I SA/PO 430/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła skargi W. A. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej, które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o niedopuszczalności zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. Skarżący kwestionował istnienie egzekwowanego obowiązku podatkowego, argumentując jego przedawnienie. Wskazywał, że termin przedawnienia upływał 31 grudnia 2023 r., a decyzja ustalająca zobowiązanie została doręczona po tym terminie, bez skutecznego zawieszenia biegu przedawnienia. Organy administracji, opierając się na art. 34 § 2 pkt 3 lit. a) ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.), uznały zarzut za niedopuszczalny, ponieważ kwestia przedawnienia była już przedmiotem rozpatrzenia w postępowaniu podatkowym zakończonym decyzją Szefa Krajowej Administracji Skarbowej. Sąd administracyjny w Poznaniu podzielił to stanowisko. Podkreślono, że postępowanie egzekucyjne jest postępowaniem wykonawczym, a spory materialnoprawne dotyczące zasadności obowiązku powinny być rozstrzygane w postępowaniu jurysdykcyjnym. Sąd wskazał, że art. 34 § 2 pkt 3 lit. a) u.p.e.a. ma na celu zapobieganie rozstrzyganiu tych samych kwestii w kilku odrębnych postępowaniach. W ocenie Sądu, argumentacja skarżącego dotycząca przedawnienia była już przedmiotem analizy w postępowaniu podatkowym, a następnie w postępowaniu sądowym zainicjowanym skargą na decyzję Szefa KAS. Sąd uznał, że organy prawidłowo zastosowały przepisy prawa, oddalając skargę.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaPotwierdzenie zasady niedopuszczalności rozpatrywania zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, które były już przedmiotem rozstrzygnięcia w postępowaniu podatkowym lub są przedmiotem postępowania sądowego. Podkreślenie priorytetu postępowania jurysdykcyjnego w rozstrzyganiu sporów materialnoprawnych.
Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy zarzut w postępowaniu egzekucyjnym dotyczy kwestii już rozstrzygniętej lub będącej w trakcie rozstrzygania w innym postępowaniu. Nie wyklucza możliwości podniesienia zarzutu przedawnienia, jeśli nastąpiło ono po zakończeniu postępowania jurysdykcyjnego.
Zagadnienia prawne (2)
Czy zarzut nieistnienia obowiązku egzekucyjnego z powodu przedawnienia może być rozpatrywany w postępowaniu egzekucyjnym, jeśli kwestia przedawnienia była już przedmiotem rozpatrzenia w postępowaniu podatkowym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut taki jest niedopuszczalny na podstawie art. 34 § 2 pkt 3 lit. a) ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, gdyż zapobiega to rozstrzyganiu tych samych kwestii w kilku odrębnych postępowaniach.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że kwestia przedawnienia zobowiązania podatkowego była już rozpatrywana w postępowaniu podatkowym zakończonym decyzją Szefa KAS, a także jest przedmiotem odrębnego postępowania sądowego. Celem przepisu jest uniknięcie konkurencji postępowań i rozstrzygania tych samych zagadnień wielokrotnie.
Czy zarzut dotyczący niemożności prowadzenia postępowania podatkowego z powodu przedawnienia (art. 208 § 1 O.p.) jest tożsamy z zarzutem nieistnienia zobowiązania podatkowego z powodu przedawnienia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd uznał, że te zarzuty są ze sobą ściśle powiązane, ponieważ przedawnienie zobowiązania podatkowego skutkuje bezprzedmiotowością postępowania podatkowego i obowiązkiem jego umorzenia.
Uzasadnienie
Sąd wyjaśnił, że art. 208 § 1 Ordynacji podatkowej reguluje procesowe konsekwencje bezprzedmiotowości postępowania, w tym przedawnienia. Wydanie decyzji wymiarowej jest możliwe tylko przy braku przedawnienia, co oznacza, że kwestia przedawnienia jest integralnie związana z istnieniem zobowiązania i możliwością prowadzenia postępowania.
Przepisy (10)
Główne
u.p.e.a. art. 34 § § 2 pkt 3 lit. a
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Stwierdza niedopuszczalność zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, jeżeli zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym.
u.p.e.a. art. 34 § § 2 pkt 3 lit. a
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Stwierdza niedopuszczalność zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, jeżeli zarzut jest albo był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu podatkowym, administracyjnym lub sądowym.
Pomocnicze
u.p.e.a. art. 33 § § 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Przysługuje prawo wniesienia do wierzyciela, za pośrednictwem organu egzekucyjnego, zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej.
u.p.e.a. art. 33 § § 2 pkt 1
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest nieistnienie obowiązku.
O.p. art. 70 § § 1
Ordynacja podatkowa
Dotyczy terminu przedawnienia zobowiązania podatkowego.
O.p. art. 70a
Ordynacja podatkowa
Dotyczy zawieszenia biegu terminu przedawnienia w związku z wymianą informacji podatkowych.
O.p. art. 208 § § 1
Ordynacja podatkowa
Organ podatkowy wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, gdy stało się ono bezprzedmiotowe, w szczególności w razie przedawnienia zobowiązania podatkowego.
u.p.e.a. art. 34 § § 2 pkt 3 lit. b
Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji
Stwierdza niedopuszczalność zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, jeżeli zobowiązany kwestionuje w całości albo w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługuje środek zaskarżenia.
p.p.s.a. art. 151
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Podstawa do orzeczenia o oddaleniu skargi.
p.p.s.a. art. 134 § § 1
Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zarzut nieistnienia obowiązku egzekucyjnego z powodu przedawnienia był już przedmiotem rozpatrzenia w postępowaniu podatkowym. • Kwestia przedawnienia zobowiązania podatkowego była już badana w postępowaniu podatkowym i nie może być ponownie rozpatrywana na etapie egzekucyjnym. • Postępowanie egzekucyjne jest postępowaniem wykonawczym, a spory materialnoprawne powinny być rozstrzygane w postępowaniu jurysdykcyjnym.
Odrzucone argumenty
Zarzut nieistnienia obowiązku egzekucyjnego z powodu przedawnienia. • Decyzja ustalająca zobowiązanie podatkowe została doręczona po terminie przedawnienia. • Procedura wymiany informacji podatkowej była zastosowana z naruszeniem przepisów, co skutkuje brakiem zawieszenia biegu terminu przedawnienia.
Godne uwagi sformułowania
Celem wskazanego przepisu jest wyeliminowanie konkurencji w zakresie rozpatrywania tych samych kwestii, w ramach dwóch postępowań, tj. zwykłego postępowania administracyjnego, w tym także podatkowego, bądź sądowego, a jednocześnie postępowania egzekucyjnego czy zabezpieczającego, których głównym i podstawowym celem jest doprowadzenie do wykonania konkretnego obowiązku. • Nie ma bowiem powodów, dla których ta sama kwestia miałaby być przedmiotem rozstrzygnięcia w postępowaniu jurysdykcyjnym, a następnie ponownie - w ramach zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. • Postępowanie egzekucyjne jest postępowaniem wykonawczym. • Wszelkie spory materialnoprawne, odnoszące się do zasadności i wymagalności obowiązku, co do zasady rozstrzygane są w postępowaniu jurysdykcyjnym, które najczęściej toczyło się przed wszczęciem postępowania egzekucyjnego. • Fakt przedawnienia zobowiązania podatkowego organ podatkowy zobowiązany jest uwzględnić z urzędu, nawet bez konieczności podnoszenia tego zarzutu w toku postępowania podatkowego.
Skład orzekający
Małgorzata Bejgerowska
przewodniczący
Michał Ilski
sprawozdawca
Waldemar Inerowicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady niedopuszczalności rozpatrywania zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym, które były już przedmiotem rozstrzygnięcia w postępowaniu podatkowym lub są przedmiotem postępowania sądowego. Podkreślenie priorytetu postępowania jurysdykcyjnego w rozstrzyganiu sporów materialnoprawnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy zarzut w postępowaniu egzekucyjnym dotyczy kwestii już rozstrzygniętej lub będącej w trakcie rozstrzygania w innym postępowaniu. Nie wyklucza możliwości podniesienia zarzutu przedawnienia, jeśli nastąpiło ono po zakończeniu postępowania jurysdykcyjnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w egzekucji administracyjnej – ograniczeń w podnoszeniu zarzutów dotyczących przedawnienia, gdy kwestia ta była już badana. Jest to istotne dla praktyków prawa podatkowego i administracyjnego.
“Egzekucja administracyjna: Kiedy przedawnienie nie chroni przed długiem?”
Dane finansowe
WPS: 5 990 700 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.