Orzeczenie · 2017-06-06

I SA/Gl 176/17Uchylenie postanowienia koszty egzekucyjne TK 5

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach
Miejsce
Gliwice
Data
2017-06-06
NSAAdministracyjneWysokawsa
koszty egzekucyjneustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracjiTrybunał Konstytucyjnyniekonstytucyjność przepisówzasada proporcjonalnościkoszty postępowaniawierzycielorgan egzekucyjnyWSAprawo administracyjne

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach rozpoznał skargę Wójta Gminy G. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K., które utrzymało w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego o obciążeniu Wójta kosztami egzekucyjnymi. Sprawa wywodziła się z postępowania egzekucyjnego prowadzonego wobec A. S.A. na podstawie decyzji Wójta Gminy G., która została następnie uchylona przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze. Po uchyleniu decyzji organ egzekucyjny umorzył postępowanie, a następnie obciążył wierzyciela (Wójta) kosztami egzekucyjnymi. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy to postanowienie. W skardze do WSA Wójt Gminy G. zarzucił naruszenie przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (u.p.e.a.) poprzez nieuwzględnienie wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 28 czerwca 2016 r. (SK 31/14), który stwierdził niezgodność art. 64 § 1 pkt 4 i art. 64 § 6 u.p.e.a. z Konstytucją RP w zakresie, w jakim przepisy te nie określają maksymalnej wysokości opłat egzekucyjnych. Sąd uznał skargę za zasadną, stwierdzając, że organ nadzoru nie odniósł się do zarzutów skargi dotyczących wyroku TK i nieprawidłowo zastosował przepisy, które zostały uznane za niekonstytucyjne. Sąd uchylił zaskarżone postanowienie, wskazując, że w postępowaniu ponownym organ egzekucyjny powinien uwzględnić bezpośrednio przepisy Konstytucji RP (art. 2 w zw. z art. 64 ust. 1 i art. 84) oraz zasady wynikające z wyroku TK, miarkując wysokość kosztów egzekucyjnych.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja przepisów dotyczących kosztów egzekucyjnych w administracji w świetle orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego oraz zasady bezpośredniego stosowania Konstytucji.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy konkretnych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i sytuacji, gdy ustawodawca nie dokonał stosownej nowelizacji.

Zagadnienia prawne (2)

Czy organ egzekucyjny prawidłowo zastosował przepisy ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji dotyczące ustalania kosztów egzekucyjnych, uwzględniając wyrok Trybunału Konstytucyjnego stwierdzający niezgodność niektórych z nich z Konstytucją RP?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, organ nadzoru nieprawidłowo zastosował przepisy, nie uwzględniając wyroku Trybunału Konstytucyjnego, co skutkowało naruszeniem prawa.

Uzasadnienie

Sąd uznał, że organ nadzoru powinien był uwzględnić wyrok Trybunału Konstytucyjnego (SK 31/14) stwierdzający niezgodność art. 64 § 1 pkt 4 i art. 64 § 6 u.p.e.a. z Konstytucją RP w zakresie braku określenia maksymalnej wysokości opłat egzekucyjnych. Nieuwzględnienie tego wyroku stanowiło naruszenie prawa.

Czy w sytuacji braku interwencji ustawodawcy, organy stosujące prawo mogą bezpośrednio stosować przepisy Konstytucji RP (art. 2 w zw. z art. 64 ust. 1 i art. 84) przy miarkowaniu wysokości kosztów egzekucyjnych?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, w sytuacji braku interwencji ustawodawcy, organy mają obowiązek bezpośredniego stosowania przepisów Konstytucji RP, aby zapewnić zgodność rozstrzygnięć z konstytucyjnymi standardami.

Uzasadnienie

Sąd wskazał, że zgodnie z art. 190 ust. 1 Konstytucji RP orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą. W przypadku braku interwencji ustawodawcy, organy stosujące prawo powinny bezpośrednio stosować przepisy Konstytucji, aby zapewnić, że wysokość kosztów egzekucyjnych nie przekracza rozsądnego pułapu i jest adekwatna do czynności organu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Uchylono zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w K. dotyczące kosztów egzekucyjnych.

Przepisy (19)

Główne

u.p.e.a. art. 64c § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Koszty egzekucyjne stanowią opłaty i wydatki poniesione przez organ egzekucyjny.

u.p.e.a. art. 64c § 2

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Koszty egzekucyjne obciążają zobowiązanego.

u.p.e.a. art. 64c § 4

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Wierzyciel pokrywa koszty egzekucyjne, jeżeli nie mogą być one ściągnięte od zobowiązanego.

u.p.e.a. art. 64 § 1

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przepis, którego niezgodność z Konstytucją RP została stwierdzona przez TK w zakresie braku określenia maksymalnej wysokości opłaty za dokonanie czynności egzekucyjnej.

u.p.e.a. art. 64 § 6

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Przepis, którego niezgodność z Konstytucją RP została stwierdzona przez TK w zakresie braku określenia maksymalnej wysokości opłaty manipulacyjnej.

Konstytucja RP art. 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Zasada zakazu nadmiernej ingerencji, zasada państwa prawnego.

Konstytucja RP art. 64 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 84

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Konstytucja RP art. 8 § 2

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Przepisy ustawy zasadniczej stosuje się bezpośrednio, chyba że sama konstytucja stanowi inaczej.

Pomocnicze

u.p.e.a. art. 64c § 3

Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji

Nakaz nieobciążania zobowiązanego kosztami egzekucyjnymi w przypadku niezgodnego z prawem wszczęcia i prowadzenia egzekucji.

k.p.a. art. 138 § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji.

k.p.a. art. 144

Kodeks postępowania administracyjnego

t.j. Dz. U. z 2016 r. poz. 1088 art. 1

Ustawa Prawo o ustroju sądów administracyjnych

p.p.s.a. art. 3 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 3 § 2

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Podstawa do uchylenia zaskarżonego postanowienia.

p.p.s.a. art. 200

Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Orzeczenie o kosztach postępowania sądowego.

Konstytucja RP art. 190 § 1

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego mają moc powszechnie obowiązującą i są ostateczne.

Konstytucja RP art. 190 § 3

Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej

Orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego wchodzą w życie z dniem ogłoszenia, chyba że Trybunał określi inaczej.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Nieuwzględnienie przez organ nadzoru wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 28 czerwca 2016 r. (SK 31/14) stwierdzającego niezgodność art. 64 § 1 pkt 4 i art. 64 § 6 u.p.e.a. z Konstytucją RP w zakresie braku określenia maksymalnej wysokości opłat egzekucyjnych.

Godne uwagi sformułowania

organ nadzoru nie odniósł się natomiast do argumentacji skargi co do wysokości określonych kosztów egzekucyjnych, opartej na wyroku trybunału Konstytucyjnego • zasługiwały na uwzględnienie zarzuty dotyczące nieuwzględnienia wyroku Trybunału Konstytucyjnego • mechanizm ustalania opłaty stosunkowej z wyznaczoną górną jej granicą chroni przed tego typu sytuacjami • organy stosujące prawo [...] muszą tak określać wysokość kosztów egzekucyjnych, aby nie można było zarzucić im naruszenia standardów określonych w omawianym wyroku Trybunału Konstytucyjnego.

Skład orzekający

Teresa Randak

przewodniczący

Beata Machcińska

sędzia

Bożena Suleja-Klimczyk

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kosztów egzekucyjnych w administracji w świetle orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego oraz zasady bezpośredniego stosowania Konstytucji."

Ograniczenia: Dotyczy konkretnych przepisów ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i sytuacji, gdy ustawodawca nie dokonał stosownej nowelizacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii konstytucyjności przepisów dotyczących opłat egzekucyjnych i bezpośredniego stosowania Konstytucji przez sądy administracyjne, co ma znaczenie praktyczne dla wielu podmiotów.

Sądy muszą stosować Konstytucję, gdy przepisy prawa są wadliwe – lekcja z kosztów egzekucyjnych.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst