i nie wykazały w sposób należyty braku przesłanek do umorzenia, naruszając przepisy postępowania i prawa materialnego.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że organy nie wyjaśniły kwestii przedawnienia zaległości, wadliwie zinterpretowały pojęcia "ważnego interesu podatnika" i "interesu publicznego", nie uwzględniając w pełni sytuacji zdrowotnej i finansowej podatnika oraz zasad konstytucyjnych.

Czy zaległości podatkowe z tytułu podatku od nieruchomości za lata 2012, 2014-2019 uległy przedawnieniu?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Organy podatkowe nie wykazały w sposób należyty, że zaległości te nie uległy przedawnieniu, co stanowiło naruszenie przepisów.

Uzasadnienie

Sąd wskazał na brak szczegółowych wyjaśnień organów dotyczących stosowania środków egzekucyjnych i przerwaniu biegu przedawnienia, a także na potencjalną niezgodność z Konstytucją przepisów dotyczących przedawnienia zobowiązań zabezpieczonych hipoteką.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Wałbrzycha.

Przepisy (43)

Główne

OP art. 67a § § 1 pkt 3

Ordynacja podatkowa

Umorzenie zaległości podatkowych, odsetek za zwłokę lub opłaty prolongacyjnej w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym.

Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 art. 67 § § 1 pkt 3

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Umorzenie zaległości podatkowych, odsetek za zwłokę lub opłaty prolongacyjnej w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym.

Pomocnicze

OP art. 70 § § 4

Ordynacja podatkowa

Bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny.

OP art. 121 § § 1

Ordynacja podatkowa

Postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.

OP art. 122

Ordynacja podatkowa

Organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy.

OP art. 187 § § 1

Ordynacja podatkowa

Organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

OP art. 191

Ordynacja podatkowa

Organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.

OP art. 210 § § 1 pkt 6

Ordynacja podatkowa

Decyzja zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne.

OP art. 210 § § 4

Ordynacja podatkowa

Uzasadnienie faktyczne decyzji zawiera wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności; uzasadnienie prawne zaś wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa.

PUSA art. 1 § § 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.

PUSA art. 1 § § 2

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.

PPSA art. 3 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.

PPSA art. 3 § § 2 pkt 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.

PPSA art. 134 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

PPSA art. 135

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

PPSA art. 145 § § 1 pkt 1 lit. a)

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy.

PPSA art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Konstytucja RP art. 84

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Każdy jest obowiązany do ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych, w tym podatków, określonych w ustawie.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Rzeczpospolita Polska jest demokratycznym państwem prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej.

Konstytucja RP art. 30

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Przyrodzona i niezbywalna godność człowieka stanowi źródło wolności i praw człowieka i obywatela; jest ona nienaruszalna, a jej poszanowanie i ochrona jest obowiązkiem władz publicznych.

Konstytucja RP art. 32 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Wszyscy są wobec prawa równi. Wszyscy mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne.

Konstytucja RP art. 69

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Osobom niepełnosprawnym władze publiczne udzielają, zgodnie z ustawą, pomocy w zabezpieczaniu egzystencji, przysposobieniu do pracy oraz komunikacji społecznej.

Konstytucja RP art. 71 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Państwo w swojej polityce społecznej i gospodarczej uwzględnia dobro rodziny. Rodziny znajdujące się w trudnej sytuacji materialnej i społecznej, zwłaszcza wielodzietne i niepełne, mają prawo do szczególnej pomocy ze strony władz publicznych.

Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 art. 70 § § 4

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Bieg terminu przedawnienia zostaje przerwany wskutek zastosowania środka egzekucyjnego, o którym podatnik został zawiadomiony. Po przerwaniu biegu terminu przedawnienia biegnie on na nowo od dnia następującego po dniu, w którym zastosowano środek egzekucyjny.

Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 art. 121 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.

Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 art. 122

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy.

Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 art. 187 § § 1

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 art. 191

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Organ podatkowy ocenia na podstawie całego zebranego materiału dowodowego, czy dana okoliczność została udowodniona.

Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 art. 210 § § 1 pkt 6

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Decyzja zawiera uzasadnienie faktyczne i prawne.

Dz. U. z 2023 r. poz. 2383 art. 210 § § 4

Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa

Uzasadnienie faktyczne decyzji zawiera wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności; uzasadnienie prawne zaś wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa.

Dz. U. z 2024 r., poz. 1267 ze zm. art. 1 § § 1

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej.

Dz. U. z 2024 r., poz. 1267 ze zm. art. 1 § § 2

Ustawa z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych

Kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem.

Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm. art. 3 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.

Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm. art. 3 § § 2 pkt 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na decyzje administracyjne.

Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm. art. 134 § § 1

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.

Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm. art. 135

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm. art. 145 § § 1 pkt 1 lit. c)

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483; dalej Konstytucja RP art. 84

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Obowiązek ponoszenia ciężarów publicznych, w tym podatków.

Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483; dalej Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada demokratycznego państwa prawnego i sprawiedliwości społecznej.

Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483; dalej Konstytucja RP art. 30

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Nienaruszalność i ochrona godności człowieka.

Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483; dalej Konstytucja RP art. 32 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada równości wobec prawa i równego traktowania przez władze publiczne.

Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483; dalej Konstytucja RP art. 69

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Pomoc państwa dla osób niepełnosprawnych.

Dz. U. z 1997 r. Nr 78, poz. 483; dalej Konstytucja RP art. 71 § ust. 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Uwzględnianie przez państwo dobra rodziny i udzielanie pomocy rodzinom w trudnej sytuacji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organy wadliwie oceniły sytuację podatnika i nie wykazały należycie braku przesłanek do umorzenia zaległości. • Organy nie wyjaśniły kwestii przedawnienia zaległości podatkowych. • Organy wadliwie zinterpretowały pojęcia "ważnego interesu podatnika" i "interesu publicznego". • Organy nie uwzględniły w pełni sytuacji zdrowotnej i finansowej podatnika oraz zasad konstytucyjnych.

Odrzucone argumenty

Organy podatkowe uznały, że nie zachodzi ważny interes podatnika ani interes publiczny. • Organy podatkowe podniosły, że zaległości za lata 2012-2018 nie są przedawnione.

Godne uwagi sformułowania

organy podatkowe nie wyjaśniły w uzasadnieniu decyzji kwestii przedawnienia zaległości podatkowych • nie można postawić znaku równości między osobą pełnosprawną a osobą niepełnosprawną • prawo do sądu nie może być rozumiane jedynie na płaszczyźnie formalnej, lecz powinno być rozumiane także na płaszczyźnie materialnej • organy podatkowe nie mogą kierować się realizacją jedynie celu fiskalnego, niwecząc cel społeczny • ubóstwo stanowi zaprzeczenie praw człowieka i afront dla ludzkiej godności

Skład orzekający

Dagmara Dominik-Ogińska

przewodniczący sprawozdawca

Dagmara Stankiewicz-Rajchman

członek

Jarosław Horobiowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęć \"ważnego interesu podatnika\" i \"interesu publicznego\" w kontekście umorzenia zaległości podatkowych, analiza przedawnienia zobowiązań podatkowych, obowiązki organów podatkowych w zakresie wyjaśniania stanu faktycznego i prawnego, oraz uwzględnianie zasad konstytucyjnych w postępowaniu podatkowym."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji podatnika z chorobą i niepełnosprawnością, co może ograniczać jego bezpośrednie zastosowanie w sprawach, gdzie takie okoliczności nie występują. Interpretacja przepisów o przedawnieniu może być przedmiotem dalszych zmian legislacyjnych lub orzeczniczych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 8/10

Sprawa pokazuje, jak sąd administracyjny może interweniować w obronie obywatela w trudnej sytuacji życiowej, kwestionując podejście organów podatkowych i podkreślając znaczenie godności ludzkiej oraz zasad konstytucyjnych nad czysto fiskalnym celem.

“Sąd: Podatki nie mogą prowadzić do ubóstwa. Uchylono decyzję odmawiającą umorzenia zaległości choremu podatnikowi.”

Sektor

nieruchomości

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst