I PZP 6/08
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał zagadnienie prawne przekazane przez Sąd Okręgowy w Krakowie, dotyczące składu sądu drugiej instancji właściwego do rozpoznania zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji w przedmiocie obciążenia strony kosztami sądowymi. Sąd Okręgowy powziął wątpliwość, czy takie postanowienie mieści się w katalogu określonym w art. 397 § 2 zd. 2 k.p.c., który przewiduje rozpoznanie zażalenia w składzie jednego sędziego. Sąd Okręgowy przedstawił argumenty za obiema interpretacjami: literalną, która sugerowałaby, że przepis dotyczy tylko postanowień zawierających łącznie wszystkie wymienione rozstrzygnięcia, oraz celowościową, wskazującą na potrzebę usprawnienia postępowania. Sąd Najwyższy nie podzielił poglądu o konieczności występowania wszystkich rozstrzygnięć jednocześnie. Stwierdził, że przepis art. 397 § 2 zd. 2 k.p.c. ma zastosowanie również wtedy, gdy zaskarżone postanowienie dotyczy tylko jednego z wymienionych w nim aspektów, takich jak odmowa zwolnienia od kosztów, cofnięcie zwolnienia, odrzucenie wniosku o zwolnienie, nałożenie obowiązku uiszczenia kosztów lub skazanie na grzywnę. Podkreślono, że celem wprowadzonych przepisów było usprawnienie postępowania przez odciążenie sądów od niektórych czynności związanych z kosztami. Sąd Najwyższy uznał, że postanowienie sądu pierwszej instancji obciążające stronę kosztami sądowymi, na które przysługuje zażalenie (art. 394 § 1 pkt 9 k.p.c.), mieści się w katalogu z art. 397 § 2 zd. 2 k.p.c., a zatem zażalenie na nie rozpoznaje się w składzie jednego sędziego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalenie składu sądu właściwego do rozpoznania zażalenia na postanowienie w przedmiocie kosztów sądowych.
Dotyczy wyłącznie interpretacji art. 397 § 2 k.p.c. w kontekście kosztów sądowych.
Zagadnienia prawne (1)
Czy postanowienie sądu pierwszej instancji w przedmiocie obciążenia strony kosztami sądowymi jest postanowieniem z katalogu określonego w art. 397 § 2 zdanie 2 k.p.c., podlegającym rozpoznaniu przez Sąd drugiej instancji w składzie jednego sędziego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, postanowienie sądu pierwszej instancji w przedmiocie obciążenia strony kosztami sądowymi jest postanowieniem z katalogu określonego w art. 397 § 2 zdanie drugie k.p.c., a zatem zażalenie na nie rozpoznaje się w składzie jednego sędziego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że przepis art. 397 § 2 zd. 2 k.p.c. ma zastosowanie także wtedy, gdy zaskarżone postanowienie nie zawiera łącznie wszystkich wymienionych w nim rozstrzygnięć. Podkreślono cel usprawnienia postępowania i odciążenia sądów od czynności związanych z kosztami, co przemawia za szerokim rozumieniem katalogu orzeczeń. Postanowienie obciążające kosztami sądowymi, na które przysługuje zażalenie, mieści się w tym katalogu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Edyta B. | osoba_fizyczna | powódka |
| Zakłady Usługowe P. Spółka z o. o. w K. | spółka | pozwana |
Przepisy (6)
Główne
k.p.c. art. 397 § § 2 zdanie drugie
Kodeks postępowania cywilnego
Przepis ten ma zastosowanie do rozpoznania zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji w przedmiocie odmowy zwolnienia od kosztów sądowych lub cofnięcia takiego zwolnienia, odrzucenia wniosku o zwolnienie, nałożenia na stronę obowiązku uiszczenia kosztów oraz skazania na grzywnę, nawet jeśli postanowienie nie zawiera wszystkich tych rozstrzygnięć łącznie.
Pomocnicze
k.p.c. art. 367 § § 3
Kodeks postępowania cywilnego
Wskazuje na skład sądu rozpoznającego zażalenie w przypadkach nieuregulowanych w § 2.
k.p.c. art. 394 § § 1 pkt 9
Kodeks postępowania cywilnego
Określa, że postanowienie sądu pierwszej instancji w przedmiocie obciążenia strony kosztami sądowymi, jeżeli strona nie składa środka zaskarżenia co do istoty sprawy, podlega zaskarżeniu zażaleniem.
u.k.s.c. art. 113 § ust. 1
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Podstawa prawna do obciążenia strony kosztami sądowymi.
u.k.s.c. art. 96 § ust. 1 pkt 4
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Podstawa prawna do zwrotu opłaty sądowej.
u.k.s.c. art. 111 § ust. 2
Ustawa o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
Opisuje sytuację, w której sąd pierwszej instancji może wydać postanowienie o odrzuceniu wniosku o zwolnienie od kosztów z jednoczesnym skazaniem na grzywnę.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Przepis art. 397 § 2 zd. 2 k.p.c. należy interpretować szeroko, obejmując nim zażalenia na postanowienia dotyczące kosztów sądowych, nawet jeśli nie zawierają one wszystkich wymienionych w przepisie rozstrzygnięć. • Celem wprowadzenia przepisów o kosztach sądowych było usprawnienie postępowania, co przemawia za jednoosobowym składem sądu rozpoznającym zażalenia w tym zakresie. • Skład jednoosobowy jest właściwy do rozpoznania zażalenia na postanowienie zawierające łącznie wszystkie rozstrzygnięcia, a tym bardziej na postanowienie zawierające choćby jedno z nich.
Odrzucone argumenty
Literalna wykładnia art. 397 § 2 zd. 2 k.p.c. sugeruje, że przepis ten dotyczy tylko postanowień zawierających łącznie wszystkie wymienione w nim rozstrzygnięcia (odmowa zwolnienia, cofnięcie zwolnienia, odrzucenie wniosku, nałożenie obowiązku uiszczenia kosztów i skazanie na grzywnę).
Godne uwagi sformułowania
Rozpoznanie zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji w przedmiocie obciążenia strony kosztami sądowymi następuje w składzie jednego sędziego. • Oparcie się na wynikach tak ograniczonej wykładni byłoby nietrafne. • Usprawnienie postępowania sądowego poprzez ustanowienie jednoosobowego składu sądu do rozpoznania zażalenia na postanowienie w przedmiocie kosztów byłoby bowiem iluzoryczne, gdyby przepis art. 397 § 2 zdanie drugie k.p.c. odnosić jedynie do wyjątkowego przypadku...
Skład orzekający
Teresa Flemming-Kulesza
przewodniczący
Jerzy Kwaśniewski
sędzia
Jolanta Strusińska-Żukowska
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalenie składu sądu właściwego do rozpoznania zażalenia na postanowienie w przedmiocie kosztów sądowych."
Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie interpretacji art. 397 § 2 k.p.c. w kontekście kosztów sądowych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii proceduralnej dotyczącej składu sądu, co jest istotne dla praktyków prawa procesowego, choć nie zawiera elementów sensacyjnych.
“Jednoosobowy skład sądu do rozpoznania zażalenia na koszty sądowe – Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.