I SA/Rz 124/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi E. P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej (DIAS) utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o oddaleniu skargi na czynność egzekucyjną – zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego i wkładu oszczędnościowego, dokonane wobec skarżącej oraz jej męża, B. P. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.) poprzez zajęcie rachunku męża, który nie jest stroną postępowania, a także pozbawienie jej środków do życia. Podniosła, że organ nie zweryfikował przedmiotu zajęcia i nie wskazał, z których rachunków nie można pobierać pieniędzy. Naczelnik US oddalił skargę, stwierdzając, że zajęcie spełniało wymogi u.p.e.a. DIAS utrzymał to postanowienie, wyjaśniając, że zgodnie z art. 29 § 2 Ordynacji podatkowej (O.p.) oraz art. 27e § 3 u.p.e.a., skutki prawne ograniczenia wspólności majątkowej nie odnoszą się do zobowiązań podatkowych powstałych przed dniem zawarcia umowy o rozdzielności majątkowej. Ponieważ zobowiązania podatkowe (VAT za lata 2013-2014) powstały przed zawarciem umowy o rozdzielności majątkowej (9 lutego 2021 r.), egzekucja z majątku wspólnego, w tym z rachunku męża, była dopuszczalna. WSA w Rzeszowie, rozpoznając skargę, podzielił stanowisko organów. Sąd wskazał, że egzekucja zobowiązań podatkowych obejmuje majątek osobisty podatnika oraz majątek wspólny. Podkreślił, że umowa o rozdzielności majątkowej jest bezskuteczna wobec zobowiązań podatkowych powstałych przed jej zawarciem. Sąd stwierdził, że mimo zajęcia rachunku męża, nie doszło do ściągnięcia żadnych środków z jego majątku osobistego z uwagi na brak środków na rachunku i jego późniejsze zamknięcie. W związku z tym, Sąd oddalił skargę jako niezasadną.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności podatkowej małżonków w kontekście rozdzielności majątkowej i daty powstania zobowiązań podatkowych.
Dotyczy sytuacji, gdy zobowiązania podatkowe powstały przed zawarciem umowy o rozdzielności majątkowej. Konieczność analizy konkretnych przepisów KRO i O.p. w kontekście dat.
Zagadnienia prawne (2)
Czy zajęcie rachunku bankowego małżonka zobowiązanego, który zawarł z nim umowę o rozdzielności majątkowej, jest dopuszczalne w przypadku, gdy zobowiązania podatkowe powstały przed zawarciem tej umowy?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zajęcie jest dopuszczalne. Skutki prawne ograniczenia, zniesienia, wyłączenia lub ustania wspólności majątkowej nie odnoszą się do zobowiązań podatkowych powstałych przed dniem zawarcia umowy o ograniczeniu lub wyłączeniu ustawowej wspólności majątkowej.
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 29 § 2 Ordynacji podatkowej oraz art. 27e § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, zobowiązania podatkowe powstałe przed zawarciem umowy o rozdzielności majątkowej podlegają egzekucji z majątku wspólnego, nawet jeśli umowa ta została zawarta później. W tej sprawie zobowiązania podatkowe powstały przed zawarciem umowy o rozdzielności majątkowej, co uzasadniało egzekucję z majątku wspólnego, w tym z rachunku bankowego męża.
Czy organ egzekucyjny prawidłowo przeprowadził czynność egzekucyjną w postaci zajęcia rachunku bankowego, w tym weryfikując jego przedmiot i skutki?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, organ egzekucyjny prawidłowo przeprowadził czynność egzekucyjną. Mimo zajęcia rachunku bankowego męża, nie doszło do ściągnięcia żadnych środków z jego majątku osobistego z uwagi na brak środków na rachunku i jego późniejsze zamknięcie.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że organ egzekucyjny prawidłowo zastosował środek egzekucyjny. Wskazał, że w przypadku zajęcia rachunku bankowego, na który mogą wpływać środki z majątku wspólnego i osobistego małżonka, organy mają obowiązek prawidłowej realizacji zajęcia. W tej sprawie, mimo zajęcia, nie doszło do ściągnięcia środków z majątku osobistego męża, a rachunek został zamknięty.
Przepisy (15)
Główne
u.p.e.a. art. 27e § § 3
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Zawarcie umowy majątkowej małżeńskiej lub wystąpienie innego zdarzenia skutkującego ograniczeniem, zniesieniem, wyłączeniem lub ustaniem odpowiedzialności zobowiązanego uznaje się za bezskuteczne do składnika majątkowego, który wchodziłby w skład majątku wspólnego, gdyby nie zawarto tej umowy majątkowej małżeńskiej lub nie wystąpiło takie zdarzenie prawne. Składnik ten uznaje się za wchodzący w skład majątku wspólnego.
O.p. art. 29 § § 2
Ordynacja podatkowa
Skutki prawne ograniczenia, zniesienia, wyłączenia lub ustania wspólności majątkowej nie odnoszą się do zobowiązań podatkowych powstałych przed dniem zawarcia umowy o ograniczeniu lub wyłączeniu ustawowej wspólności majątkowej.
u.p.e.a.
Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 1a § pkt 12
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
u.p.e.a. art. 54 § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
O.p. art. 26
Ordynacja podatkowa
O.p. art. 29 § § 1
Ordynacja podatkowa
K.r.o. art. 31
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
K.r.o. art. 33
Kodeks rodzinny i opiekuńczy
P.u.s.a. art. 1
Ustawa - Prawo o ustroju sądów administracyjnych
P.p.s.a. art. 3 § § 1
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
P.p.s.a. art. 151
Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Pr. bank. art. 62b § ust. 2 pkt 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Prawo bankowe
k.p.a. art. 6
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
k.p.a. art. 8
Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zobowiązania podatkowe powstały przed zawarciem umowy o rozdzielności majątkowej, co uzasadnia egzekucję z majątku wspólnego, mimo późniejszego ustanowienia rozdzielności. • Zajęcie rachunku bankowego męża, mimo że nie jest stroną postępowania, było dopuszczalne w kontekście odpowiedzialności majątkiem wspólnym. • W trakcie realizacji zajęcia nie doszło do ściągnięcia środków z majątku osobistego męża.
Odrzucone argumenty
Zajęcie rachunku bankowego męża narusza przepisy u.p.e.a. z uwagi na rozdzielność majątkową. • Organ egzekucyjny nie zweryfikował przedmiotu zajęcia i nie wskazał, z których rachunków nie można pobierać pieniędzy. • Zastosowanie zaskarżonej czynności egzekucyjnej pozbawiło skarżącą środków do życia.
Godne uwagi sformułowania
skutki prawne ograniczenia, zniesienia, wyłączenia lub ustania wspólności majątkowej nie odnoszą się do zobowiązań podatkowych powstałych przed dniem zawarcia umowy o ograniczeniu lub wyłączeniu ustawowej wspólności majątkowej • egzekucja zobowiązań podatkowych prowadzona wobec osoby pozostającej w związku małżeńskim obejmuje majątek odrębny podatnika oraz majątek wspólny podatnika i jego małżonka • w przypadku zajęcia rachunku bankowego, na który mogą wpłynąć zarówno środki pieniężne pochodzące z majątku wspólnego jak i z majątku odrębnego małżonka, na organach realizujących zajęcie tj. organie egzekucyjnym oraz dłużniku zajętej wierzytelności ciąży obowiązek, aby ta realizacja przebiegła prawidłowo.
Skład orzekający
Tomasz Smoleń
przewodniczący sprawozdawca
Małgorzata Niedobylska
sędzia
Piotr Popek
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności podatkowej małżonków w kontekście rozdzielności majątkowej i daty powstania zobowiązań podatkowych."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy zobowiązania podatkowe powstały przed zawarciem umowy o rozdzielności majątkowej. Konieczność analizy konkretnych przepisów KRO i O.p. w kontekście dat.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia odpowiedzialności majątkowej małżonków w kontekście podatków i rozdzielności majątkowej, co jest częstym problemem praktycznym.
“Rozdzielność majątkowa nie chroni przed długami podatkowymi z przeszłości!”
Dane finansowe
WPS: 53 786 184,22 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.