Orzeczenie · 2019-05-23

I SA/Ke 109/19Zwrot kosztów egzekucyjnych brak podstawy prawnej postanowienia

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach
Miejsce
Kielce
Data
2019-05-23
NSAAdministracyjneWysokawsa
koszty egzekucyjnezwrot kosztówpostępowanie egzekucyjneegzekucja administracyjnazbieg egzekucjipodstawa prawnapostanowienieuchylenie postanowieniaumorzenie postępowania

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach rozpoznał skargę A.S. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w K., które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. odmawiające zwrotu A.S. należności z tytułu kosztów egzekucyjnych w kwocie 2327,84 zł. Koszty te powstały w toku egzekucji administracyjnej prowadzonej na podstawie tytułów wykonawczych wystawionych przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW). Organy administracyjne uznały, że wszczęcie i prowadzenie egzekucji było zgodne z prawem, a koszty powstały zgodnie z przepisami i zostały wyegzekwowane przed upływem terminu przedawnienia. Skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, twierdząc, że egzekucja od pewnego etapu była prowadzona bezprawnie i że nie można było obciążać jej podwójnymi kosztami egzekucyjnymi w związku ze zbiegiem egzekucji sądowej i administracyjnej. Sąd, rozpatrując skargę, uznał wniosek organu o jej odrzucenie z powodu uchybienia terminu za nieuzasadniony. Następnie Sąd stwierdził, że zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem prawa. Kluczowym argumentem Sądu było stwierdzenie, że przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.) nie przewidują wydania odrębnego postanowienia w przedmiocie zwrotu kosztów egzekucyjnych, a jedynie w sprawie ich ustalenia lub rozliczenia (art. 64c § 7 u.p.e.a.). Przepis art. 64c § 3 u.p.e.a., choć stanowi materialną podstawę do zwrotu kosztów, nie może być samodzielną podstawą formalną rozstrzygnięcia. W związku z tym, Sąd uznał, że rozstrzygnięcie wniosku skarżącej w formie postanowienia nie miało podstawy prawnej. W konsekwencji, Sąd uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu pierwszej instancji i umorzył postępowanie administracyjne. Sąd podkreślił, że wniosek skarżącej o zwrot kosztów powinien być rozpoznany w ramach postępowania dotyczącego ustalenia lub rozliczenia kosztów egzekucyjnych.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie, że organy egzekucyjne nie mogą wydawać odrębnych postanowień w przedmiocie zwrotu kosztów egzekucyjnych, a kwestia ta powinna być rozstrzygana w ramach postanowienia o ustaleniu lub rozliczeniu kosztów egzekucyjnych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji braku podstawy prawnej do wydania postanowienia w przedmiocie zwrotu kosztów egzekucyjnych w postępowaniu administracyjnym.

Zagadnienia prawne (2)

Czy przepis art. 64c § 3 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji może stanowić samodzielną podstawę prawną do wydania postanowienia w przedmiocie zwrotu kosztów egzekucyjnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, przepis art. 64c § 3 u.p.e.a. stanowi materialną podstawę do zwrotu kosztów, ale nie jest samodzielną podstawą formalną do wydania odrębnego postanowienia w tej sprawie. Rozstrzygnięcie w tej kwestii powinno nastąpić w ramach postanowienia wydawanego na podstawie art. 64c § 7 u.p.e.a.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie przewiduje wydania odrębnego postanowienia w przedmiocie zwrotu kosztów egzekucyjnych. Takie rozstrzygnięcie powinno być elementem postanowienia o ustaleniu lub rozliczeniu kosztów egzekucyjnych, wydawanego na podstawie art. 64c § 7 u.p.e.a. Brak odrębnej podstawy prawnej do wydania postanowienia w przedmiocie zwrotu kosztów skutkuje koniecznością uchylenia zaskarżonego postanowienia.

Czy w sytuacji zbiegu egzekucji sądowej i administracyjnej, koszty egzekucyjne naliczone przez administracyjny organ egzekucyjny podlegają zwrotowi, jeśli egzekucja była prowadzona przez sądowy organ egzekucyjny?

Odpowiedź sądu

Sąd nie rozstrzygnął wiążąco tej kwestii materialnoprawnej, ponieważ uznał, że rozstrzygnięcie wniosku o zwrot kosztów w formie postanowienia nie miało podstawy prawnej. Kwestia ta powinna być rozpatrzona w ramach właściwego postępowania.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że naruszenie przepisów postępowania (brak podstawy prawnej do wydania postanowienia) było na tyle istotne, że uniemożliwiło mu wiążące odniesienie się do zarzutów naruszenia prawa materialnego dotyczącego zasad zwrotu kosztów egzekucyjnych w sytuacji zbiegu egzekucji.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej oraz poprzedzające je postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego. Umorzono postępowanie administracyjne.

Przepisy (14)

Główne

u.p.e.a. art. 64c § § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Opłaty i wydatki poniesione przez organ egzekucyjny stanowią koszty egzekucyjne, obciążające zobowiązanego.

u.p.e.a. art. 64c § § 3

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Jeżeli po pobraniu kosztów egzekucyjnych okaże się, że wszczęcie i prowadzenie egzekucji było niezgodne z prawem, należności te podlegają zwrotowi zobowiązanemu, a jeśli spowodował to wierzyciel – obciążają wierzyciela.

u.p.e.a. art. 64c § § 7

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Organ egzekucyjny wydaje postanowienie w sprawie kosztów egzekucyjnych na żądanie zobowiązanego lub wierzyciela złożone w terminie 14 dni od dnia doręczenia zawiadomienia o wysokości kosztów egzekucyjnych.

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 17

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Rozstrzygnięcia i stanowiska organu egzekucyjnego w sprawach dotyczących postępowania egzekucyjnego następują w formie postanowienia, na które przysługuje zażalenie, jeżeli ustawa tak stanowi.

K.p.a. art. 138 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa zasady rozpatrywania odwołania przez organ odwoławczy, w tym możliwość utrzymania w mocy, uchylenia lub zmiany postanowienia organu pierwszej instancji.

K.p.a. art. 144

Kodeks postępowania administracyjnego

Stosowanie przepisów K.p.a. do postępowań egzekucyjnych w administracji.

P.u.s.a. art. 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 134 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zakres kontroli sądu administracyjnego.

p.p.s.a. art. 145 § § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawy uchylenia zaskarżonej decyzji lub postanowienia.

p.p.s.a. art. 53 § § 4

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Zachowanie terminu do wniesienia skargi.

u.f.p. art. 60

Ustawa o finansach publicznych

u.f.p. art. 67

Ustawa o finansach publicznych

Ord.pod. art. 70 § § 1

Ordynacja podatkowa

Przedawnienie zobowiązań podatkowych (stosowane odpowiednio do kosztów egzekucyjnych).

k.p.c. art. 774

Kodeks postępowania cywilnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji nie przewidują wydania odrębnego postanowienia w przedmiocie zwrotu kosztów egzekucyjnych, a jedynie w sprawie ich ustalenia lub rozliczenia (art. 64c § 7 u.p.e.a.). • Rozstrzygnięcie wniosku o zwrot kosztów egzekucyjnych w formie postanowienia, bez istnienia odpowiedniej podstawy prawnej, stanowi naruszenie przepisów postępowania.

Odrzucone argumenty

Argumentacja organów administracyjnych, że koszty egzekucyjne powstały zgodnie z prawem i nie zachodzą przesłanki do ich zwrotu. • Argumentacja organów, że brak było w 2011 r. przepisów nakazujących umorzenie opłat za czynność egzekucyjną w której nastąpił zbieg egzekucji. • Wniosek o odrzucenie skargi z powodu uchybienia terminu.

Godne uwagi sformułowania

Przepis art. 64c § 3 u.p.e.a. nie stanowi natomiast samodzielnej podstawy formalnej rozstrzygnięcia. • Ustawodawca nie przewiduje zatem wydania postanowienia w przedmiocie zwrotu kosztów egzekucyjnych jako odrębnego i samodzielnego rozstrzygnięcia, podlegającego zaskarżeniu. • Samo dokonanie zwrotu zobowiązanemu pobranych kosztów egzekucyjnych następuje w formie czynności materialno-technicznej, jako konsekwencja rozstrzygnięcia przez organ o zasadzie ponoszenia kosztów, ich wysokości.

Skład orzekający

Magdalena Chraniuk-Stępniak

przewodniczący

Maria Grabowska

sprawozdawca

Danuta Kuchta

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie, że organy egzekucyjne nie mogą wydawać odrębnych postanowień w przedmiocie zwrotu kosztów egzekucyjnych, a kwestia ta powinna być rozstrzygana w ramach postanowienia o ustaleniu lub rozliczeniu kosztów egzekucyjnych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku podstawy prawnej do wydania postanowienia w przedmiocie zwrotu kosztów egzekucyjnych w postępowaniu administracyjnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej w postępowaniu egzekucyjnym, która może mieć wpływ na sposób rozstrzygania sporów o zwrot kosztów egzekucyjnych. Interpretacja przepisów dotyczących formy rozstrzygnięć jest kluczowa dla prawników procesowych.

Czy wiesz, że organy egzekucyjne nie mogą wydawać postanowień o zwrocie kosztów egzekucyjnych? WSA wyjaśnia.

Dane finansowe

WPS: 2327,84 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst