Orzeczenie · 1996-12-19

I PKN 47/96Liczenie terminów nabycie uprawnień pracowniczych

Sąd

Sąd Najwyższy

Data

1996-12-19

SNPrawo pracyprawo do urlopuWysokanajwyższy

urlop wypoczynkowyekwiwalent za urlopprawo pracyterminyKodeks cywilnyKodeks pracySąd Najwyższykasacja

Podsumowanie

Przejdź do pełnego tekstu

Powódka Danuta D. dochodziła od Zrzeszenia Międzynarodowych Przewoźników Drogowych w Polsce zasądzenia m.in. ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy. Sąd Rejonowy przyznał jej kwotę 613,80 zł, uznając, że nabyła prawo do urlopu za 1995 r. z dniem 31 stycznia 1995 r., czyli w ostatnim dniu zatrudnienia. Sąd Wojewódzki zmienił ten wyrok, oddalając powództwo, ponieważ uznał, że powódka nie nabyła prawa do urlopu w czasie trwania stosunku pracy, gdyż rok pracy upłynąłby dopiero 1 lutego 1995 r. Kasację wniósł Rzecznik Praw Obywatelskich, zarzucając naruszenie przepisów Kodeksu pracy. Sąd Najwyższy, rozpoznając kasację, stwierdził, że Sąd Wojewódzki błędnie zastosował przepisy Kodeksu cywilnego (art. 112 KC) do liczenia terminu roku pracy, od którego zależy nabycie prawa do urlopu. Sąd Najwyższy podkreślił, że prawo pracy ma odrębne zasady liczenia terminów, a rok pracy upływa z ostatnim dniem okresu zatrudnienia, a nie z pierwszym dniem kolejnego roku. W związku z tym powódka nabyła prawo do urlopu z dniem 31 stycznia 1995 r., a tym samym prawo do ekwiwalentu pieniężnego. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i oddalił rewizję strony pozwanej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka

Do czego można powołać

Ustalanie sposobu liczenia terminów w prawie pracy, w szczególności okresu roku pracy warunkującego nabycie prawa do urlopu wypoczynkowego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy stanu prawnego sprzed nowelizacji Kodeksu pracy z 1996 r. w zakresie art. 153 KP, ale zasada liczenia roku pracy pozostaje aktualna.

Zagadnienia prawne (3)

Czy sposób liczenia terminów określonych w art. 112 Kodeksu cywilnego ma zastosowanie do okresów, od których zależy nabycie uprawnień pracowniczych, w szczególności prawa do urlopu wypoczynkowego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sposób liczenia terminów z art. 112 Kodeksu cywilnego nie ma zastosowania do okresów, od których zależy nabycie uprawnień pracowniczych.

Uzasadnienie

Prawo pracy posiada odrębne zasady liczenia terminów, które nie mogą być sprzeczne z zasadami prawa pracy. Okres roku pracy warunkujący nabycie prawa do urlopu wypoczynkowego upływa z ostatnim dniem okresu zatrudnienia, a nie z pierwszym dniem kolejnego roku według reguł art. 112 KC.

Kiedy pracownik nabywa prawo do pierwszego urlopu wypoczynkowego po przerwie w zatrudnieniu trwającej dłużej niż 3 miesiące?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Pracownik nabywa prawo do urlopu z upływem roku pracy, liczonego według zasad prawa pracy, co oznacza, że następuje to z dniem poprzedzającym dzień podjęcia pracy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy odniósł zasady liczenia roku pracy do przepisu art. 156 § 1 in fine KP, stwierdzając, że rok pracy upływa z ostatnim dniem zatrudnienia, a nie z pierwszym dniem kolejnego roku, jak sugerowałoby zastosowanie art. 112 KC.

Czy pracownikowi przysługuje ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy, jeśli nabył do niego prawo w ostatnim dniu trwania stosunku pracy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, jeśli pracownik nabył prawo do urlopu wypoczynkowego w czasie trwania stosunku pracy, przysługuje mu ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop zgodnie z art. 171 § 1 KP.

Uzasadnienie

Ponieważ powódka nabyła prawo do urlopu wypoczynkowego za 1995 r. w dniu 31 stycznia 1995 r. (w czasie trwania stosunku pracy), przysługuje jej ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

Uchylenie zaskarżonego wyroku i oddalenie rewizji strony pozwanej

Strona wygrywająca

Danuta D.

Strony

Nazwa	Typ	Rola
Danuta D.	osoba_fizyczna	powódka
Zrzeszenie Międzynarodowych Przewoźników Drogowych w Polsce	instytucja	pozwany
Rzecznik Praw Obywatelskich	organ_państwowy	wnioskodawca (kasacja)

Przepisy (8)

Główne

KP art. 153

Kodeks pracy

Przepis dotyczył nabycia prawa do pierwszego urlopu pracowniczego. W sprawie zastosowanie miał art. 156 § 1 in fine KP.

KP art. 156 § 1

Kodeks pracy

Pracownik podejmujący pracę po przerwie w zatrudnieniu trwającej dłużej niż 3 miesiące lub po rozwiązaniu stosunku pracy za wypowiedzeniem uzyskuje prawo do urlopu z upływem roku pracy. Rok pracy upływa z ostatnim dniem zatrudnienia.

KP art. 171 § 1

Kodeks pracy

Pracownikowi przysługuje ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop wypoczynkowy.

Pomocnicze

k.c. art. 112

Kodeks cywilny

Sposób liczenia terminów oznaczonych w latach nie ma zastosowania do okresów, od których zależy nabycie uprawnień pracowniczych.

KPC art. 39312

Kodeks postępowania cywilnego

Możliwość uwzględnienia wyroku mimo błędnego uzasadnienia, jeśli odpowiada prawu.

KPC art. 39315

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa do uchylenia zaskarżonego wyroku i oddalenia rewizji w przypadku naruszenia prawa materialnego.

KC art. 300

Kodeks cywilny

Możliwość stosowania przepisów Kodeksu cywilnego do stosunków pracy, o ile nie są sprzeczne z zasadami prawa pracy i są odpowiednie.

u.z.i.b. art. 30

Ustawa o zatrudnieniu i bezrobociu

Określał, że czas pobierania zasiłku dla bezrobotnych nie wlicza się do okresu zatrudnienia, od którego zależy nabycie prawa do urlopu.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawo pracy ma odrębne zasady liczenia terminów, które wyłączają stosowanie art. 112 KC do nabywania uprawnień pracowniczych. • Rok pracy warunkujący nabycie prawa do urlopu wypoczynkowego upływa z ostatnim dniem zatrudnienia, a nie z pierwszym dniem kolejnego roku. • Pracownik nabywa prawo do urlopu wypoczynkowego z dniem 31 stycznia 1995 r., a tym samym przysługuje mu ekwiwalent pieniężny za niewykorzystany urlop.

Odrzucone argumenty

Zastosowanie art. 112 KC do liczenia roku pracy, co skutkowało uznaniem, że prawo do urlopu nabyto po rozwiązaniu stosunku pracy.

Godne uwagi sformułowania

Sposób liczenia terminów określonych w art. 112 Kodeksu cywilnego nie ma zastosowania do okresów, od których zależy nabycie uprawnień pracowniczych. • Prawo pracy ustanowione są bowiem odrębne od cywilnych zasady liczenia terminów (okresów). • Rok pracy upływa z ostatnim dniem roku pracy, a nie według reguł art. 112 KC z pierwszym dniem po upływie roku pracy.

Skład orzekający

Józef Iwulski

przewodniczący-sprawozdawca

Kazimierz Jaśkowski

członek

Walerian Sanetra

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalanie sposobu liczenia terminów w prawie pracy, w szczególności okresu roku pracy warunkującego nabycie prawa do urlopu wypoczynkowego."

Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego sprzed nowelizacji Kodeksu pracy z 1996 r. w zakresie art. 153 KP, ale zasada liczenia roku pracy pozostaje aktualna.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Orzeczenie wyjaśnia fundamentalną kwestię różnic między prawem cywilnym a prawem pracy w zakresie liczenia terminów, co jest kluczowe dla wielu pracowników i pracodawców.

“Czy rok pracy kończy się 31 grudnia czy 1 lutego? Sąd Najwyższy rozstrzyga kluczową kwestię dla urlopu!”

Dane finansowe

WPS: 613,8 PLN

ekwiwalent za urlop: 613,8 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników