Orzeczenie · 2026-01-21

I SA/Po 113/26Oddalenie skargi na odmowe umorzenia postępowania egzekucyjnego

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu
Miejsce
Poznań
Data
2026-01-21
NSAUbezpieczenia społeczneŚredniawsa
postępowanie egzekucyjneumorzenie postępowaniatytuł wykonawczyskładki na ubezpieczenie społecznepierwszeństwo zaspokojeniakolejność zaspokojeniaustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracjiWSAskarżącyorgan administracji

Spółka R. Sp. z o.o. zaskarżyła postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej utrzymujące w mocy decyzję o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Głównym zarzutem spółki było wadliwe sporządzenie tytułów wykonawczych, które miały nie zawierać prawidłowego wskazania podstawy prawnej pierwszeństwa zaspokojenia należności, zgodnie z art. 27 § 1 pkt 5 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.). Spółka argumentowała, że wskazanie jedynie ogólnego art. 115 u.p.e.a. jest niewystarczające i zmusza zobowiązanego do samodzielnej rekonstrukcji przepisów. Organy egzekucyjne i Dyrektor IAS uznały, że wskazanie art. 115 u.p.e.a. jest wystarczające, ponieważ należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne nie posiadają prawa pierwszeństwa zaspokojenia przed innymi należnościami, a jedynie określoną kolejność (czwartą) wynikającą z tego artykułu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu, rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym, oddalił skargę. Sąd stwierdził, że celem art. 27 § 1 pkt 5 u.p.e.a. jest wskazanie organowi egzekucyjnemu, że kolejność zaspokojenia jest inna niż ustawowa, co wymaga wskazania przepisu szczególnego przyznającego pierwszeństwo. Ponieważ należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne nie posiadają takiego szczególnego pierwszeństwa, a jedynie określoną kolejność wynikającą z art. 115 § 1 u.p.e.a., wierzyciel nie miał obowiązku wypełniania rubryki dotyczącej pierwszeństwa. Wskazanie art. 115 u.p.e.a. zostało uznane za wystarczające i nie stanowiło naruszenia prawa.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Interpretacja wymogów formalnych tytułu wykonawczego w kontekście wskazania podstawy prawnej pierwszeństwa zaspokojenia, zwłaszcza w sprawach dotyczących składek na ubezpieczenie społeczne.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku prawa pierwszeństwa zaspokojenia dla należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne.

Zagadnienia prawne (1)

Czy wskazanie w tytule wykonawczym jedynie art. 115 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, bez wskazania konkretnego przepisu przyznającego pierwszeństwo zaspokojenia, stanowi naruszenie art. 27 § 1 pkt 5 u.p.e.a. i jest podstawą do umorzenia postępowania egzekucyjnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wskazanie art. 115 u.p.e.a. jest wystarczające, ponieważ należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne nie posiadają prawa pierwszeństwa zaspokojenia, a jedynie określoną kolejność wynikającą z tego przepisu.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że celem art. 27 § 1 pkt 5 u.p.e.a. jest wskazanie organowi egzekucyjnemu, że kolejność zaspokojenia jest inna niż ustawowa, co wymaga wskazania przepisu szczególnego przyznającego pierwszeństwo. Ponieważ należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne nie mają takiego szczególnego pierwszeństwa, a jedynie określoną kolejność wynikającą z art. 115 § 1 u.p.e.a., wierzyciel nie miał obowiązku wypełniania rubryki dotyczącej pierwszeństwa. Wskazanie art. 115 u.p.e.a. nie naruszało prawa.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę R. Sp. z o.o. w P. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej z dnia 24 września 2025 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego.

Przepisy (9)

Główne

u.p.e.a. art. 27 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Tytuł wykonawczy zawiera wskazanie podstawy prawnej pierwszeństwa zaspokojenia należności pieniężnej, jeżeli należność korzysta z tego prawa i prawo to nie wynika z zabezpieczenia należności pieniężnej. Wskazanie art. 115 u.p.e.a. jest wystarczające, gdy należność nie posiada szczególnego prawa pierwszeństwa.

u.p.e.a. art. 59 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Umorzenie postępowania egzekucyjnego następuje m.in. gdy tytuł wykonawczy obarczony jest brakiem elementu przewidzianego w art. 27 § 1 pkt 5.

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 115 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Określa kolejność zaspokajania należności pieniężnych, w tym należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne jako czwarte w kolejności.

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Organ odwoławczy utrzymuje w mocy postanowienie organu pierwszej instancji.

k.p.a. art. 144

Kodeks postępowania administracyjnego

p.p.s.a. art. 119 § 3

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Rozpoznanie sprawy w trybie uproszczonym.

p.p.s.a. art. 134 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związanym zarzutami i wnioskami skargi.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 151

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Argumenty

Skuteczne argumenty

Wskazanie art. 115 u.p.e.a. w tytule wykonawczym jest wystarczające, gdy należność nie posiada szczególnego prawa pierwszeństwa zaspokojenia.

Odrzucone argumenty

Wskazanie w tytule wykonawczym jedynie art. 115 u.p.e.a. narusza art. 27 § 1 pkt 5 u.p.e.a. i stanowi podstawę do umorzenia postępowania egzekucyjnego.

Godne uwagi sformułowania

Prawo pierwszeństwa zaspokojenia należności pieniężnej musi wynikać z odrębnych przepisów, odnoszących się do danego rodzaju należności pieniężnych. • W przypadku należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne brak jest przepisu prawa przyznającego tym należnościom prawo pierwszeństwa zaspokojenia przed innymi należnościami. • Celem art. 27 § 1 pkt 5 u.p.e.a. jest, by wierzyciel wskazał podstawę prawną pierwszeństwa zaspokojenia, lecz nie chodzi tu o wskazanie któregoś z punktów art. 115 § 1 u.p.e.a., ponieważ przepisy tam zawarte określają podstawową - ustawową kolejność zaspokojenia.

Skład orzekający

Walentyna Długaszewska

przewodniczący

Zbigniew Kruszewski

sprawozdawca

Piotr Ławrynowicz

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja wymogów formalnych tytułu wykonawczego w kontekście wskazania podstawy prawnej pierwszeństwa zaspokojenia, zwłaszcza w sprawach dotyczących składek na ubezpieczenie społeczne."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku prawa pierwszeństwa zaspokojenia dla należności z tytułu składek na ubezpieczenie społeczne.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy istotnych kwestii proceduralnych w postępowaniu egzekucyjnym, które mają bezpośrednie przełożenie na praktykę prawniczą i działalność przedsiębiorców.

“Wadliwy tytuł wykonawczy? Sąd wyjaśnia, kiedy brak wskazania pierwszeństwa nie jest błędem.”

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst