Orzeczenie · 1997-11-13

I PKN 352/97Zasadność wypowiedzenia umowy o pracę wyklucza odszkodowanie z kc

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
1997-11-13
SNPrawo pracyrozwiązanie stosunku pracyWysokanajwyższy
wypowiedzenie umowy o pracęodszkodowanieprawo pracyKodeks cywilnyczyn niedozwolonyprawomocność orzeczeniaart. 300 KPart. 365 KPCSąd Najwyższykasacja

Powód Krzysztof S. wniósł kasację od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi, który oddalił jego apelację od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Łodzi. Sąd pierwszej instancji oddalił powództwo o odszkodowanie w kwocie 50.000 zł, skierowane przeciwko Przedsiębiorstwu Technicznej Obsługi Rolnictwa "E.-Ł." w K.Ł., z tytułu rozwiązania z powodem stosunku pracy. Powództwo opierało się na twierdzeniu o niezgodnym z prawem wypowiedzeniu umowy o pracę i zastosowaniu przepisów Kodeksu cywilnego o czynach niedozwolonych (art. 415 KC). Sąd Najwyższy oddalił kasację, uznając ją za nieuzasadnioną. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było prawomocne orzeczenie Sądu Rejonowego-Sądu Pracy w Pabianicach z dnia 28 maja 1991 r., które oddaliło odwołanie powoda od wypowiedzenia umowy o pracę. Sąd Najwyższy podkreślił, że zgodnie z art. 365 § 1 KPC, prawomocne orzeczenie wiąże inne sądy, a ustalenie, że pracodawca nie naruszył prawa przy wypowiadaniu umowy, jest wiążące. W związku z tym, odpada możliwość zakwalifikowania zachowania pracodawcy jako czynu niedozwolonego (art. 415 KC), gdyż działanie legalne nie może być uznane za wyrządzenie szkody. Sąd Najwyższy potwierdził również pogląd, że regulacja Kodeksu pracy dotycząca roszczeń pracowniczych z tytułu wadliwego rozwiązania umowy o pracę ma charakter wyczerpujący, co wyklucza stosowanie przepisów Kodeksu cywilnego poprzez art. 300 KP, chyba że występuje luka w prawie pracy. Zarzut naruszenia art. 202 KPC również uznano za bezzasadny, gdyż mimo odwołania do przepisów prawa cywilnego, żądanie powoda pozostawało w ścisłym związku ze stosunkiem pracy i mieściło się w kategorii spraw z zakresu prawa pracy.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Potwierdzenie zasady związania prawomocnym orzeczeniem sądu pracy oraz wyczerpującego charakteru regulacji Kodeksu pracy w zakresie roszczeń związanych z rozwiązaniem umowy o pracę, co wyklucza stosowanie przepisów Kodeksu cywilnego o czynach niedozwolonych.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy sytuacji, gdy istnieje prawomocne orzeczenie sądu pracy stwierdzające zasadność wypowiedzenia. Nie dotyczy sytuacji, gdy w prawie pracy istnieje luka.

Zagadnienia prawne (3)

Czy prawomocne orzeczenie sądu pracy o zasadności wypowiedzenia umowy o pracę wyklucza możliwość dochodzenia odszkodowania na podstawie przepisów Kodeksu cywilnego o czynach niedozwolonych (art. 415 KC)?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, prawomocne orzeczenie sądu pracy o zasadności wypowiedzenia umowy o pracę wyklucza możliwość dochodzenia odszkodowania na podstawie przepisów Kodeksu cywilnego o czynach niedozwolonych.

Uzasadnienie

Prawomocne orzeczenie sądu pracy o zasadności wypowiedzenia wiąże inne sądy (art. 365 § 1 KPC). Ustalenie, że pracodawca nie naruszył prawa przy wypowiadaniu umowy, jest wiążące i wyklucza możliwość zakwalifikowania jego działania jako czynu niedozwolonego, gdyż działanie legalne nie może być uznane za wyrządzenie szkody.

Czy regulacja Kodeksu pracy dotycząca roszczeń pracowniczych z tytułu wadliwego rozwiązania umowy o pracę ma charakter wyczerpujący i wyklucza możliwość sięgania do przepisów Kodeksu cywilnego poprzez art. 300 KP?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, regulacja Kodeksu pracy ma charakter wyczerpujący i wyklucza możliwość sięgania do przepisów Kodeksu cywilnego, gdy sprawa jest uregulowana w prawie pracy.

Uzasadnienie

Przepis art. 300 KP stosuje się do stosunku pracy tylko wtedy, gdy sprawa nie jest unormowana przepisami prawa pracy, czyli gdy istnieje luka. W przypadku wadliwego rozwiązania umowy o pracę, przepisy Kodeksu pracy są wyczerpujące i nie pozwalają na zasądzanie odszkodowania na podstawie przepisów Kodeksu cywilnego.

Czy sprawa o odszkodowanie, której podstawą jest rzekomo niezgodne z prawem wypowiedzenie umowy o pracę, a powód odwołuje się do przepisów prawa cywilnego, należy do kategorii spraw z zakresu prawa pracy?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, taka sprawa należy do kategorii spraw z zakresu prawa pracy.

Uzasadnienie

Mimo odwołania do przepisów prawa cywilnego, żądanie odszkodowania oparte na wadliwym wypowiedzeniu umowy o pracę pozostaje w ścisłym związku ze stosunkiem pracy i mieści się w pojęciu roszczenia związanego ze stosunkiem pracy w rozumieniu art. 476 § 1 pkt 1 KPC, co kwalifikuje ją jako sprawę z zakresu prawa pracy.

Rozstrzygnięcie

Decyzja
Oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
Przedsiębiorstwo Elektryfikacji i Technicznej Obsługi Rolnictwa "E.-Ł."

Strony

NazwaTypRola
Krzysztof S.osoba_fizycznapowód
Przedsiębiorstwo Elektryfikacji i Technicznej Obsługi Rolnictwa "E.-Ł." w K.Ł.spółkapozwany

Przepisy (8)

Główne

KPC art. 365 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe.

KP art. 300

Kodeks pracy

Przepis ten wymagałby rozważenia, gdyby w sprawie istniały podstawy do uznania, iż dokonując wypowiedzenia umowy o pracę pracodawca naruszył obowiązujący porządek prawny. Stosuje się go tylko wtedy, gdy sprawa nie jest unormowana przepisami prawa pracy.

KPC art. 39312

Kodeks postępowania cywilnego

Podstawa prawna orzeczenia Sądu Najwyższego.

Pomocnicze

KC art. 415

Kodeks cywilny

Nie można sięgać do tego przepisu, gdy wypowiedzenie umowy o pracę było uzasadnione lub gdy sprawa jest uregulowana w Kodeksie pracy.

KP art. 45

Kodeks pracy

Odszkodowanie z tego przepisu może być zasądzone tylko wtedy, gdy wypowiedzenie umowy o pracę było bezzasadne bądź naruszone zostały przepisy o wypowiadaniu umów o pracę.

KC art. 471

Kodeks cywilny

Nie ma zastosowania, gdy działanie pracodawcy było legalne.

KPC art. 202

Kodeks postępowania cywilnego

Nie został naruszony, gdyż sprawa, mimo odwołania do KC, pozostaje w związku ze stosunkiem pracy i należy do właściwości sądów pracy.

KPC art. 476 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania cywilnego

Żądanie powoda mieści się w pojęciu roszczenia związanego ze stosunkiem pracy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Prawomocne orzeczenie sądu pracy o zasadności wypowiedzenia umowy o pracę wiąże inne sądy (art. 365 § 1 KPC). • Działanie legalne pracodawcy przy wypowiadaniu umowy o pracę nie może być uznane za czyn niedozwolony. • Regulacja Kodeksu pracy dotycząca wadliwego rozwiązania umowy o pracę jest wyczerpująca i wyklucza stosowanie przepisów Kodeksu cywilnego. • Sprawa o odszkodowanie z tytułu wadliwego wypowiedzenia, mimo odwołania do KC, pozostaje sprawą z zakresu prawa pracy.

Odrzucone argumenty

Możliwość dochodzenia odszkodowania na podstawie art. 415 KC, mimo prawomocnego orzeczenia sądu pracy o zasadności wypowiedzenia. • Naruszenie art. 300 KP przez Sąd Apelacyjny. • Naruszenie art. 202 KPC przez Sąd Apelacyjny.

Godne uwagi sformułowania

Oddalenie powództwa o uznanie wypowiedzenia za bezskuteczne (przywrócenie do pracy) na tej podstawie, iż sąd nie dopatrzył się w działaniu pracodawcy naruszenia przepisów o wypowiadaniu umów o pracę i uznał, że wypowiedzenie było uzasadnione, wyklucza możliwość zakwalifikowania tego działania pracodawcy jako bezprawnego i zawinionego w rozumieniu przepisów o czynach niedozwolonych (art. 415 KC i nast.). • Orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe... • Działanie legalne nie może bowiem być uznane za czyn polegający na zawinionym wyrządzeniu drugim szkody. • Regulacja w Kodeksie pracy roszczeń pracowniczych z tytułu wadliwego rozwiązania umowy o pracę ma charakter wyczerpujący, co wyklucza możliwość sięgania do art. 300 KP (...) i zasądzania odszkodowania na podstawie przepisów Kodeksu cywilnego.

Skład orzekający

Walerian Sanetra

przewodniczący-sprawozdawca

Kazimierz Jaśkowski

sędzia

Barbara Wagner

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasady związania prawomocnym orzeczeniem sądu pracy oraz wyczerpującego charakteru regulacji Kodeksu pracy w zakresie roszczeń związanych z rozwiązaniem umowy o pracę, co wyklucza stosowanie przepisów Kodeksu cywilnego o czynach niedozwolonych."

Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy istnieje prawomocne orzeczenie sądu pracy stwierdzające zasadność wypowiedzenia. Nie dotyczy sytuacji, gdy w prawie pracy istnieje luka.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia kluczową kwestię kolizji między prawem pracy a prawem cywilnym w kontekście odszkodowań za wadliwe wypowiedzenie, co jest istotne dla praktyków.

“Czy można dochodzić odszkodowania z Kodeksu cywilnego, gdy sąd pracy uznał wypowiedzenie za zasadne? Sąd Najwyższy odpowiada.”

Dane finansowe

WPS: 50 000 PLN

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka polskie orzecznictwo i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo

Powiązane przepisy

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst