I SA/Kr 59/26Uchylenie decyzji podatkowej po wyroku TK 5
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła wniosku o wznowienie postępowania podatkowego, złożonego przez Z.U. w związku z wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 kwietnia 2025 r. (sygn. akt SK 53/21), który stwierdził niezgodność art. 22 ust. 1e pkt 3 ustawy o PIT z Konstytucją. Organ podatkowy, Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Krakowie, odmówił uchylenia ostatecznej decyzji podatkowej, uznając wniosek za złożony przedwcześnie, ponieważ wyrok TK nie został jeszcze opublikowany w Dzienniku Ustaw. Organ argumentował, że zgodnie z art. 190 ust. 3 Konstytucji, orzeczenie TK wchodzi w życie z dniem ogłoszenia w Dzienniku Ustaw, a do tego czasu nie można go stosować. Skarżący odwołał się, podnosząc, że brak publikacji nie powinien pozbawiać go prawa do wznowienia postępowania, powołując się na orzecznictwo SN i NSA wskazujące na możliwość stosowania wyroków TK od momentu ich ogłoszenia. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. Sąd uznał, że organ naruszył przepisy postępowania, błędnie interpretując art. 241 § 2 pkt 2 Ordynacji podatkowej. Sąd stwierdził, że wniosek o wznowienie postępowania złożony po ogłoszeniu wyroku TK, choć przed jego publikacją w Dzienniku Ustaw, nie jest spóźniony. Sąd podkreślił, że art. 190 ust. 4 Konstytucji RP stanowi podstawę do wznowienia postępowania, a jego realizacja nie może być uzależniona od woli ustawodawcy w zakresie publikacji wyroku. Brak publikacji wyroku TK nie pozbawia go mocy sprawczej w kontekście możliwości uruchomienia procedury wznowieniowej, a jedynie odracza skutek derogacyjny. Sąd powołał się również na uchwałę NSA II FPS 2/21 dotyczącą wadliwości przepisu stanowiącego podstawę decyzji ostatecznej. W konsekwencji, Sąd uchylił obie decyzje i zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie, że wniosek o wznowienie postępowania złożony po ogłoszeniu wyroku TK, ale przed jego publikacją, jest skuteczny. Podkreślenie, że brak publikacji wyroku TK nie blokuje możliwości wznowienia postępowania i ochrony praw obywatela.
Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy wniosek o wznowienie postępowania jest składany w okresie między ogłoszeniem wyroku TK a jego publikacją w Dzienniku Ustaw. Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej w kontekście art. 190 Konstytucji RP.
Zagadnienia prawne (3)
Czy wniosek o wznowienie postępowania podatkowego, złożony po ogłoszeniu wyroku Trybunału Konstytucyjnego, ale przed jego publikacją w Dzienniku Ustaw, jest spóźniony?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wniosek taki nie jest spóźniony. Termin miesięczny na złożenie wniosku o wznowienie postępowania na podstawie wyroku TK biegnie od dnia wejścia w życie orzeczenia, co może nastąpić od momentu jego ogłoszenia, a niekoniecznie od daty publikacji w Dzienniku Ustaw.
Uzasadnienie
Sąd uznał, że art. 190 ust. 4 Konstytucji RP stanowi podstawę do wznowienia postępowania, a jego realizacja nie może być uzależniona od woli ustawodawcy w zakresie publikacji wyroku. Brak publikacji wyroku TK nie pozbawia go mocy sprawczej w kontekście możliwości uruchomienia procedury wznowieniowej, a jedynie odracza skutek derogacyjny. Wniosek złożony po ogłoszeniu wyroku, choć przed publikacją, jest skuteczny.
Czy organ podatkowy może odmówić uchylenia decyzji ostatecznej, powołując się na brak publikacji wyroku Trybunału Konstytucyjnego, który stwierdził niezgodność przepisu z Konstytucją?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, organ nie może odmówić uchylenia decyzji tylko z powodu braku publikacji wyroku TK. Brak publikacji nie oznacza, że wyrok nie wywołuje skutków prawnych w zakresie możliwości wznowienia postępowania.
Uzasadnienie
Sąd stwierdził, że brak publikacji wyroku TK w Dzienniku Ustaw nie powoduje, że orzeczenie jest nieistniejące dla organów państwa. Obalenie domniemania konstytucyjności następuje z momentem ogłoszenia wyroku przez TK. Organ powinien uwzględniać fakt, że przepis został uznany za niekonstytucyjny, nawet jeśli wyrok nie został jeszcze opublikowany.
Czy wykładnia art. 22 ust. 1e pkt 3 ustawy o PIT, pozbawiająca podatnika prawa do rozliczenia kosztów uzyskania przychodów, jest zgodna z Konstytucją?
Odpowiedź sądu
Nie, taka wykładnia może prowadzić do nieproporcjonalnego ograniczenia prawa własności i naruszać zasadę opodatkowania dochodu, a nie przychodu.
Uzasadnienie
Sąd powołał się na uchwałę NSA II FPS 2/21, która wskazuje, że wykładnia przepisów ustawy o PIT pozbawiająca podatnika prawa do rozliczenia kosztów uzyskania przychodów może prowadzić do nieproporcjonalnego ograniczenia prawa własności i naruszać zasadę opodatkowania dochodu. Różnicowanie podatników w podobnej sytuacji faktycznej i prawnej jest nieuprawnione.
Rozstrzygnięcie
Przepisy (34)
Główne
p.p.s.a. art. 145 § 1
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 135
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 200
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § 4
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 205 § 2
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
p.p.s.a. art. 209
Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
O.p. art. 240 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 241 § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 243 § 3
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 245 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 245 § 2
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 233 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
u.p.d.o.f. art. 22 § 1e
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 22 § 1
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Konstytucja RP art. 190 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 190 § 2
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 190 § 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 190 § 4
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Pomocnicze
O.p. art. 128
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 212
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 120
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
O.p. art. 121 § 1
Ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
u.p.d.o.f. art. 9 § 1
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 9 § 2
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
u.p.d.o.f. art. 1 § 1
Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych
Konstytucja RP art. 32 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 84
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 217
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 64 § 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 31 § 3
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 45 § 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Konstytucja RP art. 7
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
ustawa o TK art. 112 § 1
Ustawa z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym
rozp. MS art. 2 § 1
Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 16 sierpnia 2018 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wniosek o wznowienie postępowania złożony po ogłoszeniu wyroku TK, ale przed jego publikacją, nie jest spóźniony. • Brak publikacji wyroku TK w Dzienniku Ustaw nie pozbawia strony prawa do wznowienia postępowania. • Organ podatkowy nie może odmówić uchylenia decyzji tylko z powodu braku publikacji wyroku TK.
Godne uwagi sformułowania
Orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne od momentu wejścia w życie. • Wznowienie postępowania przewidziane w art. 190 ust. 4 Konstytucji RP jest szczególną instytucją, określaną w doktrynie pojęciem uzdrowienia (sanacji) postępowania. • Brak reakcji ustawodawcy na wyrok Trybunału Konstytucyjnego nie oznacza, że stan niekonstytucyjności przestaje istnieć.
Skład orzekający
Borys Marasek
przewodniczący
Inga Gołowska
sprawozdawca
Waldemar Michaldo
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie, że wniosek o wznowienie postępowania złożony po ogłoszeniu wyroku TK, ale przed jego publikacją, jest skuteczny. Podkreślenie, że brak publikacji wyroku TK nie blokuje możliwości wznowienia postępowania i ochrony praw obywatela."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy wniosek o wznowienie postępowania jest składany w okresie między ogłoszeniem wyroku TK a jego publikacją w Dzienniku Ustaw. Interpretacja przepisów Ordynacji podatkowej w kontekście art. 190 Konstytucji RP.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z wyrokami Trybunału Konstytucyjnego i ich wpływem na postępowania podatkowe, co jest kluczowe dla praktyki prawniczej i zrozumiałe dla szerszej publiczności zainteresowanej praworządnością.
“Wyrok TK ogłoszony, ale nieopublikowany? Sąd kazał wznowić postępowanie podatkowe!”
Dane finansowe
WPS: 2 796 895 PLN
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Powiązane przepisy
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.