Orzeczenie · 2026-01-27

I SA/Bd 577/25Uchylenie interpretacji VAT WSA bydgoszcz

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy
Miejsce
Bydgoszcz
Data
2026-01-27
NSAPodatkoweWysokawsa
VATinterpretacja podatkowazwolnienie z VATusługi finansowepożyczkispółka celowaśrodki unijnezarządzanie funduszemwindykacja

Sprawa dotyczyła wniosku spółki celowej o wydanie interpretacji indywidualnej w przedmiocie podatku od towarów i usług (VAT) w zakresie czynności wykonywanych w ramach umowy z Menadżerem Funduszu, dotyczących udzielania pożyczek Ostatecznym Odbiorcom w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego. Spółka, której jedynym udziałowcem jest Województwo Kujawsko-Pomorskie, działała jako pośrednik finansowy, ustanawiając we własnym imieniu Fundusz Pożyczkowy i udzielając pożyczek. Wnioskodawca stał na stanowisku, że wszystkie czynności związane z udzielaniem i zarządzaniem pożyczkami są zwolnione z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o VAT. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej (KIS) uznał stanowisko spółki częściowo za prawidłowe, a częściowo za nieprawidłowe. Organ zgodził się, że czynności te podlegają opodatkowaniu, ale zakwestionował zwolnienie dla szeregu czynności, takich jak ustanowienie instrumentu finansowego, obsługa rachunków bankowych, czynności kontrolne, monitoring i windykacja spłat pożyczek, uznając je za wyłączone ze zwolnienia na podstawie art. 43 ust. 15 ustawy o VAT (ściąganie długów). Sąd administracyjny uchylił zaskarżoną interpretację. Sąd uznał, że organ naruszył przepisy postępowania, w szczególności art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej, poprzez brak odniesienia się do istotnego orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego (NSA), które stanowiło podstawę argumentacji spółki w kwestii kwalifikacji czynności windykacyjnych. Sąd podkreślił, że organ nie może ignorować jednolitej linii orzeczniczej, zwłaszcza gdy dotyczy ona kluczowych dla sprawy kwestii. Sąd nie podzielił zarzutu naruszenia przepisów materialnych dotyczących kompleksowości świadczenia, wskazując, że spółka nie przedstawiła tego zagadnienia w sposób wyczerpujący we wniosku o interpretację. Ostatecznie, z uwagi na naruszenia proceduralne, sąd uchylił interpretację indywidualną.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Kwalifikacja czynności związanych z udzielaniem pożyczek przez spółki celowe w kontekście zwolnienia z VAT, zwłaszcza w odniesieniu do czynności windykacyjnych i braku odniesienia się organu do orzecznictwa NSA.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji spółki celowej realizującej zadania publiczne w ramach programów unijnych. Kwestia kompleksowości świadczenia nie została rozstrzygnięta.

Zagadnienia prawne (2)

Czy czynności wykonywane przez spółkę w ramach umowy z Menadżerem Funduszu, polegające na ustanowieniu instrumentu finansowego, obsłudze rachunków bankowych, czynnościach kontrolnych, monitoringu i windykacji spłat pożyczek, podlegają zwolnieniu z VAT na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 38 ustawy o VAT?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Część czynności (udzielanie pożyczek) podlega zwolnieniu, ale czynności związane z ustanowieniem funduszu, obsługą rachunków, kontrolą i windykacją nie podlegają zwolnieniu, ponieważ są wyłączone z niego na podstawie art. 43 ust. 15 ustawy o VAT (ściąganie długów).

Uzasadnienie

Sąd uchylił interpretację organu, uznając, że organ naruszył przepisy proceduralne, nie odnosząc się do istotnego orzecznictwa NSA dotyczącego kwalifikacji czynności windykacyjnych jako niepodlegających wyłączeniu ze zwolnienia, gdy są wykonywane we własnym zakresie przez pożyczkodawcę.

Czy czynności wykonywane przez spółkę w ramach umowy z Menadżerem Funduszu stanowią jedno, kompleksowe świadczenie podlegające zwolnieniu z VAT?

Odpowiedź sądu

Sąd nie rozpatrywał tej kwestii, ponieważ spółka nie przedstawiła jej wyczerpująco we wniosku o interpretację i nie stanowiła ona przedmiotu sporu w postępowaniu interpretacyjnym.

Uzasadnienie

Sąd podkreślił, że organ interpretacyjny jest związany zakresem wniosku i nie ma obowiązku domyślania się wątpliwości podatnika ani prowadzenia postępowania dowodowego w celu znalezienia optymalnych rozwiązań.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Uchylono decyzję
Zaskarżona interpretacja indywidualna została uchylona w całości.

Przepisy (13)

Główne

u.p.t.u. art. 43 § 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Zwalnia się od podatku usługi udzielania kredytów lub pożyczek pieniężnych oraz usługi pośrednictwa w świadczeniu usług udzielania kredytów lub pożyczek pieniężnych, a także zarządzanie kredytami lub pożyczkami pieniężnymi przez kredytodawcę lub pożyczkodawcę.

Pomocnicze

u.p.t.u. art. 43 § 15

Ustawa o podatku od towarów i usług

Zwolnienia, o których mowa w ust. 1 pkt 7, 12 i 37-41, nie mają zastosowania do czynności ściągania długów, w tym factoringu.

u.p.t.u. art. 5 § 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlegają odpłatne dostawy towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju.

u.p.t.u. art. 8 § 1

Ustawa o podatku od towarów i usług

Przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów.

O.p. art. 121 § 1

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Postępowanie podatkowe powinno być prowadzone w sposób budzący zaufanie do organów podatkowych.

O.p. art. 14b § 3

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego oraz do przedstawienia własnego stanowiska w sprawie oceny prawnej tego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego.

O.p. art. 14c § 1

Ustawa - Ordynacja podatkowa

Interpretacja indywidualna zawiera ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym.

O.p. art. 14c § 2

Ustawa - Ordynacja podatkowa

W przypadku, gdy organ podatkowy jest innego zdania niż wnioskodawca, interpretacja indywidualna zawiera wskazanie prawidłowego stanowiska wraz z uzasadnieniem prawnym.

p.p.s.a. art. 3 § 2

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach.

p.p.s.a. art. 57a

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Skarga na pisemną interpretację przepisów prawa podatkowego może być oparta wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego.

p.p.s.a. art. 145 § 1

Ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi

Sąd uwzględniając skargę uchyla zaskarżony akt w całości lub części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego mające wpływ na wynik sprawy lub naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

k.c. art. 720

Kodeks cywilny

Przez umowę pożyczki dający pożyczkę zobowiązuje się przenieść na własność biorącego określoną ilość pieniędzy albo rzeczy oznaczonych tylko co do gatunku, a biorący zobowiązuje się zwrócić tę samą ilość pieniędzy albo tę samą ilość rzeczy tego samego gatunku i tej samej jakości.

Dz.U. 2025 poz 111 art. 121 § 1

w zw. z art. 147

Argumenty

Skuteczne argumenty

Organ naruszył art. 121 § 1 Ordynacji podatkowej, nie odnosząc się do wyroku NSA z dnia 25 czerwca 2014 r., sygn. akt I FSK 1136/13, który stanowił podstawę argumentacji spółki w kwestii kwalifikacji czynności windykacyjnych. • Organ niezasadnie wyłączył ze zwolnienia z VAT czynności monitorowania i windykacji spłat pożyczek, podczas gdy zgodnie z orzecznictwem NSA, jeśli są one wykonywane we własnym zakresie przez pożyczkodawcę, nie stanowią one 'usług ściągania długów' w rozumieniu art. 43 ust. 15 u.p.t.u.

Odrzucone argumenty

Zarzut naruszenia przepisów materialnych dotyczących kompleksowości świadczenia nie został uwzględniony, gdyż spółka nie przedstawiła tego zagadnienia wyczerpująco we wniosku o interpretację. • Zarzut naruszenia art. 14c § 1 i 2 O.p. poprzez zniekształcenie stanu faktycznego w zakresie czynności związanych z kontrolą i monitorowaniem sytuacji ekonomiczno-finansowej ostatecznego odbiorcy nie został uwzględniony.

Godne uwagi sformułowania

organ nie może domyślać się czy domniemywać, jakie zagadnienie budzi wątpliwości wnioskodawcy • w judykaturze podkreśla się, że użyte w art. 14b § 3 O.p. określenie 'wyczerpująco' należy więc rozumieć jako przedstawienie danego zagadnienia na tyle wszechstronnie, dogłębnie, szczegółowo, gruntownie i dokładnie, aby wnioskodawca mógł zająć stanowisko w stosunku do prezentowanego stanu rzeczy, zaś organ na tej podstawie udzielić jednoznacznej odpowiedzi • w zaskarżonej interpretacji organ stwierdził (...) że 'wykonywanie czynności związanych z rozliczeniem i kontrolą pożyczki, monitorowaniem i windykacją spłat pożyczki, jako usługi związane ze ściąganiem długów, są wyłączone ze zwolnienia w związku z art. 43 ust. 15 ustawy'. Wbrew stanowisku spółki, z przytoczonego fragmentu nie można wywnioskować, aby organ uznał, że ściąganie długów dokonywane jest z udziałem podmiotu 'trzeciego', a nie samodzielnie przez spółkę.

Skład orzekający

Halina Adamczewska-Wasilewicz

przewodniczący sprawozdawca

Urszula Wiśniewska

sędzia

Joanna Ziołek

asesor

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Kwalifikacja czynności związanych z udzielaniem pożyczek przez spółki celowe w kontekście zwolnienia z VAT, zwłaszcza w odniesieniu do czynności windykacyjnych i braku odniesienia się organu do orzecznictwa NSA."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji spółki celowej realizującej zadania publiczne w ramach programów unijnych. Kwestia kompleksowości świadczenia nie została rozstrzygnięta.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7.5/10

Sprawa dotyczy ważnej kwestii podatkowej związanej z usługami finansowymi i zwolnieniami z VAT, a także procedury wydawania interpretacji podatkowych. Uchylenie interpretacji przez sąd z powodu błędów proceduralnych organu dodaje jej interesującego wymiaru.

“Spółka celowa wygrała z Dyrektorem KIS: Kluczowe orzeczenie ws. VAT dla pożyczek z funduszy unijnych!”

Dane finansowe

WPS: 457 PLN

Sektor

finanse

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst