Orzeczenie · 2025-05-28

I SA/Ol 128/25Odmowa umorzenia należności ZUS przez WSA 63

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie
Miejsce
Olsztyn
Data
2025-05-28
NSAUbezpieczenia społeczneŚredniawsa
ZUSskładkiumorzenienależnościubezpieczenia społecznedziałalność gospodarczaegzekucjasytuacja materialnaprawo administracyjne

Sprawa dotyczyła skargi D. W. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych (ZUS) z dnia 12 lutego 2025 r., która utrzymała w mocy decyzję odmawiającą umorzenia należności z tytułu składek, odsetek i innych opłat na łączną kwotę 120.307,33 zł. Należności te powstały w związku z prowadzoną przez skarżącego jednoosobowo pozarolniczą działalnością gospodarczą. ZUS odmówił umorzenia, argumentując, że nie zachodzą przesłanki całkowitej nieściągalności należności, w szczególności postępowanie egzekucyjne jest w toku, a także nie występują przesłanki umorzenia ze względu na trudną sytuację materialną i rodzinną. Skarżący zarzucił organowi naruszenie przepisów KPA, w tym brak wszechstronnego zebrania materiału dowodowego i niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie oddalił skargę. Sąd uznał, że ZUS prawidłowo ocenił brak przesłanek do umorzenia, zarówno z uwagi na brak całkowitej nieściągalności (art. 28 ust. 3 pkt 6 u.s.u.s.), jak i ze względu na sytuację materialną skarżącego (art. 28 ust. 3a u.s.u.s. w zw. z §3 ust. 1 rozporządzenia). Sąd podkreślił, że ciężar wykazania przesłanek umorzenia spoczywa na wnioskodawcy, a skarżący nie udowodnił, że opłacenie należności pozbawiłoby go możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. Sytuacja materialna skarżącego, w tym brak uwzględnienia podstawowych wydatków w oświadczeniu, budziła uzasadnione wątpliwości. Sąd wskazał również, że skarżący nadal prowadzi działalność gospodarczą, generując dochody, a jego wiek i stan zdrowia nie wykluczają możliwości zarobkowania i spłaty zadłużenia. Ponadto, skarżący nie skorzystał z dostępnych możliwości ograniczenia zadłużenia, takich jak zawieszenie czy wyrejestrowanie działalności.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Średnia
Do czego można powołać

Uzasadnienie odmowy umorzenia należności ZUS w przypadku braku wykazania przez wnioskodawcę trudnej sytuacji materialnej i istnienia możliwości egzekucyjnych.

Ograniczenia stosowania

Sprawa dotyczy specyficznych przepisów dotyczących umarzania składek ZUS i oceny sytuacji materialnej wnioskodawcy.

Zagadnienia prawne (2)

Czy istnieją przesłanki do umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne w sytuacji, gdy postępowanie egzekucyjne jest w toku, a sytuacja materialna wnioskodawcy budzi wątpliwości?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, nie istnieją przesłanki do umorzenia należności z tytułu składek.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że brak jest przesłanek całkowitej nieściągalności, gdyż postępowanie egzekucyjne jest w toku. Ponadto, skarżący nie wykazał, że opłacenie należności pozbawiłoby go możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych, a jego sytuacja materialna jest niejednoznaczna i budzi wątpliwości.

Czy organ prawidłowo ocenił brak przesłanek umorzenia należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne, uwzględniając przepisy ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, organ prawidłowo ocenił brak przesłanek umorzenia.

Uzasadnienie

Sąd stwierdził, że ZUS prawidłowo zastosował przepisy dotyczące umorzenia składek, analizując zarówno przesłanki całkowitej nieściągalności, jak i przesłanki umorzenia ze względu na trudną sytuację materialną. Organ zebrał i rozpatrzył materiał dowodowy, a jego ocena była logiczna i zgodna z prawem.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalono skargę
Oddalono skargę D. W. na decyzję Zakładu Ubezpieczeń Społecznych odmawiającą umorzenia należności z tytułu składek.

Przepisy (14)

Główne

u.s.u.s. art. 28 § ust. 1, ust. 2, ust. 3, ust. 3a

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

u.s.u.s. art. 32

Ustawa z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI, PRACY I POLITYKI SPOŁECZNEJ z dnia 31 lipca 2003 r. w sprawie szczegółowych zasad umarzania należności z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne § §3 ust. 1

Pomocnicze

p.p.s.a. art. 153

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § §1 pkt 1 lit. a-c

Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

k.p.a. art. 7

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § §3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 77 § §1

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 80

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 107 § §1 i §3

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 138 § §1 pkt 2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 8

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

k.p.a. art. 124 § §1 i §2

Ustawa z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego

u.p.e.a. art. 18

Ustawa z dnia 17 czerwca 1966 r. - Kodeks postępowania egzekucyjnego w administracji

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak przesłanek całkowitej nieściągalności należności z tytułu składek. • Sytuacja materialna skarżącego budzi uzasadnione wątpliwości i nie uzasadnia umorzenia. • Skarżący nie wykazał, że opłacenie należności pozbawiłoby go możliwości zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych. • Postępowanie egzekucyjne jest w toku, co wyklucza stwierdzenie całkowitej nieściągalności.

Odrzucone argumenty

Zarzuty naruszenia przepisów KPA przez organ. • Niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego przez organ. • Naruszenie zasady praworządności i dążenia do prawdy obiektywnej przez organ.

Godne uwagi sformułowania

ciężar wykazania istotnych okoliczności pozwalających na ocenę zaistnienia którejś z przesłanek z §3 rozporządzenia z 31 lipca 2003 r. spoczywa na osobie, która ubiega się umorzenie należności z tytułu składek. • przedstawiona sytuacja materialna jest niejednoznaczna i budzi uzasadnione wątpliwości. • każdy przedsiębiorca podejmujący działalność gospodarczą bierze na siebie ryzyko związane z jej prowadzeniem i opłacalnością. • instytucja prawna umorzenia zaległości służy wsparciu obywateli w zupełnie wyjątkowych okolicznościach związanych ze skrajną biedą, nieprzewidzianymi wypadkami losowymi, chorobą czy innymi niemożliwymi do przewidzenia zdarzeniami.

Skład orzekający

Anna Janowska

przewodniczący

Andrzej Brzuzy

sprawozdawca

Katarzyna Górska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy umorzenia należności ZUS w przypadku braku wykazania przez wnioskodawcę trudnej sytuacji materialnej i istnienia możliwości egzekucyjnych."

Ograniczenia: Sprawa dotyczy specyficznych przepisów dotyczących umarzania składek ZUS i oceny sytuacji materialnej wnioskodawcy.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje rygorystyczne podejście ZUS i sądów do umarzania należności, podkreślając obowiązek udowodnienia trudnej sytuacji materialnej przez wnioskodawcę.

“Czy można umorzyć długi ZUS, gdy sytuacja materialna jest niejasna? Sąd wyjaśnia.”

Sektor

ubezpieczenia społeczne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst