I PKN 23/97
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła pracownika objętego szczególną ochroną trwałości stosunku pracy, który został zwolniony dyscyplinarnie z powodu stawienia się do pracy w stanie nietrzeźwości (2,54 promila alkoholu). Mimo braku zgody związku zawodowego na rozwiązanie stosunku pracy, Sąd Rejonowy przywrócił pracownika do pracy, uznając naruszenie przepisów o ochronie związkowej. Sąd Wojewódzki zmienił ten wyrok, zasądzając na rzecz pracownika jedynie odszkodowanie, a nie przywracając go do pracy. Sąd ten oparł się na możliwości zasądzenia odszkodowania zamiast przywrócenia do pracy na podstawie art. 477 § 2 KPC, gdyby przywrócenie było sprzeczne ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem prawa (art. 8 KP). Sąd Najwyższy w swojej kasacji oddalił zarzuty pracownika, potwierdzając, że nawet pracownik objęty ochroną związkową może nie zostać przywrócony do pracy, jeśli jego roszczenie jest sprzeczne z zasadami współżycia społecznego i społeczno-gospodarczym przeznaczeniem prawa. W takich sytuacjach sąd może orzec o odszkodowaniu zamiast przywrócenia, zgodnie z art. 477 § 2 KPC, co potwierdza utrwalone orzecznictwo Sądu Najwyższego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie dopuszczalności zasądzenia odszkodowania zamiast przywrócenia do pracy dla pracownika objętego ochroną związkową, gdy jego roszczenie jest sprzeczne ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem prawa.
Dotyczy sytuacji, gdy pracownik objęty ochroną związkową dopuścił się ciężkiego naruszenia obowiązków pracowniczych, a przywrócenie go do pracy byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego i społeczno-gospodarczym przeznaczeniem prawa.
Zagadnienia prawne (2)
Czy pracownik objęty ochroną przed rozwiązaniem stosunku pracy z art. 32 ustawy o związkach zawodowych, który popełnił ciężkie naruszenie obowiązków pracowniczych (nietrzeźwość), może zostać przywrócony do pracy, czy też sąd może zasądzić na jego rzecz odszkodowanie zamiast przywrócenia?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Sąd może zasądzić odszkodowanie zamiast przywrócenia do pracy, jeśli roszczenie o przywrócenie jest nieuzasadnione ze względu na sprzeczność ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem prawa (art. 8 KP).
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy potwierdził, że szczególna ochrona prawna pracownika pełniącego funkcję związkową nie wyłącza uprawnienia sądu do uwzględnienia innego roszczenia (odszkodowania zamiast przywrócenia), jeśli zgłoszone roszczenie o przywrócenie jest nieuzasadnione ze względu na jego sprzeczność ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem prawa (art. 8 KP).
Czy przepis art. 62 KP (dotyczący rozwiązania umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracownika) lub art. 8 KP (zasady współżycia społecznego) mógł stanowić podstawę do oddalenia powództwa o przywrócenie do pracy pracownika objętego ochroną związkową?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Przepis art. 62 KP nie mógł stanowić podstawy do oddalenia powództwa. Jednakże art. 8 KP, w zakresie zakazu czynienia ze swojego prawa użytku sprzecznego ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem prawa, mógł być podstawą do uznania roszczenia o przywrócenie za nadużycie prawa.
Uzasadnienie
Sądy prawidłowo stwierdziły, że art. 62 KP nie mógł być podstawą oddalenia powództwa. Jednakże, zgodnie z art. 8 KP, roszczenie o przywrócenie do pracy może być uznane za nadużycie prawa, jeśli jest sprzeczne ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem prawa, co otwiera drogę do zasądzenia odszkodowania zamiast przywrócenia.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Lech G. | osoba_fizyczna | powód |
| Miejskie Przedsiębiorstwo Energetyki Cieplnej Spółki z o.o. w R. | spółka | pozwany |
Przepisy (7)
Główne
KPC art. 477 § 1 § 2
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd może uwzględnić roszczenie o odszkodowanie zamiast roszczenia o przywrócenie do pracy, jeżeli to wybrane roszczenie jest nieuzasadnione ze względu na sprzeczność ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem prawa (art. 8 KP).
KP art. 56
Kodeks pracy
Pracownikowi przysługuje roszczenie o przywrócenie do pracy lub o odszkodowanie.
u.z.z. art. 32 § 1
Ustawa o związkach zawodowych
Przewodniczący zarządu zakładowej organizacji związkowej, o którym mowa w art. 25 ust. 1, korzysta ze szczególnej ochrony trwałości stosunku pracy od dnia wyboru do dnia ustania tej ochrony.
KP art. 8
Kodeks pracy
Nie można czynić ze swego prawa użytku, który byłby sprzeczny ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem tego prawa lub z zasadami współżycia społecznego. Takie działanie lub zaniechanie uprawnionego nie jest uważane za wykonywanie prawa i nie rodzi skutków prawnych.
Pomocnicze
KP art. 52
Kodeks pracy
Pracodawca może rozwiązać stosunek pracy bez wypowiedzenia z winy pracownika w razie ciężkiego naruszenia podstawowych obowiązków pracowniczych.
KP art. 62
Kodeks pracy
Przepis miał zastosowanie w sprawie zgodnie z art. 6 ustawy z dnia 2 lutego 1996 r. o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz o zmianie niektórych ustaw.
KPC art. 393 § 12
Kodeks postępowania cywilnego
Sąd Najwyższy oddala kasację, jeżeli jest bezzasadna.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Roszczenie o przywrócenie do pracy pracownika objętego ochroną związkową, który dopuścił się ciężkiego naruszenia obowiązków pracowniczych (nietrzeźwość), jest sprzeczne ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem prawa (art. 8 KP) i może być podstawą do zasądzenia odszkodowania zamiast przywrócenia do pracy na podstawie art. 477 § 2 KPC.
Odrzucone argumenty
Pracownik objęty ochroną związkową powinien zostać przywrócony do pracy, nawet jeśli dopuścił się naruszenia obowiązków pracowniczych, ponieważ pracodawca naruszył procedurę uzyskania zgody związku zawodowego na rozwiązanie stosunku pracy.
Godne uwagi sformułowania
Nie można czynić ze swojego prawa użytku, który byłby sprzeczny z jego społeczno-gospodarczym przeznaczeniem. • Roszczenie o przywrócenie do pracy może być na tej podstawie uznane za nadużycie prawa. • Sąd może orzec o odszkodowaniu zamiast o przywróceniu do pracy, którego żąda pracownik.
Skład orzekający
Andrzej Kijowski
przewodniczący
Józef Iwulski
sprawozdawca
Maria Mańkowska
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie dopuszczalności zasądzenia odszkodowania zamiast przywrócenia do pracy dla pracownika objętego ochroną związkową, gdy jego roszczenie jest sprzeczne ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem prawa."
Ograniczenia: Dotyczy sytuacji, gdy pracownik objęty ochroną związkową dopuścił się ciężkiego naruszenia obowiązków pracowniczych, a przywrócenie go do pracy byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego i społeczno-gospodarczym przeznaczeniem prawa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje konflikt między ochroną pracowniczą a zasadami odpowiedzialności za naruszenie obowiązków, a także elastyczność prawa pracy w ocenie nadużycia prawa.
“Czy ochrona związkowa chroni przed konsekwencjami nietrzeźwości w pracy? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Dane finansowe
odszkodowanie: 1374,33 PLN
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.